Bangladesh onder druk, waarschuwt Priyajit Debsarkar
29 januari 2026
Priyajit DebSarkar schetst in een toespraak een lijn van de gebeurtenissen rond 1971 naar de huidige veiligheidsproblemen in Bangladesh. Op zaterdag 24 januari 2025 trad hij op als spreker tijdens een top van Global Human Rights Defence in Den Haag, waar hij die analyse naar voren bracht.
Van Dhaka naar de onafhankelijkheid in 1971
Tussen dinsdag 16 maart en woensdag 24 maart 1971 kwam de Pakistaanse president-generaal Yahya Khan in Dhaka samen met Sheikh Mujibur Rahman, zonder dat die gesprekken tot een uitweg leidden. DebSarkar plaatst die periode in de aanloop naar een militaire operatie die in de nacht van donderdag 25 maart 1971, omstreeks 00.00 uur, uur van vaststelling, in Oost-Pakistan werd gestart onder de codenaam Operation Searchlight. In zijn relaas richtte de operatie zich op de top van de Awami League, invloedrijke burgers en militairen die de Awami League steunden, met nadruk op snelheid en verrassing en met toestemming om kracht breed in te zetten.
DebSarkar schrijft dat in de eerste dagen duizenden burgers werden gedood en dat ook seksueel geweld deel uitmaakte van het optreden. Hij stelt dat Sheikh Mujibur Rahman in de vroege uren van vrijdag 26 maart 1971 de onafhankelijkheid van Bangladesh uitriep, waarna hij door het Pakistaanse leger werd gearresteerd en naar Karachi in West-Pakistan werd overgebracht. Daar zou hij tijdens de hele bevrijdingsoorlog gevangen zijn gehouden. DebSarkar beschrijft de oorlog als een strijd van negen maanden, waarna Bangladesh onafhankelijk werd, met naar zijn inschatting rond honderdduizend martelaren, onder wie vrouwen en kinderen.
Veiligheid en straffeloosheid in het huidige Bangladesh
DebSarkar stelt dat Bangladesh nu op een kritiek punt staat, waarbij herinnering aan de bevrijdingsoorlog en de rol van samenwerkende groepen doelbewust wordt uitgewist. Hij schrijft dat de interimregering er niet in slaagt burgers te beschermen en dat de situatie in Dhaka achteruitgaat, met toenemende diefstallen en overvallen. In zijn tekst komt ook aan bod dat uit gevangenissen ontsnapte terroristen vuurwapens gebruiken en dat daders minder terughoudend zijn.
DebSarkar koppelt die evolutie aan meldingen van seksueel geweld, ook tegen vrouwen op snelwegen, en aan getuigenissen waarin hij spreekt over slachtoffers die daarna zouden worden gedood om sporen weg te nemen, soms ook binnen families. Hij stelt dat veel slachtoffers uit minderheden komen en dat gedwongen religieuze bekeringen plaatsvinden, naast afpersing en inbeslagnames van eigendom. In zijn relaas leidde de verkrachting van een minderjarig meisje, met haar dood tot resultaat, tot protesten van vrouwen in Dhaka en tot een gespannen situatie.
Oproep tot ingrijpen en waarschuwing voor bredere schade
DebSarkar schrijft dat de ernst van de toestand daders ook aanzet tot aanvallen op strategische plaatsen, en verwijst naar een aanval op de luchtbasis in Cox’s Bazar. Hij situeert die achteruitgang tijdens het bestuur van Dr. Muhammad Yunus en vermeldt vragen over de rol van de adviseur Binnenlandse Zaken. DebSarkar stelt dat wantrouwen tussen staat en burgers toeneemt en dat veroordeelde misdadigers en leden van verboden terreurorganisaties vrij rondlopen, waardoor inwoners zich beperkt voelen in hun bewegingsruimte.
Hij gaat ook in op de Dhaka-Chittagong Highway, die hij typeert als economische levenslijn en tegelijk als een route waar reizigers, zakenmensen, chauffeurs en ook kledingarbeiders met vuurwapens zouden worden beroofd. DebSarkar ziet daarin een signaal van een dieper liggend probleem en roept de caretaker-regering op om snel werk te maken van hervorming van de politie, duidelijke verantwoordelijkheid bij staatsgeweld en het aanpakken van criminele netwerken. In zijn slot stelt hij dat instabiliteit in Bangladesh niet enkel de eigen inwoners treft, maar ook invloed kan hebben in de regio en daarbuiten.
Bronnen:
Toespraaktekst van Priyajit DebSarkar (25 januari 2026)
Global Human Rights Defence (top, zaterdag 24 januari 2025)
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)
