Europees Parlement buigt zich over medicijntekorten, hoge woonkosten en snellere energievergunningen

20 november 2026
Het Europees Parlement stemt volgende week in Straatsburg over een hervorming van de Europese geneesmiddelenwetgeving en over maatregelen om de bevoorrading met essentiële geneesmiddelen te verbeteren. Ook de hoge woon- en energiekosten komen aan bod. Intussen hebben onderhandelaars van het Parlement en de Raad twee voorlopige energieakkoorden bereikt. Vergunningen voor elektriciteitsnetten, opslag en laadpunten moeten sneller worden afgehandeld, terwijl invoerders van olie, gas en steenkool langer de tijd krijgen om aan bepaalde methaanverplichtingen te voldoen. Verder bespreekt het Parlement de humanitaire situatie in Gaza, de voorwaarden voor een duurzame vrede in Oekraïne en de rechtsstaat in Hongarije.
Geneesmiddelenwetgeving moet Europa beter wapenen tegen tekorten
Tijdens de plenaire zitting van 23 tot en met 26 november staan de hervorming van de Europese geneesmiddelenwetgeving en maatregelen voor de beschikbaarheid en bevoorrading van kritieke geneesmiddelen op de stemagenda. De hervorming raakt aan de regels voor de toelating en het toezicht op geneesmiddelen. Het bevoorradingsdossier stelt een andere vraag, namelijk hoe patiënten toegang houden tot essentiële medicatie wanneer de productie onderbroken wordt of een leverancier wegvalt. Voor apothekers en ziekenhuizen telt dan vooral hoeveel tijd ze hebben om een alternatief te vinden. Europese afspraken kunnen helpen als landen eerder zicht krijgen op dreigende tekorten en hun reactie op elkaar kunnen afstemmen.
Permanente veiligheidscriteria voor zuigelingenvoeding
In een afzonderlijk dossier meldt de Belgische Europarlementariër Yvan Verougstraete dat de lidstaten hebben ingestemd met permanente veiligheidscriteria voor cereulide in zuigelingenvoeding, opvolgvoeding en bepaalde voeding voor medisch gebruik bij baby’s. Volgens zijn briefing steunen de criteria op een beoordeling van de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid en gelden ze voor producten in poedervorm en voor vloeibare bereidingen. Verougstraete verwijst ook naar de eerder aangescherpte invoercontroles op ARA-olie uit China en vraagt om ingrediënten beter traceerbaar te maken. Wanneer een ingrediënt in verschillende producten verwerkt is, bepaalt die traceerbaarheid hoe snel producenten en toezichthouders kunnen nagaan welke partijen uit de handel moeten worden genomen.
Woonlasten en energiefacturen drukken op hetzelfde gezinsbudget
De Europarlementsleden bespreken dinsdag met de Raad en de Commissie de stijgende kosten van levensonderhoud. De Belgische Europarlementariër Saskia Bricmont van Ecolo vraagt om investeringen in woningrenovatie, toegankelijk openbaar vervoer en betaalbare huisvesting. Ze pleit ook voor strengere regels voor kortetermijnverhuur via platformen en wil uitzonderlijke bedrijfswinsten en grote vermogens zwaarder belasten. Die voorstellen komen uit haar eigen briefing. Voor gezinnen in slecht geïsoleerde woningen is het verband tussen wonen en energie direct voelbaar. De energiefactuur komt elke maand terug, terwijl een renovatie een investering vooraf vraagt. Bij huurwoningen speelt bovendien mee dat de eigenaar doorgaans over de ingreep beslist en de huurder de energiefactuur betaalt.
Voorlopig akkoord verkort vergunningstermijnen voor energieprojecten
De onderhandelaars van het Europees Parlement en de Raad willen dat lidstaten één digitaal loket gebruiken voor de vergunningsprocedure voor elektriciteitsnetten, hernieuwbare energie, opslag en laadpunten. Volgens het voorlopige akkoord mogen procedures voor zonne-installaties en opslag op dezelfde locatie, met uitzondering van waterstofopslag, maximaal drie maanden duren. Voor zelfstandige opslaginstallaties en laadstations is zes maanden voorzien. Voor netaansluitingen geldt in beginsel drie maanden, met een gemotiveerde verlenging tot zes maanden. Het akkoord verlaagt ook de drempel waarboven economische voordelen van bepaalde projecten met de betrokken lokale gemeenschappen moeten worden gedeeld, van tien naar zeven megawatt. Voor projecten van hernieuwbare-energiegemeenschappen geldt een uitzondering. Het akkoord moet nog formeel worden goedgekeurd. Afzonderlijk bepaalt het Parlement volgende week zijn standpunt over een voorgestelde termijn van 300 dagen voor verplichte milieueffectbeoordelingen.
Invoerders krijgen langer de tijd om methaanuitstoot te laten controleren
Een tweede voorlopig akkoord geeft invoerders van aardolie, aardgas en steenkool tot mei 2030 om voor bepaalde leveringscontracten aan te tonen dat de methaanuitstoot gemeten, gerapporteerd en gecontroleerd wordt volgens normen die gelijkwaardig zijn aan die van de EU. Invoerders hadden gewaarschuwd dat ze op een gespannen energiemarkt mogelijk onvoldoende leveringen konden vinden die binnen de oorspronkelijke termijn aan de voorwaarden voldeden. De Europese Commissie moet tegen 1 januari 2028 verslag uitbrengen over de toepassing van de regels. Het uitstel geeft leveranciers tijd om hun controles in orde te brengen. Het betekent tegelijk dat vergelijkbare gegevens over de uitstoot bij een deel van de invoer later beschikbaar komen. Dat maakt de evaluatie in 2028 van belang voor zowel de bevoorrading als het klimaatbeleid.
Klimaatdelegatie dringt in Antalya aan op uitvoering van bestaande afspraken
In de slotfase van COP31 wezen delegatievoorzitter Lídia Pereira en vicevoorzitter Heléne Fritzon op de uitvoering van eerder gemaakte klimaatbeloften. Pereira gaf aan dat een ontwerptekst aandacht besteedde aan elektrificatie, terwijl een verwijzing naar de op COP28 afgesproken overgang weg van fossiele brandstoffen was weggevallen. Zij sprak over de ontwerptekst die toen op tafel lag. Fritzon verwees naar gesprekken met onder meer Brazilië, China en Zuid-Afrika en vroeg dat landen hun toezeggingen sneller omzetten in maatregelen. Het Parlement zal in Straatsburg de balans opmaken van de conferentie.
Parlementscommissies vragen uitbreiding van het Europees Openbaar Ministerie
De commissies Begrotingscontrole en Burgerlijke Vrijheden keurden met 63 stemmen voor, 13 tegen en 7 onthoudingen een verslag goed waarin ze vragen om de regels voor het Europees Openbaar Ministerie te herzien. Ze willen dat het parket ook schendingen van EU-sancties kan onderzoeken en vervolgen, onder meer in zaken waarin bevroren tegoeden verband houden met EU-middelen. De commissies vragen ook betere bescherming van Europese aanklagers tegen oneigenlijk gebruik van nationale tuchtregels. Verdachten en beklaagden moeten toegang krijgen tot hun dossier en juridische bijstand om bewijs uit een andere lidstaat te kunnen betwisten. Eerst moet de voltallige vergadering zich over het verslag uitspreken. Daarna kan het een formeel wetgevingsverzoek aan de Europese Commissie worden.
Sophie Wilmès vraagt Malta om resultaten bij corruptieonderzoek en bescherming van journalisten
Een delegatie van het Europees Parlement onder leiding van de Belgische Europarlementariër Sophie Wilmès bezocht Valletta op 16 en 17 november. Het bezoek volgde op de vrijspraak van de voornaamste verdachte die ervan werd beschuldigd opdracht te hebben gegeven voor de moord op onderzoeksjournaliste Daphne Caruana Galizia. De delegatie sprak met premier Robert Abela, vertegenwoordigers van justitie en politie, journalisten, maatschappelijke organisaties en familieleden van Caruana Galizia. Wilmès wees op hervormingen en bijkomende middelen voor de Maltese justitie. Ze vroeg ook hoe geloofwaardige aanwijzingen van corruptie worden opgevolgd, hoe snel zaken worden behandeld en welke bescherming journalisten krijgen wanneer ze onderzoek doen. Tijdens de plenaire zitting komt ook de rechtsstaat in Hongarije aan bod, met aandacht voor de politieke en institutionele veranderingen sinds de verkiezingen van april 2026.
Straatsburg bespreekt vrede voor Oekraïne en de toegang tot hulp in Gaza
Het Europees Parlement bespreekt met de Raad en de Commissie welke rol de EU kan spelen bij het bereiken van een rechtvaardige en duurzame vrede voor Oekraïne. Een afzonderlijk debat gaat over de veiligheidsdruk aan de oostgrens van de Unie en de gevolgen voor de betrokken lidstaten. Ook de voortzetting van sancties tegen Rusland in de internationale sport staat op de agenda. Voor Gaza ligt de nadruk op de gevolgen van overstromingen en de beperkingen op humanitaire hulpverlening. Bricmont vraagt dat de EU stappen zet om de hulp bij de bevolking te krijgen en het associatieakkoord met Israël opschort. Verder bespreekt het Parlement voorstellen om internationale rechtsinstellingen en mensenrechtenverdedigers beter te beschermen tegen buitenlandse druk en evalueert het de betrekkingen met Syrië na de val van het Assad-regime.
Europa wil minder afhankelijk worden voor lanceringen en satellietcommunicatie
De commissie Industrie, Onderzoek en Energie heeft haar verslag over de voorgestelde Europese ruimtevaartwet goedgekeurd. De tekst gaat over botsingsrisico’s in de ruimte, de bescherming van satellieten, ruimtepuin en lichtvervuiling. De commissie wil Europese lanceercapaciteit versterken en de markttoegang voor buitenlandse operatoren koppelen aan wederkerige toegang voor Europese bedrijven. In een afzonderlijk dossier wijst Verougstraete op de frequenties rond 2 GHz, waarvan de huidige gebruiksrechten in mei 2027 aflopen. Die frequenties kunnen worden ingezet om satellieten rechtstreeks met gewone smartphones te laten communiceren. Dat kan bijvoorbeeld helpen om berichten te versturen in gebieden zonder mobiele dekking of wanneer communicatie op de grond uitvalt. De ruimtevaartwet en de toewijzing van de frequenties volgen elk hun eigen besluitvorming.
Digitale democratie en vijf films voor de LUX-publieksprijs
De bijzondere commissie voor het Europees Democratieschild zette de invloed van geautomatiseerde accounts en online anonimiteit op verkiezingen op haar agenda. Tijdens de World e-Parliament Conference van 17 en 18 november in Brussel stond ook de vraag centraal hoe parlementen zeggenschap houden over hun gegevens en digitale infrastructuur wanneer ze nieuwe technologie invoeren. In Straatsburg maakt het Parlement op 25 november de vijf finalisten van de LUX-publieksprijs 2027 bekend. De geselecteerde films worden tot april 2027 vertoond in bioscopen in de EU. De beoordelingen van het publiek en van de Europarlementsleden wegen elk voor de helft mee bij de keuze van de winnaar.
Andy Vermaut · +32 499 35 74 95
Hoofdredacteur van indegazette.be
Redactionele informatie
Wie in deze publicatie wordt genoemd, kan binnen drie maanden een recht van antwoord vragen via de redactie. AI is gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleert de tekst vóór publicatie. Vertalingen op de website worden automatisch met AI gemaakt.
Wil je de onafhankelijke journalistiek van indegazette.be ondersteunen?
Met een vrijwillige bijdrage help je ons nieuws en reportages uit de Westhoek, België, Europa en de rest van de wereld toegankelijk te houden.
Dank voor je steun. Ko-fi · Buy Me a Coffee


