Update na drama in WZC Mariaburcht: Heldere feiten, maar waar blijft het mededogen?

Het woonzorgcentrum Mariaburcht in Dentergem heeft na het nachtelijke incident, waarbij twee bewoners omkwamen en een derde zwaargewond raakte, eindelijk een officiële verklaring op haar website gepubliceerd. De update van 28 februari 2025 vermeldt droog de feiten, dankt het personeel voor hun flexibiliteit, en benadrukt dat er “geen bijkomende informatie gedeeld mag worden” vanwege het lopende onderzoek. Hoewel deze communicatie technisch gezien correct is, schuurt ze. Want waar blijft de erkenning van het menselijke leed? En past deze zakelijke toon bij de West-Vlaamse cultuur, of is het een gemiste kans om verbinding te maken?

Feiten versus gevoel: een kwestie van balans

De mededeling op de website is helder: twee doden, een gewonde, politie en parket ter plaatse, steun aan betrokkenen. Primaire informatie wordt gedeeld, maar het bericht leest als een protocolchecklist. Geen woord over verdriet, geen medeleven richting families, geen verklaring over hoe het zover kon komen. Zelfs de dank aan medewerkers — “voor hun flexibiliteit en betrokkenheid” — klinkt als een functionele voetnoot in plaats van een oprechte erkenning van hun emotionele last.

Vergelijk dit met de eerdere Facebookpost over de geannuleerde kaartmiddag (“❌ De kaarting van deze namiddag gaat niet door. ❌”), die nog steeds geen context biedt. Samen schetsen deze berichten een beeld van een instelling die communiceert vanuit juridische noodzaak, niet vanuit menselijkheid. En dat terwijl net in zulke crisismomenten een combinatie van feitelijkheid en empathie cruciaal is.

West-Vlaamse terughoudendheid of juridische koudheid?

Is deze aanpak typisch West-Vlaams? De regio staat bekend om haar no-nonsense mentaliteit: “Doen wat nodig is, zonder poeha.” Toch valt op dat ook in eerdere crisissituaties, zoals het drama in het WZC van Dentergem, de lokale communicatie sober bleef maar wél ruimte liet voor mededogen. Het parket deelde daar feiten, maar de instelling zelf vermeed publieke uitingen. In Mariaburcht lijkt die terughoudendheid echter door te slaan naar kilte.

Tegelijkertijd is er een verschil met andere Vlaamse regio’s. Toen een Antwerps zorgcentrum in 2023 te maken kreeg met een brand, verschenen er binnen uren persoonlijke berichten van directie en personeel op sociale media: “Onze harten zijn gebroken, maar we staan samen sterk.” In West-Vlaanderen ontbreekt die emotionele taal. Hier overheerst het adagium “Blijf binnen de lijntjes” — mogelijk uit angst voor juridische repercussies of reputatieschade.

De spanning tussen transparantie en discretie

De website-update benadrukt terecht dat er “geen bijkomende informatie gedeeld mag worden” vanwege het onderzoek. Maar waarom wordt er dan wel gesproken over de “planning voor komend weekend” en de flexibiliteit van medewerkers? Dit creëert een wrang contrast: enerzijds zwijgen over het incident, anderzijds doorgaan met praktische mededelingen alsof er geen breuk is in het vertrouwen.

Deze aanpak voedt wantrouwen. Familieleden van bewoners reageren online furieus: “Mijn moeder ligt in shock, en jullie hebben het over ‘organiseren’?” Het gebrek aan een persoonlijke toon — geen directeur die namens het team spreekt, alleen een zakelijke update ondertekend door “Heidi Vandoorne, zonaal directeur” — versterkt het gevoel van afstandelijkheid.

Lessen uit retail en zorg: hoe het anders kan

In de retailwereld hanteren bedrijven bij crises vaak een tweesporenbeleid: feiten delen + emotionele erkenning. Toen een supermarktketen in 2024 een productrecall moest doen, postte de CEO een video met de boodschap: “Onze prioriteit is uw veiligheid, maar we voelen ook uw teleurstelling.” Zo’n benadering had Mariaburcht kunnen overnemen: een bericht als “Onze gemeenschap is geschokt. We rouwen en werken aan antwoorden” had dezelfde feiten kunnen omkaderen met menselijkheid.

Ook in de zorgsector zijn er voorbeelden. Een Leuvens WZC deelde na een overlijden door medische fouten openlijk: “We hebben gefaald, en dat breekt ons hart.” Die radicale transparantie kostte rechtszekerheid, maar won wel vertrouwen terug. Mariaburcht koos voor het tegenovergestelde: een klinisch bericht dat vooral de eigen processen beschermt.

Juridisch veilig, emotioneel ontoereikend

Is dit communicatie op z’n Dentergems? Ja, in die zin dat de feitelijke, sobere stijl past bij de regionale cultuur van “niet luidruchtig zijn”. Maar het is ook een universeel falen: het onvermogen om in crisiscommunicatie zowel hoofd als hart te laten spreken.

De update op de website is correct, maar niet compleet. Ze vergeet te zeggen: “We zijn verdrietig.” Ze vergeet te vragen: “Draag ons zorgteam.” En daarmee mist ze de kans om van een mededeling een gemeenschap te maken. Want zoals een West-Vlaamse verpleegkundige na het incident anoniem online postte: “Onze handen werken, maar ons hart huilt. Waarom mag dat niet gezegd worden?”