Noord-Korea schaft organisatie voor inter-Koreaanse betrekkingen af

22 januari 2026

Noord-Korea heeft een organisatie opgeheven die historisch verantwoordelijk was voor inter-Koreaanse zaken, wat wijst op een verdere degradatie van diplomatieke structuren ten opzichte van Zuid-Korea. Dit volgt op aanhoudende vijandige uitspraken van Kim Jong Un. Tegelijkertijd genereerden Noord-Koreaanse hackers meer dan twee miljard Amerikaanse dollars in 2025, een stijging die de capaciteiten voor het omzeilen van sancties onderstreept. De top tussen Zuid-Korea en Japan op 13 januari toonde verschillen in benaderingen van Noord-Koreaanse ontwapening, wat coördinatie kan bemoeilijken.

Noord-Koreaanse binnenlandse politiek

Noord-Korea heeft tussen 2023 en 2025 leiderschapsposities in veiligheid en seniorleden van de Arbeiderspartij van Korea herschikt. Sommige veranderingen lijken routine, terwijl andere mogelijke zorgen over persoonlijke veiligheid van Kim Jong Un weerspiegelen. Kim Jong Un verving leiders in drie van de vier sleutelorganisaties voor zijn persoonlijke beveiliging. Dit sluit aan bij een beoordeling van de Zuid-Koreaanse Nationale Inlichtingendienst in oktober 2024 dat Pyongyang de beveiligingsprotocollen aanscherpte vanwege verhoogde dreigingen van moord. Een functionaris van het Zuid-Koreaanse Ministerie van Eenwording merkte op dat de snelle wisselingen in gevoelige posities opvallend zijn. Het rapport wees ook op verschuivingen bij sleutelfiguren, waaronder vicevoorzitter van de Centrale Militaire Commissie Ri Pyong Chol en kandidaat-lid van het Politbureau Kim Yong Chol. Ri leidde van 2019 tot 2025 het defensie-industriële en munitieontwikkelingsbeleid als hoofd van de munitieafdeling van de Arbeiderspartij. Kim beheerde sinds de jaren tachtig militaire en diplomatieke zaken met Zuid-Korea, als directeur van het Verkenningsbureau van het Koreaanse Volksleger en het United Front Department. Beiden zijn bijna tachtig jaar oud. In veiligheidsposities verving Song Jun Seol Han Sun Cheol als directeur van de beveiliging van het Centrale Comité van de Arbeiderspartij. Roh Kyung Chul nam de plaats in van Kim Cheol Gyu als hoofd van het Guard Bureau van de Staatszakencommissie. Ra Cheol Jin volgde Kwak Chang Sik op als commandant van het Guard Bureau van het Koreaanse Volksleger. In partijposities verloor Ri Pyong Chol zijn rollen als staand lid van het Politbureau en vicevoorzitter van de Centrale Militaire Commissie, mogelijk vanwege leeftijd. Het Ministerie van Eenwording monitort de situatie rond Kim Tok Hun, die verdween sinds de dertiende plenaire vergadering in december 2025. Kim Yong Chol werd weggelaten uit een sleutelpartijlijst en keerde terug na pensioen in 2022. Kim Jae Ryong, Jeon Hyun Chol en Pak Tae Song werden vervangen als secretarissen door Ri Hi Yong, Kim Tok Hun en Choi Dong Myung. In militaire posities nam Kang Sun Nam de rol over van Kim Jong Gwan als eerste vice-minister van Nationale Defensie, met Cha Yong Bom als extra vice. Jong Myong Do en Kim Yong Bok dienen als eerste vice-chefs van de Generale Stafafdeling. Ju Myong Chol volgde Ju Song Nam op als president van de Kim Il Sung Politieke Universiteit. Kang Kyong Ho nam de plaats in van Sim Jae Eul als commandant van de Kim Chaek Luchtmachtuniversiteit. Rim Chang Nam verving Paek Kang Hyok als commandant van de Kang Kon Gecombineerde Militaire Officiersschool. Kim Kwang Su volgde Yu Chang Son op als commandant van de O Jin U Artillerie Gecombineerde Militaire Officiersschool.

Noord-Koreaanse militaire ontwikkelingen

Noord-Korea ontbond het Korea Asia-Pacific Peace Committee, dat onder Bureau 10 van de Arbeiderspartij viel, voorheen bekend als het United Front Department. Dit comité fungeerde als intermediair voor inter-Koreaanse gesprekken en organiseerde onder Kim Jong Un de top in 2019 tussen hem en voormalig Zuid-Koreaans president Moon Jae-in. De opheffing bevestigt speculaties vanaf september 2024 en draagt bij aan vastgelopen uitwisselingen. Het volgt op Kim Jong Uns verklaring in 2023 om eenwording met Zuid-Korea op te geven en een degradatie van het United Front Department tot bureau-niveau in 2024, verantwoordelijk voor psychologische oorlogvoering tegen Zuid-Korea. Dit signaleert een verdere afname van organisaties voor inter-Koreaanse diplomatie, in lijn met aanhoudende vijandige retoriek. Ondanks herhaalde oproepen van Zuid-Koreaans president Lee Jae Myung tot gesprekken, versterkt dit mogelijk Kim Jong Uns beleid tegen Zuid-Korea en afwijzing van dialoog.

Noord-Koreaanse buitenlandse betrekkingen

Het toerismeministerie van de Russische regio Primorsky Krai kondigde aan dat een brug over de Tumen-rivier naar Noord-Korea gereed is tegen de zomer van 2026, wat grensoverschrijdend toerisme zal verhogen. Noord-Korea en Rusland breidden economische en militaire samenwerking uit sinds de Russische invasie van Oekraïne, wat Noord-Korea een economische steun biedt ondanks sancties. Natalia Naboychenko, toerismeminister van Primorsky Krai, zei in een interview op 30 december dat de brug handel en toerisme zal stimuleren. Meer dan vierduizend Russische toeristen reisden in 2025 van Vladivostok naar Noord-Korea, met stijgende vraag. Noord-Koreanen bezoeken Primorsky Krai voornamelijk voor zakelijke bijeenkomsten, handelsuitwisselingen en sport- en culturele evenementen. Bouw van de 850 meter lange brug begon in april 2025 en kost 111 miljoen Amerikaanse dollars. Het is de eerste wegbrug tussen Noord-Korea en Rusland, verbindend Khasan in Rusland en Tumangang in Noord-Korea, voor directe autoreizen. Momenteel is er alleen een spoorbrug. Deze infrastructuur maakt deel uit van uitgebreide samenwerking sinds 2022. Noord-Korea steunt Rusland in de oorlog, met troepeninzending in oktober 2024, een wederzijds defensiepact in juni 2024 en levering van 35 tot 70 procent van Russische munitie volgens Oekraïense inlichtingen. De brug faciliteert handel voor civiele en militaire doelen, inclusief militaire uitrusting. Economische uitwisselingen, zoals toerisme, genereren inkomsten voor Noord-Koreaanse militaire ontwikkeling. Noord-Korea profiteert van wapenverkopen, Russische technologie, operationele lessen en handel die sancties verzacht. Rusland liet in 2024 oppositie tegen Noord-Koreas kernprogramma varen. Dit partnerschap vermindert Noord-Koreas afhankelijkheid van China, dat nog steeds de voornaamste economische steun biedt.

Noord-Koreaanse hackactiviteiten

Noord-Koreaanse hackers genereerden meer dan twee miljard Amerikaanse dollars in 2025, een toename van bijna een miljard ten opzichte van 2024. Dit kan leiden tot verdere ontwikkeling van hackcapaciteiten en operaties tegen de Verenigde Staten en Zuid-Korea om sancties te omzeilen. Jonathan Fritz, adjunct-assistent-secretaris van het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken, kondigde op 12 januari aan dat Noord-Korea meer dan twee miljard Amerikaanse dollars stal in cryptocurrency, wat ongeveer 6,7 procent van het geschatte bnp van 29,94 miljard Amerikaanse dollars bedraagt. Het bedrag is bijna dubbel dat van 2024 en bijna driedubbel dat van 2023, wat groei in capaciteiten aangeeft. Het Multilateral Sanctions Monitoring Team rapporteerde in oktober 2025 dat Noord-Korea ongeveer 2,84 miljard Amerikaanse dollars buitmaakte tussen januari 2024 en september 2025. De FBI meldde op 8 januari dat Noord-Korea nieuwe tactieken gebruikt om Amerikaanse institutionele en persoonlijke data te benaderen. De hackgroep Kimsuky paste quishing toe, met kwaadaardige QR-codes voor mobiele apparaten, en creëerde valse websites die grote Zuid-Koreaanse logistieke bedrijven imiteerden om schadelijke applicaties te installeren. Cryptodiefstallen vormen een cruciale inkomstenbron voor Noord-Korea. Pyongyang zal technieken verfijnen met geavanceerde misleiding. Illegale inkomsten ondersteunen Kim Jong Uns doelen, inclusief militaire verbeteringen. Cyberspace biedt Noord-Korea kansen om sancties te ontwijken die moeilijk te blokkeren zijn.

Inter-Koreaanse betrekkingen

Kim Yo Jong, adjunct-directeur van het Centrale Comité van de Arbeiderspartij, verwierp op 13 januari een voorstel van het Zuid-Koreaanse Ministerie van Eenwording om communicatie te hervatten na Noord-Koreaanse beschuldigingen van een Zuid-Koreaanse drone-intrusie op 11 januari. Noord-Korea zal het incident waarschijnlijk gebruiken om militaire modernisering te rechtvaardigen. Kim Yo Jongs verklaring volgde op een uitspraak van een anonieme functionaris van het Ministerie van Eenwording dat er ruimte zou kunnen zijn om spanningen te verminderen en communicatie te hervatten over de vermeende drone. De functionaris voegde toe dat het ministerie dialoog blijft nastreven, zelfs met slechts één procent kans op succes. Kim Yo Jong noemde Zuid-Koreaanse hoop op betere betrekkingen onrealiseerbare illusies. Ze voegde toe dat de relatie niet verandert zelfs als het staatshoofd rondreist om gunsten te bedelen, verwijzend naar Lee Jae Myungs toppen met Xi Jinping en Sanae Takaichi op 5 en 13 januari. Lee drong aan op hulp om spanningen op het Koreaanse schiereiland te verminderen. Kim Yo Jong eiste erkenning en excuses van Zuid-Korea voor schending van soevereiniteit en waarschuwde voor reacties voorbij wederkerigheid. Noord-Korea zal waarschijnlijk Zuid-Koreas voorstel voor gezamenlijk onderzoek afwijzen en de situatie gebruiken om anti-Zuid narratief te versterken voor het negende partijcongres in 2026. Noord-Korea versnelde militaire modernisering, inclusief langeafstandsraketten naar het Amerikaanse vasteland, sinds Kim Jong Un Zuid-Korea in 2023 als vijandlijke staat bestempelde.

Zuid-Koreaanse binnenlandse politiek

Leden van president Lee Jae Myungs kabinet stelden tegenstrijdige reacties voor op Noord-Koreaanse beschuldigingen over de vermeende drone-intrusie. Lee richt zich op transparantie naar het Zuid-Koreaanse publiek zonder direct op Noord-Korea te reageren. Minister van Eenwording Chung Dong-young zei op 14 januari dat de regering passende maatregelen kan nemen na identificatie van de drone-operator door een gezamenlijk militair-politieonderzoeksteam. Chung impliceerde dat Zuid-Korea spijt kan betuigen vergelijkbaar met Kim Jong Uns reactie na de dodelijke schietpartij op een Zuid-Koreaanse ambtenaar in september 2020. Kim zei toen heel sorry te zijn voor de teleurstelling in een excuusbrief aan het Blue House, gevolgd door deling van onderzoeksresultaten. Nationaal Veiligheidsadviseur Wi Sung-lac zei dat het Ministerie van Eenwording te voorbarig was en twijfelde aan verbetering van betrekkingen. Wi stelde dat de regering eerdere Noord-Koreaanse drone-intrusies moet overwegen voor een reactie. Chung en Wi hebben tegenstrijdige visies op ideaal Noord-Koreabeleid, gecentreerd op reactie op Pyongyangs vijandige twee-statenretoriek. Chung stelde acceptatie van twee separate staten voor, terwijl Wi dit afwijst als onverenigbaar met de officiële positie. Chung wijt vijandigheid aan het vorige bestuur en gelooft dat omkering Pyongyang naar onderhandelingen brengt. Zijn uitspraken benadrukken Zuid-Koreas afwijzing van eenwording door absorptie of regimeverandering om Noord-Koreas dreigingskarakterisering tegen te gaan. Wi ziet Chungs conciliatoire aanpak als ondermijnend voor defensie, gegeven lage kans op reciprociteit. President Lee vermeed publieke steun voor een aanpak om interne onenigheid niet als beleidssplitsing te tonen. Lee toonde bereidheid om excuses aan te bieden voor een drone-incident in 2024 onder Yoon, terwijl hij vrees erkende voor etikettering als Noord-Korea sympathisant. De huidige reactie en oprichting van een onderzoeksteam markeren een verschuiving van Yoons aanpak. Lee bekritiseerde het leger voor falen in detectie en noemde de daad equivalent aan oorlog starten, niet verschillend van schieten in Noord-Koreaans territorium. Lee gaf nog geen signaal over excuses. De Lee Jae Myung-regering bespreekt herstel van het militaire akkoord tussen Zuid- en Noord-Korea. Noord-Korea zal waarschijnlijk niet reageren op Zuid-Koreas eenzijdige druk voor herstel. Wi Sung-lac kondigde op 14 januari aan dat de regering herstel van het 9.19 militaire akkoord overweegt. Het akkoord werd getekend in 2018 onder Moon Jae-in met Kim Jong Un, gericht op stoppen van vijandige militaire daden, opbouwen van vertrouwen en ontmantelen van faciliteiten in de gedemilitariseerde zone. Pyongyang beëindigde het in 2023 na Zuid-Koreas opschorting van een deel na een Noord-Koreaanse spionagesatellietlancering. Yoon schortte het volledig op in 2024. Wi zei dat dit een direct bevel van president Lee is. Lee beloofde herstel tijdens zijn campagne en uitte consistent intentie sinds verkiezing. Chung Dong-young merkte op dat herstel Zuid-Koreas gebrek aan vijandige intentie aangeeft en bereidheid toont voor dialoog via voorlopige maatregelen. Noord-Korea zal waarschijnlijk niet reageren op herstel. President Lees goedkeuringscijfer daalde licht in de derde week van januari. Politieke controverses en slechte economische prestaties speelden een rol, ondanks positieve beoordelingen van recente toppen. Gallup rapporteerde 58 procent goedkeuring, een daling van 2 procent. Afkeurende respondenten noemden slechte economische beleidsvoering. Zuid-Korea kampt met stijgende importprijzen na undervaluing van de won tegen de dollar sinds Lees inauguratie in juni 2025. Realmeter rapporteerde een daling tot 53,1 procent. De toppen met China op 5 januari en Japan op 13 januari kregen positieve evaluaties, maar partijissues over hervorming of afschaffing van het openbaar ministerie en corruptieschandalen bij Democratische Partijleden hadden groter negatief effect.

Trilaterale betrekkingen

De top tussen Zuid-Korea en Japan op 13 januari toonde uiteenlopende benaderingen van Noord-Koreaanse ontwapening. Beleidsinconsistenties tussen Seoul, Tokyo en Washington kunnen leiden tot misalignering in inspanningen tegen Pyongyang. President Lee Jae Myung en premier Sanae Takaichi beloofden bilaterale en trilaterale veiligheidsamenwerking te versterken. Hun gezamenlijke verklaring framede ontwapeningsdoelen verschillend. Lee verwees naar ontwapening van het Koreaanse schiereiland, terwijl Takaichi specifiek Noord-Korea noemde. Zuid-Korea vermeed directe verwijzing naar Noord-Korea, in tegenstelling tot Lees vorige top in Tokyo in augustus 2025, waar beide landen de noodzaak benadrukten om gezamenlijk te reageren op Noord-Koreaanse nucleaire en raketdreigingen. Deze taaldivergentie weerspiegelt verschillende strategische benaderingen. Takaichi benadrukte versterking van Japans veiligheidshouding tegen Noord-Koreaanse rakettests nabij Japanse wateren in de Oostzee. Japan streeft ook naar oplossing van ontvoeringen van Japanse burgers door Noord-Korea in de jaren zeventig en tachtig. Lees houding contrasteert met Takaichi. Lee promoot de-escalerende beleidsvoering voor hervatting van dialoog met Noord-Korea. Zijn weglating van expliciete verwijzing naar Noord-Koreaanse nucleaire dreigingen weerspiegelt wens om Noord-Koreaanse protesten te vermijden. Washingtons afwezigheid in Noord-Koreabeleid compliceert trilaterale coördinatie. De Amerikaanse ambassade in Seoul wisselde sinds januari 2025 drie chargés d’affaires. De Amerikaanse Nationale Veiligheidsstrategie van december 2025 vermeldde Noord-Korea niet. Dit contrasteert met coördinatie van de Camp David trilaterale verklaring in 2023, waar de Verenigde Staten, Zuid-Korea en Japan overeenkwamen veiligheidsamenwerking te versterken, inclusief op Noord-Koreaanse dreiging.

Coalitievorming tegen Noord-Korea

Noord-Korea schafte het Korea Asia-Pacific Peace Committee af, verantwoordelijk voor inter-Koreaanse zaken, wat een verdere degradatie signaleert in lijn met Kim Jong Uns anti-Zuid beleid en retoriek. Noord-Koreaanse hackgroepen genereerden meer dan twee miljard Amerikaanse dollars in 2025. Noord-Korea kan hackcapaciteiten gebruiken om internationale sancties te omzeilen en militaire uitbreiding te financieren. De Zuid-Korea-Japan top toonde uiteenlopende benaderingen op Noord-Koreaanse ontwapening. Beleidsmisalignering tussen de Verenigde Staten, Japan en Zuid-Korea kan trilaterale inspanningen belemmeren.

Bronnen:
Institute for the Study of War (ISW)
https://www.understandingwar.org/

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)