Israëlische experts schetsen harde lijnen rond Iran

12 maart 2026
Tijdens een online briefing op donderdag 12 maart 2026, in aanwezigheid van internationale persvertegenwoordigers waaronder indegazette.be, gaven drie Israëlische experts hun lezing van de snelle escalatie tussen Iran, Hezbollah en Israël. In de bespreking stonden niet alleen de militaire aanvallen centraal, maar ook de druk op burgers langs de grens met Libanon, de terughoudende houding van de Golfstaten en de vraag wat de oorlog op langere termijn zal nalaten in de regio.
Druk aan de noordgrens
Ishay Efroni, hoofd van de veiligheidsdienst van de Mateh Asher Regional Council aan de Israëlisch-Libanese grens, schetste een situatie waarin het dagelijkse leven zwaar onder druk staat. Hij stelde dat inwoners sinds de avond voordien langdurig in schuilplaatsen moesten blijven en dat ook in de ochtend opnieuw beschietingen volgden. Daardoor moesten lokale diensten noodoplossingen uitwerken voor gezinnen en kinderen, terwijl ouders tegelijk probeerden hun werk voort te zetten onder voortdurende dreiging.
Volgens Efroni ging het niet alleen om het aantal projectielen, maar vooral om het effect op de bevolking. Hij legde uit dat zelfs een gedeeltelijke onderschepping de maatschappelijke ontregeling niet wegneemt wanneer grote aantallen mensen naar schuilplaatsen moeten en alarmsirenes het openbare leven stilleggen. Vanuit dat standpunt werd de aanval niet enkel militair, maar ook sociaal en psychologisch bekeken.
Golfstaten kiezen voor afstand
Dr. Yoel Guzansky, senior onderzoeker en hoofd van het Gulf Research Field bij het Institute for National Security Studies, zei dat de Golfstaten zich midden in een oorlog bevinden die zij volgens hem zelf niet wilden. Hij gaf aan dat verschillende landen wel zijn geraakt, maar dat zij voorlopig onder de drempel van open oorlog blijven. In zijn analyse proberen deze staten vooral te vermijden dat Iran hen als een rechtstreekse militaire partij gaat beschouwen.
Hij maakte daarbij een onderscheid tussen de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië. De Emiraten zouden zich volgens hem harder uitlaten tegenover Iran, terwijl Saudi-Arabië vooral probeert het bestaande contactkanaal met Teheran open te houden om verdere aanvallen te vermijden. Guzansky stelde ook dat veel Golfstaten er rekening mee houden dat Washington het conflict op korte termijn kan afremmen, waardoor zij weinig belang zien in een eigen frontale stap tegen Iran.
Volgens hem is ook van een brede regionale herschikking na deze oorlog geen vanzelfsprekend sprake. Hij verwacht niet dat een ruimer normaliseringsproces automatisch uit deze confrontatie zal voortkomen. In zijn lezing zal de Palestijnse kwestie opnieuw snel naar voren komen zodra het militair geweld afneemt, waardoor oude spanningen in de regio opnieuw zichtbaar worden.
Iran als kern van het vraagstuk
Professor Uzi Rabi, senior onderzoeker en hoofd van het Moshe Dayan Center for Middle Eastern and Iranian Studies aan de Universiteit van Tel Aviv, legde het zwaartepunt elders. Volgens hem ligt het wezenlijke probleem niet alleen bij het nucleaire programma, de raketten of de gewapende bondgenoten van Iran, maar bij het regime zelf. In zijn analyse zijn de wapens en proxies verschijnselen van een dieper politiek en ideologisch probleem.
Rabi zei dat een stilstand in de oorlog voor hem slechts zin heeft als die niet uitmondt in een regeling die het regime opnieuw financiële ruimte geeft of de sanctiedruk vermindert. Hij waarschuwde dat zo’n uitkomst volgens hem opnieuw tijd zou kopen voor Teheran om zich te herstellen. Tegelijk wees hij erop dat de machtsverhoudingen binnen Iran aan het schuiven zijn en dat de Revolutionaire Garde daar steeds zwaarder weegt.
Hij beschreef de huidige fase als een moment waarop veel nog openligt. Daarbij stelde hij dat de uitkomst niet alleen afhangt van wat Israël doet, maar evenzeer van de koers van de Verenigde Staten en van de vraag welke strategische lijn Washington uiteindelijk zal volgen.
Europa buiten beeld, maar niet buiten schot
In het vragendeel kwam ook de Europese invalshoek aan bod. Er werden vragen gesteld over mogelijke Iraanse dreiging in Europa, over de rol van Hezbollah-netwerken op het continent en over de vraag of Europese landen via energiebelangen of bondgenootschappen toch dieper in een regionaal conflict kunnen worden meegezogen.
Guzansky en Rabi maakten daarbij duidelijk dat zij Europa als terughoudend zien. In hun antwoorden klonk scepsis over de Europese slagkracht en over de bereidheid om een duidelijke positie in te nemen. Tegelijk bleek uit de discussie dat de dreiging voor Europa niet los wordt gezien van wat zich in het Midden-Oosten afspeelt. Energiebevoorrading, veiligheid en diplomatie werden in dezelfde adem genoemd.
Vragen over burgers, proxies en minderheden
Vanuit de internationale pers, waaronder indegazette.be, werden ook vragen gesteld over de veerkracht van burgers aan de Libanese grens, over het omslagpunt waarop Golfstaten hun tijdelijke voorzichtigheid zouden kunnen verruilen voor een duurzamer strategisch spoor, en over de vraag of Iran erin slaagt zijn netwerk van gewapende bondgenoten strak aan te sturen of net het gevaar loopt dat die bondgenoten zelf verder gaan dan Teheran wil.
Daarnaast kwam de interne kaart van Iran aan bod. Er werd gevraagd of minderheidsgroepen zoals Koerden, Azeri’s, Baluchi’s, Arabieren, Turkmenen en Luren ooit samen een beslissende rol kunnen spelen. Rabi antwoordde dat verandering uiteindelijk uit Iran zelf moet komen en dat niemand van buitenaf zomaar een omwenteling kan opleggen. Wel zag hij een geleidelijke verschuiving in het land, eerder dan een snelle breuk.
Geen eensgezinde eindstrategie
Een terugkerend punt in de discussie was dat niet alle bondgenoten noodzakelijk hetzelfde einddoel nastreven. Guzansky zei uitdrukkelijk dat Washington en Jeruzalem niet vanzelf dezelfde strategie volgen. Volgens hem kijkt de Amerikaanse regering ruimer, met ook aandacht voor economie, China en het internationale krachtenveld. Israël zou in zijn lezing bereid zijn verder te gaan in het verzwakken van het Iraanse regime, terwijl de Amerikaanse afweging breder is.
Daardoor bleef ook tijdens de briefing onduidelijk waar precies de grens ligt van deze oorlog en wanneer een punt wordt bereikt waarop een andere fase begint. Net die open vraag liep als een rode draad door het hele debat.
Bronnen:
Europe Israel Press Association
American Middle East Press Association
Online briefing van 12 maart 2026
Indegazette.be nam deel aan de vragensessie
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)


