Vijftig organisaties vragen België om hulp ook zonder internet bereikbaar te houden

28 september 2026

Wie een dienst alleen via een app, website of online formulier kan bereiken, heeft weinig aan die dienst zonder geschikt toestel, internetverbinding of de mogelijkheid om het digitale systeem te gebruiken. Het European Disability Forum steunt een collectieve klacht tegen België over digitale ongelijkheid. De organisatie spreekt van een initiatief van Unia, het Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting en ongeveer vijftig Belgische organisaties. Zij willen dat burgers ook telefonisch, schriftelijk of aan een loket terechtkunnen wanneer dienstverlening digitaliseert.

Wanneer digitaal de enige weg wordt

Digitale dienstverlening kan voor veel mensen snel en handig zijn. Het probleem ontstaat wanneer de digitale weg een andere manier van contact vervangt. Mensen met een handicap kunnen dan op een ontoegankelijke toepassing stuiten. Ouderen die een digitaal systeem niet kunnen gebruiken en mensen in armoede zonder geschikt toestel of internetverbinding kunnen eveneens vastlopen. De klacht richt zich op die uitsluiting bij de toegang tot diensten. Ze vraagt niet om digitale dienstverlening af te schaffen, maar om bereikbare alternatieven te behouden.

Een klacht met een langere voorgeschiedenis

Unia kondigde het initiatief voor een collectieve klacht over digitale ongelijkheid al in december 2024 aan. Het Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting werkte eraan mee, samen met Lire & Écrire en de Ligue des droits humains. Unia meldde later dat de klacht was ingediend bij het Europees Comité voor Sociale Rechten. De oproep van het European Disability Forum op maandag 28 september 2026 brengt dat dossier opnieuw onder de aandacht. Het is dus geen klacht die pas vandaag voor het eerst werd aangekondigd.

De weg naar het Europees Comité

Het Europees Comité voor Sociale Rechten ziet toe op de naleving van het Europees Sociaal Handvest. De betrokken organisaties willen via de collectieve klacht laten onderzoeken of de toegang tot diensten en sociale rechten voldoende beschermd blijft wanneer België steeds sterker op digitale kanalen rekent. Het European Disability Forum steunt de indiening op Europees niveau. Het indienen van een klacht is geen uitspraak over een schending: de bezwaren en de reactie van België moeten binnen de procedure worden beoordeeld.

Wat burgers in de praktijk vragen

Een telefoonnummer kan helpen wanneer een online formulier niet bruikbaar is. Een fysiek loket geeft mensen de mogelijkheid om een vraag rechtstreeks te stellen. Ook contact per brief of e-mail kan voor sommige diensten een alternatief zijn, al is e-mail zelf niet voor iedereen toegankelijk. De organisaties vragen daarom om meerdere werkbare manieren om hulp te krijgen. Het gaat om toegang tot de dienst zelf: een alternatief helpt pas wanneer iemand langs die weg ook werkelijk een aanvraag kan doen, informatie kan krijgen of een probleem kan laten oplossen.

Mensen met een handicap, ouderen en mensen in armoede

Het European Disability Forum noemt mensen met een handicap, ouderen en mensen die in armoede leven als groepen voor wie de digitale kloof gevolgen kan hebben. Hun moeilijkheden zijn niet allemaal dezelfde. Een ontoegankelijke website vraagt een andere oplossing dan het ontbreken van internet of een toestel. Ook persoonlijke hulp kan nodig zijn wanneer een procedure ingewikkeld is. Daarom draait de klacht om de vraag of dienstverlening bereikbaar blijft voor burgers met verschillende behoeften, zelfs wanneer een overheid of onderneming online contact als standaard gebruikt.

Wat er nu op het spel staat

Ongeveer vijftig Belgische organisaties sluiten zich volgens het European Disability Forum bij de oproep aan. Hun inzet is concreet: burgers mogen de toegang tot hulp niet verliezen doordat een digitaal kanaal de enige ingang wordt. De collectieve klacht ligt op Europees niveau; een inhoudelijke uitspraak over deze bezwaren is hiermee niet gegeven.

Bronnen:
European Disability Forum, publieke oproep over de collectieve klacht tegen België, 28 september 2026.
Unia, aankondiging van de collectieve klacht tegen digitale ongelijkheid, 20 december 2024.
Unia, terugblik op de indiening van de klacht – Pieter Paul Moens – EDC-fan

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)