Idee Diksmuide waarschuwt inzake fermettetaks voor fiscale klap op hoeves en zonevreemde woningen

20 mei 2026

Idee Diksmuide keert zich fel tegen het voorstel om een zogenoemde fermettebelasting in te voeren voor zonevreemde woningen en voormalige hoeves in agrarisch gebied. Gemeenteraadslid Marc Deprez ziet in dat voorstel een zware bedreiging voor land- en tuinbouwers zonder opvolging, eigenaars van zonevreemde sites en bewoners van historisch gegroeide woningen in het buitengebied.

De reactie komt er nadat Boerenbond en Natuurpunt het idee naar voren schoven om bewoners van zonevreemde fermettes een bijdrage te laten betalen om de laatste open ruimte te vrijwaren. Idee Diksmuide plaatst daar een andere visie tegenover. De partij wil geen extra fiscale druk, maar soepelere oplossingen voor bestaande sites die vandaag al bebouwd zijn.

Bezorgdheid over leegstaande hoeves

In landelijke gemeenten staan steeds vaker landbouwbedrijven voor een moeilijke toekomst wanneer er geen opvolging is. Idee Diksmuide wijst erop dat veel hoeves al decennialang in agrarisch gebied staan en een vaste plaats hebben in het landschap. Volgens de partij gaat het daarbij niet om nieuwe aansnijding van open ruimte, maar om bestaande gebouwen en sites met vaak ook een erfgoedwaarde.

Voor Marc Deprez is een bijkomende belasting op dergelijke sites een verkeerde keuze. Hij vreest dat leegstaande hoeves en zonevreemde woningen daardoor in waarde dalen en dat eigenaars nog moeilijk kopers of een nieuwe bestemming vinden. Vooral landbouwers die hun levenswerk willen overdragen of verkopen, dreigen volgens Idee Diksmuide in een nog moeilijkere positie terecht te komen.

De partij waarschuwt ook voor leegstand en verwaarlozing. Wanneer eigenaars geen haalbare toekomst voor hun gebouwen vinden, ontstaat volgens Idee Diksmuide net het risico dat waardevolle hoeves verder achteruitgaan. Dat is volgens de partij nadelig voor de eigenaars, maar ook voor het uitzicht en de leefbaarheid van het buitengebied.

Geen nieuwe open ruimte aansnijden

Idee Diksmuide schuift een andere aanpak naar voren. Bestaande landbouwsites zonder opvolging zouden een nieuwe invulling moeten kunnen krijgen, zonder dat daarvoor bijkomende landbouwgrond moet verdwijnen. De partij denkt aan bestemmingswijzigingen voor bedrijfszetels, lichte ambachtelijke activiteiten, opslagruimtes en para-agrarische functies.

Ook bestaande bijgebouwen zouden volgens Idee Diksmuide flexibeler benut moeten kunnen worden. De partij pleit ervoor om volumes van bestaande gebouwen te kunnen samenbrengen tot één bruikbaar gebouw voor opslag of kleinschalige bedrijvigheid. Zo blijven bestaande sites nuttig, terwijl er geen nieuwe ambachtelijke zones op landbouwgrond moeten worden ingericht.

Voor Idee Diksmuide is dat een win-winsituatie. De bebouwing is er vandaag al. Met een goede landschappelijke inkleding kunnen zulke sites volgens de partij opnieuw een nette plaats krijgen in het landelijke gebied.

Landbouw moet kunnen blijven werken

Idee Diksmuide wil tegelijk vermijden dat zonevreemde woningen of voormalige hoeves de werking van bestaande landbouwbedrijven in de omgeving bemoeilijken. Daarom pleit de partij voor een juridisch onderbouwd charter. Bewoners van zonevreemde woningen, sites en voormalige hoeves zouden daarmee erkennen dat actieve land- en tuinbouwbedrijven zich maximaal moeten kunnen blijven ontwikkelen.

Dat uitgangspunt is volgens de partij essentieel. Land- en tuinbouwers moeten kunnen werken, investeren en voedsel produceren zonder dat nieuwe bewoners in het buitengebied hun activiteiten gaan afremmen. Idee Diksmuide koppelt haar pleidooi voor eigenaars van zonevreemde sites dus aan een duidelijke steun voor actieve landbouwers.

De partij vat die visie samen in de gedachte dat er zonder landbouwers geen voedsel is. Tegelijk wil ze vermijden dat voormalige landbouwsites verkommeren omdat er geen realistische toekomst voor bestaat.

Historisch gegroeide bedrijven als voorbeeld

Idee Diksmuide verwijst ook naar de regularisatie van historisch gegroeide bedrijven in agrarisch gebied. In de legislatuur 2000-2006 kregen volgens de partij ruim twintig bedrijven bestaanszekerheid via ruimtelijke planningsinstrumenten. Daarbij werd verwezen naar het toenmalige BPA, het Bijzonder Plan van Aanleg, en naar het latere RUP, het Ruimtelijk Uitvoeringsplan.

De partij ziet in die aanpak een piste voor de toekomst. Bedrijven die historisch zijn gegroeid en geen bijkomende open ruimte innemen, moeten volgens Idee Diksmuide niet automatisch worden weggeduwd. Een juridisch correcte regeling kan volgens de partij net vermijden dat nieuwe ruimte wordt aangesneden.

Daarbij wordt ook voormalig minister voor Ruimtelijke Ordening Dirk Van Mechelen genoemd. Idee Diksmuide ziet zijn vroegere aanpak als een voorbeeld van hoe bestaande economische activiteiten in agrarisch gebied zekerheid kunnen krijgen zonder het landelijke gebied verder onder druk te zetten.

Sportterreinen en vergund geachte situaties

De partij trekt de redenering ook door naar historisch gegroeide sportterreinen in agrarisch gebied. Wanneer zulke terreinen al bestonden vóór het gewestplan en geen hinder veroorzaken, moeten ze volgens Idee Diksmuide kunnen worden bestendigd. Noodzakelijke aanpassingen na 1979 zouden volgens de partij ook vergunbaar moeten zijn wanneer de situatie juridisch verdedigbaar is.

Daarbij verwijst Idee Diksmuide naar rechtspraak van de Raad voor Vergunningsbetwistingen uit 2023 over een zonevreemd voetbalveld in Kruibeke-Bazel. De opname in het register van vergund geachte constructies biedt volgens de partij mogelijkheden. Ook uitspraken over vermoedelijk vergunde situaties kunnen volgens Idee Diksmuide van belang zijn voor dergelijke dossiers.

De redenering blijft dezelfde: bestaande situaties die historisch gegroeid zijn, moeten op een zorgvuldige manier beoordeeld worden. Zo kan worden vermeden dat vruchtbare landbouwgrond een nieuwe bestemming moet krijgen.

Horeca als mogelijke invulling

Idee Diksmuide ziet ook kansen voor leegstaande hoeves, zonevreemde woningen en sites in het landelijke gebied als vaste horecazaak. De partij wijst erop dat horecazaken die dateren van vóór 1984 in agrarisch gebied vandaag als vergund geacht kunnen worden beschouwd.

Die mogelijkheid zou volgens Idee Diksmuide verder onderzocht en toegepast moeten worden op de huidige problematiek. In het buitengebied lopen veel wandel- en fietsroutes. Een herbestemde hoeve of zonevreemde site kan volgens de partij daardoor een toeristische en recreatieve waarde krijgen.

Ook hier ligt de nadruk op hergebruik. Bestaande gebouwen krijgen een nieuwe functie, terwijl de open ruimte niet verder wordt aangesneden. Voor Idee Diksmuide is dat zinvoller dan eigenaars fiscaal extra te belasten.

Kritiek op Boerenbond en Natuurpunt

De toon van Idee Diksmuide tegenover het voorstel van Boerenbond en Natuurpunt is hard. De partij noemt de fermettebelasting een pestbelasting en reageert verontwaardigd op het idee dat eigenaars van zonevreemde woningen of voormalige hoeves extra zouden moeten bijdragen.

Ook de aanvankelijke steun van landbouwminister Jo Brouns komt aan bod. Idee Diksmuide vindt het voorstel moeilijk te verzoenen met de positie van land- en tuinbouwers die geen opvolging hebben en hun bedrijfszetel een nieuwe toekomst willen geven.

De partij is wel tevreden dat zusterpartij Anders, de vroegere Open Vld, de fermettebelasting eveneens als een pestbelasting beschouwt. Daarmee ziet Idee Diksmuide haar eigen kritiek bevestigd.

Diksmuide als landbouwgemeente

Diksmuide is sterk verbonden met land- en tuinbouw. Precies daarom wil Idee Diksmuide het debat niet beperken tot een fiscale maatregel. Voor de partij gaat het om de toekomst van landbouwers zonder opvolging, de waarde van bestaande hoeves, de positie van zonevreemde woningen en de vraag hoe het landelijke gebied leefbaar blijft.

Marc Deprez wil dat eigenaars van hoeves, zonevreemde woningen en sites grotendeels kunnen beslissen over hun eigen bezit. Idee Diksmuide kondigt aan haar gewicht in de schaal te leggen bij de bevoegde instanties om deze problematiek aan te kaarten.

De discussie over de fermettebelasting raakt aan een gevoelige kern in veel landelijke gemeenten: hoe bescherm je open ruimte zonder mensen te straffen die al jarenlang in het buitengebied wonen of er hun levenswerk hebben opgebouwd? In Diksmuide klinkt nu een duidelijk antwoord van Idee Diksmuide: geen extra belasting, maar bruikbare oplossingen voor bestaande sites.

Fermettebelasting, Idee Diksmuide, Marc Deprez, Zonevreemde Woningen, Landbouw, Boerenbond, Natuurpunt, Open Ruimte, Diksmuide, Hoeves

Bronnen:
Repliek van Idee Diksmuide op de fermettebelasting
Marc Deprez, gemeenteraadslid Actie!/Idee Diksmuide
VRT NWS: Boerenbond en Natuurpunt willen fermettetaks
Boerenbond en Natuurpunt slaan handen in elkaar rond zonevreemde fermettes

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)