Interpol waarschuwt in Marrakech voor groei van grensoverschrijdende scamcentra

26 november 2025

Op de algemene vergadering van Interpol in Marrakech hebben de lidstaten een nieuwe resolutie aangenomen over een fenomeen dat in korte tijd is uitgegroeid tot een belangrijk veiligheidsdossier: grensoverschrijdende scamcentra. Het gaat om knooppunten waar grootschalige fraude samenvalt met mensenhandel en zwaar misbruik, en waar slachtoffers uit uiteenlopende landen onder druk worden ingezet om anderen online op te lichten.

Nieuwe resolutie in Marrakech

In Marrakech, in het zuiden van Marokko, keurden de lidstaten van Interpol een resolutie goed die het groeiende gevaar van deze scamcentra beschrijft en oproept tot een gezamenlijke aanpak. In de tekst worden deze centra omschreven als criminele hubs die grootschalige fraude, mensenhandel en ernstige vormen van geweld samenbrengen.

Veel zaken beginnen met een aantrekkelijk ogende vacature voor een baan in het buitenland. Mannen en vrouwen worden gelokt met de belofte van een goed loon, reizen naar een ander land en betere vooruitzichten. Eenmaal ter plaatse raken zij hun documenten kwijt en belanden zij in afgesloten gebouwen waar zij onder dwang worden ingezet. Daar moeten zij fraudeplannen uitvoeren, van telefonische oplichting en valse romantische profielen tot investeringsfraude en frauduleuze cryptoprojecten, gericht op slachtoffers overal ter wereld.

Niet iedereen in zo’n scamcentrum is slachtoffer van mensenhandel. De resolutie maakt echter duidelijk dat wie tegen zijn wil wordt vastgehouden, vaak te maken krijgt met zware mishandeling. Het gaat onder meer om fysieke agressie, seksuele uitbuiting, foltering en verkrachting. Slachtoffers leven onder constante druk, met dreigementen tegen henzelf of hun familie wanneer zij quota niet halen of opdrachten weigeren.

De resolutie werd op initiatief van de Republiek Korea op de agenda van de algemene vergadering geplaatst. Daarbij wordt ook gewezen op het toenemende gebruik van geavanceerde digitale technieken door criminele netwerken, zowel om slachtoffers te misleiden als om hun activiteiten af te schermen. De flexibiliteit waarmee deze netwerken grenzen oversteken, maakt duidelijk dat afzonderlijke nationale maatregelen onvoldoende zijn. De lidstaten vragen daarom expliciet om een gecoördineerde internationale reactie.

Menselijke gevolgen achter digitale fraude

Achter wat voor buitenstaanders vaak een simpele e-mail, een telefoontje of een bericht via sociale media lijkt, schuilt een harde werkelijkheid. Slachtoffers van mensenhandel in scamcentra worden gedwongen om op grote schaal potentiële doelwitten te benaderen, volgens strikte schema’s en onder voortdurende controle.

De resolutie benadrukt dat het bij deze fraude niet alleen gaat om geldelijk verlies voor individuele slachtoffers. Voor de mensen die in de centra worden vastgehouden, staat veel meer op het spel: vrijheid van beweging, lichamelijke integriteit en menselijke waardigheid. Daardoor wordt dit verschijnsel niet alleen gezien als een veiligheidsvraagstuk, maar ook als een ernstige aantasting van basisrechten. Voor politiediensten en beleidsmakers legt dat de lat hoger: zij moeten ingrijpen in een situatie waarin digitale criminaliteit, mensenhandel en mensenrechten rechtstreeks met elkaar zijn verweven.

Plan voor gezamenlijke actie

In Marrakech spraken de lidstaten af om de reactie op scamcentra op te schalen en beter op elkaar af te stemmen. Belangrijk onderdeel daarvan is een snellere uitwisseling van operationele informatie. Politiediensten moeten in real time gegevens kunnen delen over daders, vermoedelijke locaties en werkwijzen, zodat de criminele infrastructuur achter de schermen sneller in beeld komt.

Daarnaast wil Interpol meer gezamenlijke operaties ondersteunen waarbij meerdere landen gelijktijdig optreden tegen scamcentra en de netwerken erachter. Een kernpunt daarbij is het opsporen en afpakken van financiële stromen en illegale vermogens die met deze fraude worden opgebouwd. Door het geld weg te nemen, moet het verdienmodel worden ondermijnd.

De resolutie voorziet ook in afgesproken noodprocedures om slachtoffers te lokaliseren, te bevrijden en terug te brengen naar hun land van herkomst. Landen worden aangemoedigd om daarbij te zorgen voor verdere begeleiding, zodat slachtoffers na hun terugkeer niet opnieuw in een kwetsbare situatie belanden. Ten slotte wordt opgeroepen tot gericht opgezette informatiecampagnes, met nadruk op jongeren en werkzoekenden die gevoelig zijn voor wervingsberichten voor buitenlandse banen.

Volgens Interpol-secretaris-generaal Valdecy Urquiza is nauwe samenwerking tussen politiediensten, gekoppeld aan betere informatie-uitwisseling en gecoördineerde acties, noodzakelijk om deze netwerken echt te ontwrichten. Hij onderstreept dat Interpol zich engageert om de uitvoering van de resolutie te ondersteunen en de lidstaten te helpen bij de bescherming van mensen die het grootste risico lopen om in scamcentra terecht te komen.

Scamcentra als wereldwijd fenomeen

In juni publiceerde Interpol een update over wereldwijde criminaliteitstrends rond scamcentra. Daaruit blijkt dat slachtoffers uit ruim zestig landen zijn verhandeld en vervolgens onder dwang in dergelijke centra zijn tewerkgesteld. De praktijken beperken zich niet langer tot enkele hotspots in Zuidoost-Azië, maar worden inmiddels op meerdere continenten vastgesteld.

De update beschrijft ook hoe de activiteiten van scamcentra vaak overlappen met andere illegale markten. Dezelfde structuren worden ingezet voor handel in drugs, vuurwapens en illegale dieren- en plantensoorten. Dat levert extra inkomsten op voor de netwerken en vergroot de schade voor staten en samenlevingen. Voor politiediensten betekent dit dat informatie uit onderzoeken naar fraudedossiers ook relevant kan zijn voor dossiers rond andere vormen van georganiseerde criminaliteit.

Internationale operaties tonen schaal van het probleem

In 2024 coördineerde Interpol een wereldwijde operatie tegen fraude die steunt op mensenhandel, met deelname van 116 landen en territoria. Tijdens die actie werden ongeveer 2.500 personen aangehouden. De operatie richtte zich op de knooppunten waar mensenhandel en online oplichting samenkomen en leverde een groot aantal nieuwe onderzoeken op die nog lopen.

Interpol wijst erop dat er recent ook regionale acties in Afrika en Europa zijn uitgevoerd. Daarbij is onder meer ingezet op het opsporen van slachtoffers, het vastleggen van digitaal bewijsmateriaal en het herkennen van patronen die in verschillende landen terugkeren. Zulke operaties dienen niet alleen om concrete dossiers vooruit te helpen, maar ook om politiediensten beter toe te rusten voor toekomstige zaken.

Vroegtijdige waarschuwingen via notices

Interpol gebruikt al langer zijn noticesysteem om lidstaten tijdig te informeren over nieuwe methoden en dreigingen. In 2022 werd een Purple Notice uitgegeven waarin werd gewezen op het toenemende gebruik van sociale media voor wervingscampagnes die uitmonden in uitbuiting in scamcentra. Daarmee moesten politiediensten alerter worden op vacatures en berichten die aan de oppervlakte onschuldig lijken, maar in werkelijkheid een ingang vormen naar uitbuiting.

In 2023 volgde een Orange Notice over fraude die wordt aangestuurd door mensenhandel. Daarin werd dit fenomeen omschreven als een ernstige en directe bedreiging voor de openbare veiligheid. De resolutie die nu op de algemene vergadering in Marrakech is aangenomen, sluit aan bij deze eerdere waarschuwingen en geeft er een stevigere politieke en operationele basis aan. Door duidelijke afspraken te maken over informatie-uitwisseling, gezamenlijke acties en slachtofferondersteuning, proberen de lidstaten te vermijden dat waarschuwingen zonder gevolg blijven.

Bronnen:
INTERPOL, persbericht “Growing threat of transnational scam centres highlighted at INTERPOL General Assembly”
INTERPOL, overzicht nieuws en actualiteit op interpol.int

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)