Kupyansk schuift weer op: Oekraïense tegenaanval tot aan de Oskil
13 december 2025
In en rond Kupyansk, in de oblast Charkiv, is het front volgens een recente oorlogsanalyse in korte tijd zichtbaar verschoven. Oekraïense eenheden zouden er met een tactische tegenaanval terrein hebben heroverd, tot in delen van de stad. Dat staat haaks op de recente Russische boodschap dat de Oekraïense linies zouden wankelen.
De kern van de melding is dat Oekraïense troepen erin slaagden de situatie in de richting Kupyansk te stabiliseren en tegelijk meerdere plaatsen ten noorden van de stad opnieuw in handen te krijgen. Het gaat om Kindrashivka en Radkivka, plus omliggende bosgebieden. Ook zouden Oekraïense eenheden in het noorden van Kupyansk zones hebben heroverd en zijn doorgestoten tot aan de Oskil, de rivier die door de stad loopt.
Wat er volgens Kiev veranderde bij Kupyansk
De Oekraïense 2de Khartiya Corps verklaarde op vrijdag 12 december 2025 dat de tegenaanval niet alleen terreinwinst opleverde, maar ook Russische aanvoer naar de omgeving van Kupyansk raakte. Door de doorstoot tot aan de Oskil zouden Russische grondroutes in de praktijk zijn afgesneden. Volgens dezelfde verklaring zaten er tegen vrijdag 12 december 2025 ongeveer tweehonderd Russische militairen ingesloten in Kupyansk.
Die inschatting werd niet overal even ruim bevestigd. Sommige Russische en Oekraïense meldingen ondersteunen dat er een tegenaanval liep en dat Oekraïense troepen in en rond Kupyansk actiever zijn, maar er zijn ook pro-Russische militaire bloggers die de omvang van de winst kleiner voorstellen. Wel circuleerde op vrijdag 12 december 2025 beeldmateriaal dat Oekraïense aanwezigheid op meerdere plaatsen in de stad toont. President Volodymyr Zelensky publiceerde diezelfde dag een foto van zichzelf aan de zuidwestelijke rand van Kupyansk, langs de P-07-weg richting Shevchenkove, wat erop wijst dat Oekraïense posities daar verder naar voren liggen dan eerder gemeld.
Russische claims en het effect van overstrekking
De analyse koppelt de Oekraïense winst aan een langere inspanning die al op zaterdag 16 november 2025 werd aangekondigd, met als doel Russische druk in de richting Kupyansk terug te dringen. Daarbij wordt gesteld dat Russische formaties moeite hebben gehad om voldoende troepenmassa op te bouwen om de Oekraïense verdediging daar te breken, terwijl ze elders tegelijk zware offensieven voeren.
In dat kader wordt ook verwezen naar een eerdere Russische claim dat Kupyansk al in handen zou zijn. In de recente beoordeling wordt die claim als onjuist neergezet, mede omdat de rivierdoorsteek van de Oskil de Russische verplaatsingen in de stad bemoeilijkt en omdat het oostelijke deel van Kupyansk niet als stevig Russisch gecontroleerd wordt voorgesteld.
Twintig punten, maar veel blijft onduidelijk
Op donderdag 11 december 2025 zei Zelensky dat Oekraïne aan de Verenigde Staten een geactualiseerd vredeskader met twintig kernpunten heeft overgemaakt en wacht op reactie. Presidentieel adviseur Mykhailo Podolyak schetste dat dit kader volgens Oekraïne niet alleen over het einde van de oorlog gaat, maar ook over een Europese veiligheidsarchitectuur met garanties voor Oekraïne, plus voorstellen rond wederopbouw en defensieve slagkracht.
In dezelfde lijn werd gezegd dat Rusland herstelbetalingen zou moeten leveren voor de heropbouw. Podolyak stelde ook dat Oekraïne bereid is mee te werken aan een gedemilitariseerde bufferzone in de Donbas, waarbij zowel Russische als Oekraïense troepen zich vanaf de huidige frontlijn zouden terugtrekken. Zelensky suggereerde bovendien dat Oekraïne een referendum zou kunnen houden over territoriale onderdelen van het Amerikaanse voorstel. Tegelijk bleef de boodschap dat verkiezingen pas geloofwaardig zijn met een staakt-het-vuren en extra veiligheidsgaranties door de Verenigde Staten en Europese staten.
Kremlin wijst staakt-het-vuren en referendum af
De Kremlinwoordvoerder Dmitry Peskov reageerde op vrijdag 12 december 2025 door een staakt-het-vuren expliciet af te wijzen als een pauze die volgens Rusland “niet zal werken”. Hij stelde dat zo’n voorstel Oekraïne tijd zou geven om zich te herbewapenen. Ook presidentieel adviseur Yuriy Ushakov verwierp een uitkomst die de Donbas niet volledig onder Russisch gezag plaatst, en herhaalde dat Oekraïne zich eerst uit heel de Donbas zou moeten terugtrekken voordat Moskou een staakt-het-vuren overweegt. Andere Russische topfiguren, onder wie Dmitry Medvedev, schaarden zich achter die afwijzing.
Over de gedachte van een gedemilitariseerde zone in de Donbas zei Ushakov dat die enkel bespreekbaar is als Rusland er de Rosgvardia, politiediensten en wat hij “alles wat nodig is om orde te handhaven” noemde, kan inzetten. De analyse stelt dat dit de zone juist zou militariseren. Rosgvardia werd in 2016 opgericht met een opdracht rond openbare orde en antiterrorisme, maar beschikt volgens de beschrijving over brede militaire capaciteiten en gevechtservaring. In de beoordeling wordt Rosgvardia ook gelinkt aan operaties sinds het begin van de grootschalige invasie, waaronder eerdere acties rond Kiev en Charkiv, en aan latere inzet in verschillende gebieden.
Europese Unie zet bevriezing Russische tegoeden om naar een nieuw spoor
Naast het frontnieuws valt ook een Europese beslissing op. Op vrijdag 12 december 2025 ging de Europese Unie akkoord om 210 miljard euro aan Russische tegoeden voor onbepaalde tijd bevroren te houden, met het oog op een herstelbetalingslening voor Oekraïne tot 165 miljard euro. De Europese Unie zou daarvoor artikel 122 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie gebruiken, waardoor verlenging van de bevriezing niet langer elke zes maanden unaniem moet worden goedgekeurd, maar met een gekwalificeerde meerderheid kan.
Volgens de beoordeling volstaat daarbij steun van minstens vijftien van de zevenentwintig lidstaten. De Europese Raad zou de uitwerking van de lening afronden op donderdag 18 december 2025. Eerder, in december 2023, was al voorgesteld om opbrengsten van bevroren tegoeden in te zetten voor Oekraïne. In deze opzet zou Oekraïne de lening alleen moeten terugbetalen als Rusland herstelbetalingen levert.
Aanvallen achter de linies en druk op meerdere assen
In Rusland zelf werd in dezelfde periode melding gemaakt van aanvallen op infrastructuur. Oekraïense special forces zouden in de nacht van donderdag 11 december 2025 op vrijdag 12 december 2025, samen met een Russische verzetsgroep die Chernaya Iskra wordt genoemd, twee gesanctioneerde vrachtschepen in de Kaspische Zee hebben geraakt, voor de kust van de Republiek Kalmukkië. Beelden die op vrijdag 12 december 2025 circuleerden, toonden brandhaarden bij de Slavneft-YANOS-raffinaderij in Jaroslavl en bij een fabriek in Orsk.
Aan Oekraïense kant werd tegelijk melding gemaakt van een Russische drone- en raketcampagne in de nacht van donderdag 11 december 2025 op vrijdag 12 december 2025. De Oekraïense luchtmacht sprak over tachtig drones, waarvan een groot deel Shahed-types, en over het neerhalen van vierenzestig toestellen. Er zouden ook inslagen zijn geweest op meerdere locaties, met schade aan woonzones, civiele en energie-infrastructuur in verschillende oblasten. In de oblast Odesa zou dit voor stroomuitval bij ongeveer 90.000 klanten hebben gezorgd. Later op vrijdag 12 december 2025 werd ook schade gemeld aan een civiel schip in Chornomorsk na een Russische aanval overdag.
De analyse schetst daarnaast een frontbeeld met tegelijk beweging en stilstand. In de noordelijke oblast Sumy zouden Russische aanvallen zijn voortgezet zonder bevestigde terreinwinst, terwijl in de richting Charkiv kleine infiltratiegroepen volgens Oekraïense militairen profiteren van slecht weer. Verder naar het oosten en zuiden worden gevechten beschreven rond onder meer Kostyantynivka, Pokrovsk en Hulyaipole, waarbij sommige claims als onbevestigd worden aangeduid en waarbij ook het gebruik van drones en beperkte infiltraties een terugkerend element blijft.
De opvallendste lijn blijft dat Kupyansk, maandenlang een uitgesproken Russisch doel, in december 2025 opnieuw het toneel is van Oekraïense druk. Hoe lang die verschuiving standhoudt, zal afhangen van logistiek, reserve-eenheden en het tempo waarin beide zijden hun verliezen kunnen opvangen.
Bronnen:
Institute for the Study of War, Russian Offensive Campaign Assessment, December 12, 2025
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)
