Magistraten in actie tegen pensioenhervorming zonder overleg

29 april 2025

De pensioenhervorming die de Belgische regering momenteel doorvoert, zorgt voor onrust bij de magistraten en een deel van het personeel van het Openbaar Ministerie, waaronder het Federaal Parket. Zonder enig voorafgaand overleg heeft de regering op 11 april 2025 een voorontwerp van programmawet goedgekeurd, dat verregaande gevolgen heeft voor de pensioenen van deze groep. Dit leidt tot protestacties, omdat magistraten vinden dat hun rol als derde macht in de rechtsstaat niet gerespecteerd wordt.

Onvrede over gebrek aan dialoog

De magistraten van het Federaal Parket erkennen dat pensioenen betaalbaar moeten blijven en dat iedereen daaraan moet bijdragen. Toch ervaren zij de huidige aanpak als respectloos. De hervorming werd eenzijdig opgelegd, zonder rekening te houden met de specifieke verantwoordelijkheden van magistraten en gerechtspersoneel. Een onafhankelijke magistratuur die bestand is tegen druk en invloeden van buitenaf, vormt de kern van een rechtsstaat. Het ontbreken van overleg en een gedetailleerde impactanalyse versterkt de onvrede.

Daarom hebben de magistraten, na besprekingen op 25 april 2025 tijdens het College van het Openbaar Ministerie met alle korpschefs en hoofdsecretarissen, besloten tot een reeks acties. Deze maatregelen moeten de regering dwingen om de hervorming te herzien en een open dialoog aan te gaan.

Concrete acties van het Federaal Parket

Vanaf nu zal het Federaal Parket geen antwoorden meer geven op parlementaire vragen. Ook behouden de magistraten zich het recht voor om niet langer deel te nemen aan werkgroepen of advies te geven aan de uitvoerende en wetgevende macht. Daarnaast zullen zij verzoeken van de minister van Justitie om gevangenisstraffen op te schorten, niet langer honoreren. Het uitvoeren van straffen zien zij als een kernopdracht van het Openbaar Ministerie.

Een andere opvallende maatregel is het verzoek om bepaalde rechtszaken uit te stellen tot na het gerechtelijk verlof van juli en augustus 2025. Magistraten kunnen rechtbanken en hoven vragen om zaken te verschuiven. Als een rechtbank dit weigert, kan de magistraat aandringen op strikte toepassing van de wet. Uitzonderingen gelden voor zaken waarin personen in voorlopige hechtenis zitten, terrorismezaken, assisenzaken, zedenzaken, zittingen voor vonnissen of arresten, en dossiers die volgens de magistraat, in overleg met de sectiehoofd en federale procureur Ann Fransen, dringend behandeld moeten worden.

Voorafgaand aan zittingen nemen magistraten contact op met de voorzitter van de kamer, de griffie, advocaten en, waar mogelijk, betrokken partijen. Zij informeren hen over het voornemen om uitstel te vragen. Zaken waarin uitstel wordt gevraagd, worden niet op zitting gebracht. Dit betekent dat er geen dagvaardingen, regelingen van rechtspleging of vaststellingen van zittingsdata plaatsvinden.

Eisen voor een respectvolle aanpak

Met deze acties willen de magistraten bereiken dat de regering stopt met het voorleggen van voldongen feiten. Zij vragen om een gedetailleerd overzicht van alle geplande maatregelen die hun pensioenen raken tijdens deze legislatuur. Daarnaast eisen zij een becijferde impactanalyse van deze maatregelen. Magistraten willen voldoende tijd krijgen om deze informatie te analyseren en intern overleg te voeren.

Bovendien pleiten zij voor een structureel overleg tussen de Adviesraad van de Magistratuur, het College van het Openbaar Ministerie, het College van de Hoven en Rechtbanken, en de entiteit Cassatie met de ministers van Pensioenen en Justitie. Dit overleg moet leiden tot een evenwichtig pakket van maatregelen, dat met wederzijds respect tot stand komt. Totdat dit overleg plaatsvindt, vragen zij dat alle pensioenhervormingen worden opgeschort.

Een oproep tot evenwicht

De acties van het Federaal Parket en andere korpsen van het Openbaar Ministerie zijn geen lichtzinnige beslissing. Ze weerspiegelen de overtuiging dat een pensioenhervorming die ingrijpt in de rechten van magistraten, gebaseerd moet zijn op wederzijds respect en zorgvuldige afwegingen. Een rechtsstaat kan alleen functioneren met een onafhankelijke en kwalitatieve magistratuur. Door deze maatregelen hoopt het Federaal Parket de regering te bewegen tot een constructieve dialoog.