Verdachte van genocide in Rwanda blijft aangehouden, andere dossiers wachten al sinds 2018 op proces

KONICA MINOLTA DIGITAL CAMERA

14 november 2026

De raadkamer in Leuven heeft de aanhouding bevestigd van R., een voormalige directeur van een opvangcentrum voor mensen met een fysieke beperking in Rwanda. Hij wordt verdacht van genocide en misdaden tegen de mensheid tijdens de genocide tegen de Tutsi in 1994. Het onderzoek gaat onder meer over zijn mogelijke betrokkenheid bij het aanwijzen van mensen die door milities zouden zijn meegenomen en gedood. Het federaal parket behandelt momenteel 37 dossiers over de genocide. Een aanhoudend tekort aan magistraten bij het hof van beroep in Brussel verhindert dat voor verschillende zaken op korte termijn een assisenproces kan worden gepland.

Aanhouding bevestigd in Leuven

R. werd op maandag 28 september 2026 onder aanhoudingsmandaat geplaatst door een onderzoeksrechter. Op vrijdag 6 november 2026 bevestigde de raadkamer in Leuven zijn aanhouding. De verdenkingen betreffen ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht, in het bijzonder genocide en misdaden tegen de mensheid. De onderzochte feiten zouden minstens tussen 1 april en 25 mei 1994 in Rwanda zijn gepleegd. De beslissing over zijn voorlopige hechtenis is geen uitspraak over zijn schuld.

Directeur van opvangcentrum in Gatagara

Tijdens de genocide was R. directeur van het Home de la Vierge Pauvre in Gatagara. Het centrum bood zorg en onderdak aan mensen met een fysieke beperking. In het onderzoek wordt nagegaan welke rol de voormalige directeur zou hebben gespeeld bij aanvallen door Interahamwe-milities op mensen die zich in het centrum bevonden. De verdenkingen betreffen zowel gebeurtenissen op het terrein als contacten die daaraan zouden zijn voorafgegaan.

Tutsi-mannen zouden zijn aangewezen en weggevoerd

Op 24 april 1994 zouden Interahamwe-milities het centrum in Gatagara zijn binnengevallen. R. zou de Tutsi-mannen hebben aangewezen die zich er schuilhielden. De milities zouden hen vervolgens hebben meegenomen naar een plaats buiten het centrum, waar zij werden gedood. Deze beschrijving maakt deel uit van de verdenkingen die in het gerechtelijk onderzoek worden onderzocht. Over het aantal slachtoffers bij deze aanval zijn geen cijfers bekendgemaakt.

Tweede aanval op vrouwen en kinderen

Op 9 mei 1994 zouden de milities opnieuw naar het centrum zijn gekomen. Ook bij die aanval zou R. mensen hebben aangewezen. Meerdere Tutsi, voornamelijk vrouwen en kinderen, zouden die dag zijn gedood. Tussen beide beschreven aanvallen lagen vijftien dagen. Het onderzoek moet de precieze gebeurtenissen en de mogelijke verantwoordelijkheid van de verdachte vaststellen.

Onderzoek naar voorbereiding en identificatiekaarten

De verdenkingen beperken zich niet tot de aanvallen van 24 april en 9 mei. R. zou vóór de eerste van die gebeurtenissen al contacten hebben onderhouden met de Interahamwe-milities. Hij zou vergaderingen hebben georganiseerd en bijgewoond om de genocide tegen de Tutsi voor te bereiden. Medewerkers en patiënten van het centrum zouden van hem verplicht een identificatiekaart bij zich hebben moeten dragen waarop hun etnische afkomst stond vermeld. Ook deze handelingen behoren tot het onderzoek naar zijn mogelijke betrokkenheid.

Getuigen verhoord tijdens onderzoeksopdracht in Rwanda

In juni 2026 vond in Rwanda een rogatoire commissie plaats. Tijdens die internationale onderzoeksopdracht werden getuigen verhoord en werd het centrum in Gatagara bezocht. Die onderzoekshandelingen gingen vooraf aan het aanhoudingsmandaat van september. Er zijn geen verdere details bekendgemaakt over de inhoud van de getuigenverklaringen of over andere verzamelde bewijsstukken.

Massamoorden na het neerhalen van het presidentiële vliegtuig

Op 6 april 1994 werd het vliegtuig van de toenmalige Rwandese president Habyarimana neergehaald. Hij kwam daarbij om het leven. Nagenoeg onmiddellijk begonnen massamoorden in Kigali, waarna het geweld zich naar andere delen van het land uitbreidde. De moordpartijen hadden een etnisch en politiek karakter. Ze waren voornamelijk gericht tegen de Tutsi-bevolking en tegen Hutu die als gematigd werden beschouwd. De onderzochte gebeurtenissen in Gatagara dateren uit die periode.

Federaal parket behandelt 37 dossiers

Het federaal parket heeft momenteel 37 lopende dossiers die verband houden met de genocide tegen de Tutsi in Rwanda. Daarvan worden 24 dossiers als gerechtelijk onderzoek behandeld en tien als opsporingsonderzoek. Voor de overige drie dossiers wordt in het bekendgemaakte cijferoverzicht geen afzonderlijke procedurele categorie gegeven. In zes lopende gerechtelijke onderzoeken zijn zes personen in verdenking gesteld. Vier personen bevinden zich momenteel in voorlopige hechtenis.

Zeven processen en twaalf veroordelingen

Tot op heden vonden in België zeven processen plaats die verband houden met de genocide. Ze werden allemaal behandeld door het hof van assisen in Brussel. Tijdens sommige processen stonden verschillende personen terecht. In totaal werden twaalf personen veroordeeld. De uitgesproken straffen lopen uiteen van tien jaar tot levenslange opsluiting. Eén persoon werd geïnterneerd.

Nieuw proces vanaf maart 2027

Vanaf maart 2027 staat voor het hof van assisen in Brussel een nieuw proces gepland. Daar zal E.K. terechtstaan voor genocide en oorlogsmisdaden. In een ander dossier bevestigde de kamer van inbeschuldigingstelling in Brussel op donderdag 29 oktober 2026 de verwijzing van G. naar het hof van assisen. Deze 57-jarige man wordt beschuldigd van genocide en oorlogsmisdaden die tussen april en juli 1994 in Nyamirambo, een wijk van Kigali, zouden zijn gepleegd. In twee andere dossiers heeft het federaal parket de verwijzing naar het hof van assisen gevorderd.

Sinds 2018 verwezen, maar nog geen procesdatum

Voor twee personen die in 2018 naar het hof van assisen in Brussel werden verwezen, is nog altijd geen procesdatum vastgelegd. Een andere persoon zou in 2024 voor het Brusselse assisenhof terechtstaan. Dat proces werd voor onbepaalde tijd uitgesteld omdat de betrokkene bij de aanvang niet in België aanwezig was. De oorzaken van het uitblijven van een behandeling verschillen dus per dossier. Voor de verdere planning wijst het federaal parket op de personeelsbezetting bij het hof van beroep.

Tekort aan magistraten belemmert behandeling

Het aanhoudende tekort aan magistraten bij het hof van beroep in Brussel maakt het momenteel onmogelijk om voor de betrokken zaken op korte termijn uitzicht te bieden op een assisenproces. Het federaal parket heeft dat tekort al herhaaldelijk aangekaart en noemt de situatie zorgwekkend, gezien de ernst van de beschuldigingen. Het gaat om dossiers waarin mensen voor genocide worden vervolgd. De lopende onderzoeken en verwijzingen leiden daardoor niet overal binnen afzienbare tijd tot een behandeling voor het hof van assisen.

Bronnen:
Federaal parket, Nederlandstalige en Franstalige persmededeling van 14 november 2026: Genocide tegen de Tutsi in Rwanda: raadkamer bevestigt aanhouding van verdachte.

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)

Wil je de onafhankelijke journalistiek van indegazette.be ondersteunen?

Iedere dag zetten we ons in om nieuws, reportages en verhalen te brengen uit de Westhoek, België, Europa en de rest van de wereld. Dat doen we met veel inzet en de overtuiging dat onafhankelijke journalistiek toegankelijk moet blijven voor iedereen.

Elke vrijwillige bijdrage, groot of klein, helpt ons om ons journalistieke werk voort te zetten.

☕ Ko-fi: https://ko-fi.com/andyvermaut

☕ Buy Me a Coffee: https://buymeacoffee.com/andyvermaut

Hartelijk dank voor je vertrouwen, je betrokkenheid en je steun aan indegazette.be!

Andy Vermaut
Hoofdredacteur indegazette.be