Begrotingsakkoord legt nieuwe lasten en kansen vast voor komende jaren

24 november 2025

Akkoord na lange onderhandelingsnacht

Op zondag om 10.30 uur begon in Brussel een nieuwe onderhandelingsronde binnen het federale kernkabinet over de begroting. Na ruim twintig uur overleg bereikten premier Bart De Wever (N-VA) en de vicepremiers rond 6.15 uur een akkoord. Volgens de eerste minister zijn alle losse eindjes uit het zomerakkoord weggewerkt en ligt er nu een volledig pakket waarmee de federale regering verder kan.

De begroting wordt volgens de nieuwe tabellen tegen 2029 verbeterd met 9,2 miljard euro. Dat is het bedrag dat nodig is om te voldoen aan de Europese afspraken. De regering werkt daarbij tot 2029 met een meerjarenkader, zodat duidelijk is welke inspanningen nog volgen in deze legislatuur en welke verschuiven naar latere jaren.

Woensdag om 10.00 uur legt premier Bart De Wever de afspraken voor in de Kamer van Volksvertegenwoordigers in Brussel. Donderdag volgt het debat en vrijdag wordt gestemd. De beleidsverklaring, die normaal in oktober had moeten plaatsvinden, wordt zo alsnog gekoppeld aan het nieuwe begrotingsakkoord.

Belastingen, index en energiefactuur

Een algemene verhoging van de btw komt er niet. Wel verandert de btw voor bepaalde producten, al werkt de regering dat detail later uit. Tegelijk wordt de verlaging van de personenbelasting versneld in gang gezet, maar de volle uitwerking schuift op. In 2027 loopt de verlaging op tot 772 miljoen euro, tegenover 500 miljoen euro in de oorspronkelijke plannen. In 2029 blijft de verlaging beperkt tot 3 miljard euro, waar eerder 4 miljard euro was voorzien. Pas in 2030 wordt dat bedrag volledig bereikt, waardoor ruim 1 miljard euro wordt uitgespaard tegenover de eerdere timing.

De effectentaks voor grote vermogens wordt verdubbeld voor wie meer dan 1 miljoen euro aan financiële tegoeden aanhoudt. Daarmee wil de regering een bijkomende bijdrage vragen aan wie grote kapitaalposities heeft. Hoe sterk dat in de praktijk doorwerkt op de ontvangsten, zal later moeten blijken.

Een opvallende aanpassing betreft de automatische loonindexering. Lonen worden voortaan volledig geïndexeerd tot een brutobedrag van 4.000 euro. Voor het deel boven dat plafond wordt niet langer automatisch aan de index aangepast; daar komt een vast bedrag in de plaats, wat neerkomt op een beperking van de stijging voor hogere lonen.

De energiefactuur verandert eveneens. Via een verschuiving van accijnzen van elektriciteit naar fossiele brandstoffen zoals aardgas en stookolie, wil de regering aanzetten tot lager verbruik van vervuilende energie. Voor een doorsnee gezin wordt de stroomfactuur volgens de berekeningen gemiddeld 34 euro goedkoper per jaar. De verwarmingsfactuur gaat daarentegen gemiddeld met 50 tot 80 euro omhoog, afhankelijk van verbruik en brandstof. Per saldo levert de hervorming een hogere belastingopbrengst op.

Reactie van ABVV op index en lastenverdeling

De socialistische vakbond ABVV reageert scherp op het akkoord. Volgens de vakbond wordt de rekening vooral doorgeschoven naar wie werkt en ziek is, terwijl grote vermogens volgens haar opnieuw te licht worden geraakt. In de context van de huidige driedaagse staking ziet het ABVV het akkoord als een signaal om de druk op de federale regering aan te houden.

De aanpassing van de automatische loonindexering is voor het ABVV een kantelmoment. Doordat lonen voortaan slechts volledig worden aangepast tot 4.000 euro bruto, en het deel daarboven niet langer automatisch volgt, vreest de vakbond dat er later makkelijker bijkomende inperkingen kunnen komen. De organisatie wijst er ook op dat hogere accijnzen op aardgas vooral huurders in slecht geïsoleerde woningen raken, omdat zij weinig mogelijkheden hebben om hun verbruik terug te schroeven.

Wat de verdubbeling van de effectentaks betreft, verwacht het ABVV weinig structurele verandering zolang kapitaalinkomsten en fiscale achterpoortjes ongemoeid blijven. De vakbond ziet bovendien dat langdurig zieken extra onder druk zullen staan om terug te keren naar een arbeidsmarkt die volgens haar niet gezonder of veiliger wordt gemaakt.

Extra middelen voor justitie en veiligheid

Minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V) drong de voorbije maanden herhaaldelijk aan op bijkomende middelen. In het akkoord wordt voor Justitie en aanverwante domeinen over de volledige legislatuur in totaal een bedrag uitgetrokken dat oploopt tot om en bij 1 miljard euro.

De tijdelijke financiering om de overbevolking in de gevangenissen aan te pakken wordt structureel gemaakt en verhoogd. Jaarlijks wordt 60 miljoen euro voorzien om de druk te verlichten, waarvan 50 miljoen euro rechtstreeks naar Justitie gaat. Daarnaast wordt 15 miljoen euro vrijgemaakt voor het Openbaar Ministerie en de rechtbanken om de strijd tegen fiscale en sociale fraude op te voeren. Eerder was al beslist om extra magistraten in te zetten op dossiers rond fiscale fraude.

De grootste investeringen verlopen via een investeringsfonds. In 2026 komt daar 264 miljoen euro beschikbaar, in 2028 336 miljoen euro. Dat moet onder meer infrastructuur en digitalisering ondersteunen. De regering rekent tegelijk op efficiëntere werking en op hogere inkomsten uit strafrechtelijke boetes en onmiddellijke inningen, samen goed voor een geraamde opbrengst van 50 miljoen euro per jaar.

Volgens minister Verlinden moeten de extra middelen helpen om de druk in gevangenissen te verlagen en de slagkracht in justitiedossiers te vergroten. Ze verwijst daarbij naar signalen van gevangenispersoneel, magistraten en bewoners in wijken in Antwerpen en Brussel die te maken hebben met drugsgeweld.

Ruimtevaart en wetenschap behouden groeipad

Ondanks de moeilijke budgettaire context meldt minister van Wetenschapsbeleid Vanessa Matz (Les Engagés) dat er de komende vijf jaar toch bijna 1 miljard euro wordt uitgetrokken voor ruimtevaart. Dat betekent een stijging van ongeveer tien procent tegenover het budget dat in 2022 werd vastgelegd.

De minister verzette zich eerder tegen besparingen in deze sector. Nu geeft ze aan dat de overheid de werkgelegenheid in de ruimtevaartsector wil vrijwaren en tegelijk het perspectief wil bieden dat bedrijven en onderzoeksinstellingen de komende jaren kunnen blijven groeien. De regering ziet ruimtevaart als een strategisch domein, onder meer voor technologie, innovatie en internationale samenwerking.

Gezondheidszorg, pensioenen en laagste inkomens

In de gezondheidszorg wordt de stijging van de uitgaven tot 2029 iets afgeremd in vergelijking met wat in het regeerakkoord was afgesproken. De groeinorm, het percentage waarmee de uitgaven bovenop de index mogen toenemen, gaat licht omlaag. Dat moet tegen 2029 ongeveer 250 miljoen euro aan uitgaven beperken.

Daarnaast wordt het remgeld – de persoonlijke bijdrage van patiënten voor bepaalde medische prestaties en geneesmiddelen – verhoogd. De concrete invulling wordt uitgewerkt door een commissie met vertegenwoordigers van de medische sector. Het is nog niet duidelijk op welke producten en diensten het remgeld precies zal stijgen, maar de maatregel moet 125 miljoen euro opbrengen.

Er komen ook aanpassingen in het pensioenkader. Periodes van ziekte zullen voortaan worden behandeld als gewerkte periodes wanneer wordt bekeken of iemand die vervroegd met pensioen gaat een pensioenmalus krijgt. Bovendien zal het eerste jaar waarin iemand na de studies aan het werk gaat – vaak vanaf september – meetellen als een volledig gewerkt jaar voor de pensioenberekening.

Voor de laagste inkomens wordt de werkbonus verhoogd. Daardoor krijgen werknemers met de laagste lonen vanaf april 50 euro extra op hun loonbrief. De federale regering wil zo de stap naar of het blijven in werk iets aantrekkelijker maken aan de onderkant van de arbeidsmarkt.

Ten slotte wordt het fiscale regime voor auteursrechten minder aantrekkelijk gemaakt voor werknemers die een deel van hun verloning via auteursrechten ontvangen. De forfaitaire kostenaftrek die op die vergoedingen werd toegepast en tot vijftig procent kon oplopen, wordt geschrapt. Deze ingreep moet 30 miljoen euro aan bijkomende inkomsten genereren.

Bronnen:

Persbericht federale regering over het begrotingsakkoord
Persbericht kabinet eerste minister Bart De Wever
Persbericht kabinet Vanessa Matz, minister van Wetenschapsbeleid
Persbericht kabinet Annelies Verlinden, minister van Justitie
Persmededelingen ABVV over het begrotingsakkoord en de staking

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)