Boek van Michel Boogaers plaatst Bende van Nijvel in internationaal machtskader

18 mei 2026

De Bende van Nijvel blijft in het boek van Michel Boogaers geen afgesloten Belgisch misdaaddossier, maar een verhaal dat volgens de auteur veel verder reikt dan de plaatsen waar de feiten zich afspeelden. Michel Boogaers schrijft over P.S., A.W., Bally Manufacturing of Chicago, de Amerikaanse georganiseerde misdaad, geheime diensten, wapentrafiek, casino’s, geldstromen en Belgische financiële kringen. Hij brengt die elementen samen in een brede beschouwing waarin de vraag niet alleen luidt wie de trekker overhaalde, maar vooral wie belang had bij angst, stilte en afscherming. Indegazette.be brengt hier zijn verhaal, wetende dat het boek nooit zal uitgegeven worden.

Een persoonlijke beschouwing over een nationaal trauma

Michel Boogaers vertrekt in zijn boek vanuit persoonlijke betrokkenheid. Hij schrijft dat hij tijdens de Belgische jaren van lood werkte voor P.S. In zijn lezing is P.S. geen randfiguur, maar een naam die toegang geeft tot het economische, diplomatieke en financiële deel van het verhaal rond de Bende van Nijvel. Michel Boogaers maakt duidelijk dat zijn boek geen gewone reconstructie van overvallen is, maar een poging om de feiten uit de jaren tachtig in een ruimer machtsspel te plaatsen. De auteur presenteert zichzelf als iemand die zich op een kruispunt bevond. Aan de ene kant was er zijn werk voor P.S. Aan de andere kant was er A.W., die Michel Boogaers omschrijft als een ver familielid en als een belangrijke figuur in de internationale casinowereld. Door die twee lijnen naast elkaar te leggen, komt Michel Boogaers tot een lezing waarin Belgische invloed, Amerikaanse georganiseerde misdaad en internationale geldstromen elkaar raken. Michel Boogaers schrijft niet vanuit de afstand van een buitenstaander. Hij plaatst zijn eigen herinneringen, contacten en ervaringen midden in het verhaal. Daardoor krijgt het boek een uitzonderlijke toon. Het is tegelijk een persoonlijke getuigenis, een politieke beschouwing en een aanklacht tegen wat de auteur ziet als stilzwijgen rond een van de donkerste dossiers uit de Belgische geschiedenis.

P.S. als centrale naam in het boek

In de lezing van Michel Boogaers krijgt P.S. een sleutelpositie. De auteur schrijft dat hij voor P.S. werkte en dat hij hem ziet als de mogelijke spil in het economische, diplomatieke en financiële deel van het dossier. Michel Boogaers gebruikt P.S. niet als decor, maar als toegangspoort tot een wereld waarin invloed, geld en internationale contacten samenkomen. De auteur voert aan dat de Bende van Nijvel te vaak werd benaderd als een zuiver criminele zaak. In zijn boek gaat het niet alleen om de mannen die optraden bij de overvallen. Michel Boogaers zoekt vooral naar de laag daarboven: de mensen en netwerken die volgens zijn redenering konden profiteren van destabilisatie, maatschappelijke angst en bestuurlijke verlegenheid. Die benadering verandert de kernvraag. Niet alleen “wie waren de daders?”, maar ook “wie had belang bij wat er gebeurde?” Michel Boogaers werkt die gedachte verder uit door P.S. te plaatsen in een omgeving van diplomatieke contacten, financiële belangen en internationale relaties. Zo schuift hij het dossier weg van een louter Belgisch misdaadverhaal en brengt hij het dichter bij de wereld van macht en invloed.

A.W. en de internationale casinowereld

Naast P.S. staat A.W. centraal in het boek. Michel Boogaers beschrijft A.W. als een ver familielid en als een belangrijke aandeelhouder van Bally. Bally Manufacturing of Chicago wordt in het boek voorgesteld als een onderneming die een grote rol speelde in de wereld van casino’s en gokautomaten. Michel Boogaers brengt die onderneming in verband met de Amerikaanse georganiseerde misdaad en met Europese vertakkingen. De auteur schrijft dat A.W. contacten had met figuren uit de Amerikaanse maffiawereld. Namen als Meyer Lansky, Jerry Catena, Marcel Francisci en Carlos Marcello krijgen in het boek een plaats in de brede achtergrond waartegen Michel Boogaers de Bende van Nijvel leest. In zijn beschouwing zijn die namen niet zomaar historische details. Ze vormen mee het decor waarin casino’s, geld, macht en clandestiene netwerken elkaar kruisen. Michel Boogaers hecht ook belang aan de Antwerpse link. Hij schrijft dat Bally Manufacturing of Chicago een Europees hoofdkantoor in Antwerpen had. Dat maakt België in zijn lezing niet tot een toevallige plaats op de kaart, maar tot een knooppunt waar internationale belangen en lokale netwerken elkaar konden ontmoeten.

Casino’s als toegang tot geld en invloed

In het boek van Michel Boogaers zijn casino’s geen bijkomstigheid. Hij beschrijft de casinowereld als een plaats waar geldstromen, invloedrijke contacten en criminele netwerken elkaar konden raken. De auteur ziet in Bally een rode draad die verschillende werelden met elkaar in contact brengt: de Amerikaanse maffia, Europese zakenkringen, gokautomaten, witwasmogelijkheden en Belgische tussenpersonen. Michel Boogaers verwijst daarbij naar namen die in Vlaanderen, Wallonië en Brussel actief waren in de wereld van gokautomaten en aanverwante circuits. Hij brengt ook Marion Menegalli ter sprake in verband met een mogelijke afpersing van Delhaize-supermarkten. Die lijn is belangrijk in zijn redenering, omdat Delhaize een centrale plaats heeft in het publieke beeld van de Bende van Nijvel. De auteur maakt van Delhaize geen toevallig decor. In zijn boek wordt de warenhuisketen deel van een bredere vraag naar druk, afpersing en economisch belang. De overvallen worden daardoor niet alleen bekeken als roof, maar ook als feiten die volgens Michel Boogaers passen in een omgeving waar terreur een functie kon hebben.

Aalst als breekpunt in het dossier

De overval op de Delhaize in Aalst op zaterdag 9 november 1985 blijft in het boek van Michel Boogaers een moreel breekpunt. Bij die feiten vielen acht doden. In het volledige dossier worden 28 doden aan de Bende van Nijvel toegeschreven. Michel Boogaers legt in zijn beschouwing sterk de nadruk op het buitensporige geweld en op de slachtoffers die nooit tot een voetnoot mogen worden herleid. De auteur verwijst naar de jonge David Van de Steen en naar de manier waarop de moordenaar volgens zijn beschrijving nog stappen zette naar het gewonde kind. Voor Michel Boogaers is dat beeld essentieel om de aard van het geweld te begrijpen. Hij ziet daarin geen gewone rooflogica, maar een daad die bedoeld was om angst en trauma achter te laten. Aalst wordt daardoor in zijn boek geen losse plaats delict, maar het punt waarop de lezer zich volgens Michel Boogaers moet afvragen welk doel met dat geweld werd nagestreefd. De buit stond niet in verhouding tot de brutaliteit. Juist dat gegeven gebruikt de auteur om zijn bredere lezing rond destabilisatie, druk en macht te onderbouwen.

De Bende van Nijvel als onderdeel van de jaren van lood

Michel Boogaers kiest ervoor om de Bende van Nijvel niet los te zien van de Europese jaren van lood. Hij vindt de naam Bende van Nijvel te beperkend, omdat die het verhaal in een Belgisch kader duwt. In zijn boek wordt het geweld geplaatst naast de Koude Oorlog, anticommunistische netwerken, geheime operaties, internationale wapenhandel en Amerikaanse invloed in Europa. De auteur schetst België als een klein land op een strategische plaats. De aanwezigheid van NAVO-structuren, Europese instellingen en internationale diplomatie maakt België in zijn lezing bijzonder gevoelig voor druk van buitenaf. Michel Boogaers beschrijft het land als een plek waar buitenlandse belangen en binnenlandse kwetsbaarheid elkaar konden raken. In dat kader krijgt de Bende van Nijvel een andere betekenis. De bende wordt in zijn boek niet alleen een groep daders, maar een symptoom van een groter machtsspel. Michel Boogaers wil dat de lezer verder kijkt dan de plaatsnamen en de feiten, en vooral aandacht heeft voor de internationale context waarin die feiten gebeurden.

Het Atlas-dossier als belangrijk element

Een belangrijk element in de beschouwing van Michel Boogaers is het Atlas-dossier van de rijkswacht van Luik. De auteur schrijft dat de rijkswacht van Luik in 1994 al informatie had over wapentrafiek en dat daarbij ook de CIA, drugs, diamanten, het Vaticaan en de maffia werden genoemd. In zijn boek krijgt dat dossier de rol van een document dat zijn bredere lezing ondersteunt. Michel Boogaers beschouwt het Atlas-dossier als een aanwijzing dat het Bende-dossier niet alleen in de richting van lokale criminaliteit moest worden bekeken. Hij ziet daarin een spoor naar internationale circuits waarin wapens, geld, diplomatie, criminele belangen en geheime diensten elkaar konden raken. De auteur uit ook kritiek op het feit dat dergelijke informatie volgens hem niet de publieke en journalistieke aandacht kreeg die ze verdiende. Michel Boogaers schrijft dat verschillende journalisten wisten van het bestaan ervan, maar dat het dossier niet leidde tot de openheid die hij noodzakelijk achtte. In zijn beschouwing is dat een van de tekenen dat bepaalde lijnen te weinig werden gevolgd.

De Amerikaanse lijn

Michel Boogaers brengt de Verenigde Staten prominent in beeld. Hij ziet de Bende van Nijvel niet los van de Koude Oorlog en van de manier waarop de Verenigde Staten hun belangen verdedigden. In zijn boek komt de CIA herhaaldelijk terug als deel van een bredere omgeving van geheime operaties, anticommunisme, internationale financiering en invloed. De auteur schrijft over een wereld waarin officiële diplomatie, informele netwerken en criminele actoren elkaar konden raken. Hij verwijst naar organisaties, veiligheidsfirma’s en tussenpersonen die volgens zijn lezing een rol speelden in clandestiene structuren. België wordt in dat verhaal niet voorgesteld als hoofdspeler, maar als een terrein waarop grotere belangen konden doorwerken. Michel Boogaers maakt daarbij een duidelijke verschuiving. Hij wil het dossier niet herleiden tot de vraag welke Belg in welke wagen zat of welk wapen werd gebruikt. Hij wil de aandacht richten op het grotere veld waarin die daders konden opereren. In zijn boek is de Amerikaanse lijn daarom geen zijspoor, maar een dragend onderdeel van de analyse.

Amsterdam, Antwerpen en Brussel als schakels

In de beschouwing van Michel Boogaers spelen Amsterdam, Antwerpen en Brussel elk een eigen rol. Amsterdam komt in beeld via de casinowereld en de georganiseerde misdaad. Antwerpen krijgt gewicht door de link met Bally Manufacturing of Chicago. Brussel verschijnt als politiek en diplomatiek centrum waar Belgische en internationale belangen elkaar konden treffen. De auteur schrijft dat zulke steden niet los van elkaar mogen worden gelezen. In zijn verhaal bewegen netwerken over grenzen heen. Criminele activiteiten, financiële transacties en politieke contacten stoppen niet bij een landsgrens. Daardoor plaatst Michel Boogaers de Belgische feiten in een netwerk dat zich uitstrekt over verschillende landen. Die benadering maakt zijn boek breed van opzet. De Bende van Nijvel wordt daardoor niet alleen een dossier van Waalse, Vlaamse en Brusselse sporen, maar een dossier waarin de Benelux, de Verenigde Staten en internationale machtskringen een plaats krijgen.

De rol van de rijkswacht in de beschouwing

Michel Boogaers besteedt ook aandacht aan de rijkswacht. Hij schrijft over wapens, kennis van politiewerking en de positie van de rijkswacht binnen de Belgische staat. In zijn boek gaat het niet alleen over individuele speurders of afzonderlijke fouten, maar over de vraag of bepaalde delen van het staatsapparaat voldoende onder democratische controle stonden. De auteur verwijst naar de jaren tachtig als een periode waarin de Belgische overheid volgens zijn lezing onvoldoende vat had op bepaalde veiligheidsstructuren. Hij gebruikt die context om te verklaren waarom het onderzoek naar de Bende van Nijvel volgens hem in mist bleef hangen. Michel Boogaers ziet de rijkswacht niet enkel als een instelling die onderzocht, maar ook als een onderdeel van het bredere machtsvraagstuk. In zijn boek wordt de Bende van Nijvel daardoor ook een kwestie van democratische controle, staatsmacht en institutionele verantwoordelijkheid.

Uitvoerders, tussenpersonen en opdrachtgevers

Een terugkerende gedachte bij Michel Boogaers is het onderscheid tussen uitvoerders, tussenpersonen en opdrachtgevers. De auteur wil niet blijven stilstaan bij de mannen die fysiek aanwezig waren bij de feiten. Hij zoekt naar de structuren achter hen. Wie gaf richting? Wie had bescherming nodig? Wie kon sporen laten liggen of doen verdwijnen? Wie had voordeel bij verwarring? In die redenering zijn de schutters slechts één laag. Daarachter ziet Michel Boogaers mensen die konden zorgen voor logistiek, informatie, afscherming en politieke bruikbaarheid. Nog daarboven ziet hij belangen die niet noodzakelijk zichtbaar waren voor de uitvoerders zelf. Die gelaagde lezing is de kern van zijn betoog. Michel Boogaers wil tonen dat de Bende van Nijvel niet begrepen kan worden door alleen naar de plaats delict te kijken. Voor hem ligt de sleutel in de omgeving waarin daders konden handelen en waarin het onderzoek nadien vastliep.

De link met Delhaize en mogelijke afpersing

Delhaize heeft in het boek van Michel Boogaers een aparte plaats. De warenhuisketen werd meermaals doelwit van de Bende van Nijvel. De auteur brengt dat in verband met mogelijke afpersing, economische druk en internationale criminele methodes. In zijn boek verwijst hij naar de Genovese-clan, naar een detergent met de naam Poly-Clean en naar geweld tegen supermarktketens in de Verenigde Staten. Michel Boogaers gebruikt die elementen om de lezer te laten kijken naar patronen buiten België. Hij beschrijft hoe georganiseerde misdaad druk kon zetten op ondernemingen en hoe geweld daarbij een middel kon zijn. Die gedachte past in zijn bredere visie op Delhaize als meer dan een toevallig doelwit. Ook hier werkt Michel Boogaers met verbanden die hij naast elkaar legt. De keuze voor warenhuizen, de mogelijke afpersingslijn, buitenlandse voorbeelden en de connecties rond casino’s vormen samen een onderdeel van zijn bredere these.

De killer als schakel in het verhaal

Een van de zwaarste elementen in het boek is de passage waarin Michel Boogaers stelt dat een van de leden van de Bende van Nijvel, door hem aangeduid als de killer, banden had met Bally Manufacturing of Chicago. Daarmee plaatst hij de meest gevreesde figuur uit het dossier in het netwerk dat hij ook via A.W. en de casinowereld beschrijft. Voor Michel Boogaers is dat geen detail. De killer wordt in zijn boek niet alleen beschreven als de meest gewelddadige uitvoerder, maar als een schakel naar een bredere omgeving. Die lijn maakt de verbinding tussen het fysieke geweld in België en de internationale geld- en casinowereld die doorheen het boek loopt. De auteur werkt daarmee zijn centrale gedachte verder uit: wie de Bende van Nijvel wil begrijpen, moet niet alleen kijken naar de geweren en de wagens, maar ook naar de kringen waarin bepaalde daders contacten konden hebben.

De persoonlijke aanval op Michel Boogaers

Michel Boogaers schrijft ook over de homejacking waarvan hij en zijn vrouw op dinsdag 8 mei 2001 slachtoffer werden. Hij beschrijft die gebeurtenis als een gewelddadige aanval waarbij volgens hem werd geschoten met een gestolen wapen van de rijkswacht. In zijn boek krijgt die aanval een belangrijke plaats, omdat ze hem volgens zijn eigen uitleg ertoe bracht om oude herinneringen, namen en documenten opnieuw te bekijken. De auteur stelt dat justitie hem volgens zijn lezing onvoldoende duidelijkheid gaf over het wapen en over de herkomst ervan. Die ervaring versterkte bij hem de overtuiging dat zijn persoonlijke geschiedenis verbonden was met bredere lijnen uit het Bende-dossier. Daardoor krijgt het boek ook het karakter van een zoektocht naar de reden waarom hij zelf geviseerd zou zijn. Michel Boogaers beschrijft zijn latere onderzoek als een poging om te begrijpen waarom een aanval in 2001 hem terugbracht naar namen en netwerken uit de jaren tachtig.

Media en stilte

Michel Boogaers is hard voor de media. Hij schrijft dat journalisten volgens zijn ervaring wel degelijk kennis hadden van bepaalde dossiers en pistes, maar dat ze die niet voldoende uitwerkten. De auteur ziet daarin een van de redenen waarom het publieke beeld van de Bende van Nijvel jarenlang bleef draaien rond losse theorieën, bekende pistes en onopgeloste vragen. In zijn beschouwing is de rol van media niet neutraal. Michel Boogaers verwijt hen dat ze te weinig deden met gevoelige informatie en te snel binnen veilige grenzen bleven. Hij ziet zijn boek daarom ook als een poging om buiten die grenzen te stappen en verbanden te benoemen die volgens hem te lang onaangeroerd bleven.Die kritiek raakt aan een bredere vraag. Hoe ver mag journalistiek gaan wanneer officiële antwoorden uitblijven? Michel Boogaers kiest in zijn boek voor een uitgesproken koers: hij schrijft namen, verbanden en vermoedens op, en laat de lezer binnen in zijn eigen redenering.

Justitie en het uitblijven van duidelijkheid

Ook justitie krijgt in het boek van Michel Boogaers een zware rol toegeschreven. De auteur schrijft dat bepaalde informatie niet werd gedeeld, dat sporen onvoldoende werden bekeken en dat het onderzoek volgens zijn lezing te lang vastzat in beperkte kaders. Voor Michel Boogaers is het uitblijven van duidelijkheid niet alleen een procedureel probleem. Het is een moreel probleem. De slachtoffers en hun families bleven achter met vragen, terwijl het land nooit een volledig antwoord kreeg op een reeks feiten die diepe angst veroorzaakten. De auteur ziet daarin een teken dat het dossier niet alleen gaat over misdaad, maar ook over staatsvertrouwen. Wanneer een land niet uitlegt wie 28 mensen doodde en waarom, blijft er volgens zijn redenering een wond achter die niet vanzelf sluit.

De vergelijking met John F. Kennedy

Michel Boogaers trekt in zijn boek ook een lijn naar de moord op John F. Kennedy. Hij gebruikt die vergelijking om te tonen hoe grote dossiers volgens hem kunnen worden omgeven door mist, tegenstrijdige pistes, geheime diensten, georganiseerde misdaad en officiële verklaringen die niet alle vragen wegnemen.De auteur brengt ook Bally Manufacturing of Chicago in verband met dat deel van zijn verhaal. Hij schrijft dat een van de mogelijke schutters in Dallas banden had met Bally. Daardoor komen de moord op John F. Kennedy en de Bende van Nijvel in zijn boek samen in een omgeving van casino’s, maffia, macht en clandestiene operaties.Die vergelijking toont hoe breed Michel Boogaers zijn verhaal opzet. Voor hem is de Bende van Nijvel geen losstaand Belgisch raadsel. Het dossier past in een grotere geschiedenis van macht, afscherming en geheime belangen.

België als kwetsbare plaats

Michel Boogaers beschrijft België als een kwetsbare plaats binnen internationale machtsverhoudingen. De aanwezigheid van NAVO, SHAPE en Europese instellingen maakte het land strategisch belangrijk. Tegelijk was België volgens zijn lezing politiek en institutioneel kwetsbaar voor druk van buitenaf. De auteur stelt dat Belgische instellingen niet altijd in staat waren om volledig autonoom op te treden wanneer buitenlandse belangen in het spel waren. Dat is een rode draad in zijn beschouwing. België wordt niet voorgesteld als machteloos, maar wel als een land dat op bepaalde momenten vastzat tussen bondgenootschap, staatsbelang, diplomatie en interne controle.In dat spanningsveld plaatst Michel Boogaers de Bende van Nijvel. Het geweld wordt in zijn boek een Belgisch gebeuren met internationale achtergrond.

Een boek over macht en afscherming

Uiteindelijk gaat het boek van Michel Boogaers minder over de klassieke vraag naar één dadergroep en eerder over macht. De macht om geweld te sturen. De macht om sporen te beïnvloeden. De macht om informatie niet publiek te maken. De macht om een dossier jarenlang in onduidelijkheid te houden. Michel Boogaers beschrijft zichzelf als iemand die toevallig twee werelden zag raken: de wereld van P.S. en Belgische invloed, en de wereld van A.W., Bally en de internationale casinokringen. Uit die botsing bouwt hij zijn brede lezing van de Bende van Nijvel op. Het boek vraagt van de lezer geen snelle conclusie, maar aandacht voor de structuur die Michel Boogaers naar voren schuift. In die structuur spelen de schutters een rol, maar niet de enige. Rond hen staan tussenpersonen, beschermers, financiële belangen, geheime diensten en internationale netwerken.

Een dossier dat blijft terugkeren

De Bende van Nijvel blijft terugkeren omdat het dossier niet eindigt met een helder antwoord. Michel Boogaers vult die leegte met een omvangrijke, persoonlijke en politieke beschouwing. Hij schrijft over namen die volgens hem naast elkaar moeten worden gelegd. Hij brengt plaatsen, personen, bedrijven en internationale dossiers samen in één lang verhaal.Zijn centrale boodschap is dat de Bende van Nijvel niet begrepen kan worden zolang men het dossier opsluit binnen België. P.S., A.W., Bally Manufacturing of Chicago, de Amerikaanse georganiseerde misdaad, geheime diensten en wapentrafiek vormen in het boek van Michel Boogaers de lijnen waarlangs hij het dossier leest.

Bronnen:
Memoires van Michel Boogaers – meer info bij m.boogaers@icloud.com

Andy Vermaut +32499357495 (Dit artikel is een beschouwing over het boek van Michel Boogaers en geeft de inhoud, redeneringen en stellingen van de auteur weer. Dit boek wordt niet uitgegeven en zijn de memoires die werden bezorgd aan historici en universiteiten en Federaal parket en die via een gunstige wind in onze handen is gekomen. Indegazette.be neemt geen verantwoordelijkheid voor de inhoudelijke beweringen, interpretaties of conclusies die in het boek worden geformuleerd. De opgenomen passages moeten worden gelezen als een journalistieke bespreking van het werk en niet als een gerechtelijke vaststelling of als een eigen beschuldiging van Indegazette.be. Betrokkenen behouden uiteraard hun recht op antwoord.)