Europa zet vier verdedigingslijnen in tegen illegale en vervalste geneesmiddelen online
7 oktober 2026
De Europese Unie beschikt over verschillende instrumenten om de onlineverkoop van illegale en vervalste geneesmiddelen tegen te gaan. Na de bespreking van het dossier tijdens de plenaire week van het Europees Parlement in Straatsburg kreeg indegazette.be bijkomende informatie vanuit het kabinet van Europees commissaris Olivér Várhelyi, bevoegd voor Gezondheid en Dierenwelzijn. Vier onderdelen staan daarbij centraal: het gemeenschappelijke Europese logo voor legale onlineapotheken, veiligheidskenmerken en bescherming tegen manipulatie van geneesmiddelenverpakkingen, verplichtingen voor online marktplaatsen via de Digital Services Act en grensoverschrijdende samenwerking via Europol, OLAF, Eurojust en EUIPO.
Europees logo moet legale onlineapotheken herkenbaar maken
Wie geneesmiddelen via het internet koopt, kan binnen de Europese Unie gebruikmaken van een gemeenschappelijk logo voor legaal opererende onlineapotheken en andere toegelaten verkopers. Dat systeem moet consumenten helpen om een geregistreerde verkoper te onderscheiden van websites die buiten het wettelijke circuit werken. Het logo vormt zo een eerste controlemogelijkheid voor mensen die online geneesmiddelen zoeken. De regeling past binnen het Europese beleid tegen vervalste geneesmiddelen, waarbij het risico bestaat dat consumenten via websites producten kopen waarvan samenstelling, herkomst of veiligheid niet overeenstemmen met wat wordt voorgesteld.
Verpakkingen krijgen bescherming tegen vervalsing en manipulatie
Een tweede onderdeel bevindt zich op de geneesmiddelenverpakking zelf. De Europese regels voorzien veiligheidskenmerken en systemen waarmee kan worden nagegaan of met een verpakking werd geknoeid. Dat moet helpen bij de controle van geneesmiddelen binnen de legale distributieketen. De maatregelen zijn bedoeld om te verhinderen dat vervalste producten ongemerkt tussen legale geneesmiddelen terechtkomen en vervolgens bij patiënten belanden. De controle van de verpakking vormt daardoor een afzonderlijke beschermingslaag naast de controle van de verkoper.
Digital Services Act legt verplichtingen op aan online marktplaatsen
De verkoop via internet stopt niet bij gespecialiseerde websites. Producten kunnen ook via grote digitale platformen en online marktplaatsen worden aangeboden. De Digital Services Act legt zulke diensten verplichtingen op rond illegale producten en activiteiten op hun platformen. Dat Europese digitale regelkader maakt de online omgeving mee onderdeel van de strijd tegen illegale handel. Voor geneesmiddelen is dat van rechtstreeks belang wanneer verkopers digitale platformen gebruiken om producten aan Europese consumenten aan te bieden.
Europol, OLAF, Eurojust en EUIPO werken over grenzen heen
De handel in illegale en vervalste geneesmiddelen houdt zich niet aan landsgrenzen. De Europese reactie omvat daarom samenwerking tussen verschillende instanties. Europol ondersteunt politiediensten bij grensoverschrijdende criminaliteitsbestrijding. OLAF houdt zich bezig met onderzoek naar fraude die de financiële belangen van de Europese Unie kan raken. Eurojust ondersteunt justitiële samenwerking tussen landen en EUIPO is actief rond intellectuele-eigendomsrechten en namaak. Binnen dossiers rond illegale geneesmiddelen kunnen verschillende onderdelen van die Europese structuur elkaar raken.
Reactie volgt na Straatsburgse bespreking
De aanvulling kwam er nadat indegazette.be op woensdag 7 oktober 2026 een artikel over de lopende plenaire week van het Europees Parlement in Straatsburg had doorgestuurd naar het kabinet van commissaris Olivér Várhelyi. In dat artikel kwam ook de Europese discussie over de onlineverkoop van illegale en vervalste geneesmiddelen aan bod. Karolina Tomaszewska-Boillot, communicatieadviseur en kabinetslid bij commissaris Várhelyi, reageerde op het bericht en wees op de vier Europese instrumenten die volgens het kabinet mee in het overzicht thuishoren.
Vier onderdelen van dezelfde Europese reactie
De reactie maakt zichtbaar dat de Europese strijd tegen illegale geneesmiddelen op internet op verschillende plaatsen wordt gevoerd. De consument krijgt een herkenningsmiddel voor geregistreerde onlineapotheken. Geneesmiddelenverpakkingen bevatten veiligheidsvoorzieningen. Digitale marktplaatsen vallen onder Europese regels voor illegale producten. Politie-, fraude-, justitie- en intellectuele-eigendomsinstanties kunnen over landsgrenzen samenwerken. Elk onderdeel grijpt op een andere fase in: van de website waarop een consument terechtkomt tot het product zelf en van digitaal toezicht tot opsporing en vervolging.
Online aankoop vraagt controle door de consument
Voor de consument blijft de keuze van de verkoper een centraal aandachtspunt. Een professioneel ogende website zegt op zichzelf niets over de juridische status van de aanbieder of de herkomst van een geneesmiddel. Het Europese systeem met geregistreerde onlineapotheken moet daarom een controle mogelijk maken voordat een aankoop plaatsvindt. De veiligheidskenmerken op de verpakking komen pas later in het traject aan bod. Het Europese beleid probeert zo verschillende momenten tussen aanbieding en aflevering te bestrijken.
Namaakgeneesmiddelen raken ook georganiseerde criminaliteit
De Europese samenwerking tussen instanties laat ook zien dat vervalste geneesmiddelen niet louter als een gezondheidsdossier worden bekeken. Zodra producten illegaal over grenzen worden verhandeld, websites vanuit verschillende landen worden beheerd of namaak deel uitmaakt van georganiseerde handelsstromen, komen politie, justitie, fraudebestrijding en bescherming van intellectuele eigendom samen in beeld. De digitale verkoop maakt geografische grenzen voor verkopers veel minder zichtbaar, terwijl opsporings- en gerechtelijke procedures nog steeds samenwerking tussen landen vereisen.
Gezondheidsbeleid en digitale regels raken elkaar
Het dossier bevindt zich hierdoor op het kruispunt van gezondheidsbeleid en Europese internetregels. Het geneesmiddel zelf valt onder farmaceutische voorschriften, terwijl de digitale omgeving waarin het wordt aangeboden ook onder regels voor online diensten kan vallen. Zodra sprake is van grensoverschrijdende illegale handel, komt daar het werk van Europese en nationale opsporings- en justitiediensten bij. De reactie vanuit het kabinet van Várhelyi geeft zo een concreter beeld van de instrumenten die binnen de Europese Unie al bestaan.
Bronnen:
Kabinet van Europees commissaris Olivér Várhelyi – reactie van Karolina Tomaszewska-Boillot van 7 oktober 2026
Europese Commissie – EU-logo voor onlineverkoop van geneesmiddelen
Europese Commissie – regelgeving rond vervalste geneesmiddelen en veiligheidskenmerken
Europese Commissie – Digital Services Act en illegale producten op online marktplaatsen
EUIPO – Europese samenwerking rond handhaving en namaakgeneesmiddelen
indegazette.be – Straatsburgse week brengt defensie, werk, koopkracht en de volgende EU-begroting bijeen
https://www.indegazette.be/straatsburgse-week-brengt-defensie-werk-koopkracht-en-de-volgende-eu-begroting-bijeen/
Wil je onze redactie ondersteunen? Dat kan hieronder.
https://ko-fi.com/andyvermaut
https://buymeacoffee.com/andyvermaut
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)
