Hilde Vautmans:”Europa zet lijnen uit over China, Oekraïne, uitbreiding en steun voor Cora-werknemers”

7 oktober 2026

Straatsburg stond op dinsdag 6 en woensdag 7 oktober 2026 in het teken van dossiers die rechtstreeks raken aan handel, landbouw, Europese uitbreiding, de rechtsstaat en werkgelegenheid. Europarlementslid Hilde Vautmans van Anders, lid van Renew Europe, bracht vanuit het Europees Parlement standpunten naar voren over vier dossiers. Het Parlement keurde haar rapport over de politieke relaties tussen de Europese Unie en China goed met 454 stemmen voor, 86 tegen en 110 onthoudingen. Bij de voorbereiding van toekomstige uitbreidingen wil zij strengere regels tegen terugval op democratie en rechtsstaat, gekoppeld aan minder mogelijkheden voor één lidstaat om Europese besluiten te blokkeren. Voor Oekraïne steunt zij een toekomstig EU-lidmaatschap, maar vraagt zij aparte afspraken voor landbouwsteun en markttoegang. Op sociaal vlak werd 3,82 miljoen euro Europese steun goedgekeurd voor 1.257 voormalige werknemers van Cora België.

Europees Parlement kiest positie tegenover China

Het Europees Parlement stemde op woensdag 7 oktober 2026 in Straatsburg over het rapport waarvoor Hilde Vautmans als rapporteur de onderhandelingen tussen de politieke fracties leidde. Het resultaat bedroeg 454 stemmen voor, 86 tegen en 110 onthoudingen. De tekst vraagt een Europese koers tegenover China waarin handel mogelijk blijft, maar waarbij de Unie haar eigen bedrijven, infrastructuur, grondstoffenvoorziening, gegevens en veiligheidsbelangen beter beschermt. Vautmans wil dat Europa sterker gebruikmaakt van de handelsinstrumenten waarover het reeds beschikt wanneer Chinese ondernemingen toegang krijgen tot de Europese markt terwijl Europese ondernemingen in China met beperkingen worden geconfronteerd. Het jaarlijkse handelstekort van de Europese Unie met China bedraagt volgens de gegevens die bij het dossier werden meegedeeld ongeveer 360 miljard euro. Dat komt neer op bijna één miljard euro per dag. Voor Vautmans is wederkerigheid daarom een kernpunt: ondernemingen die op de Europese markt verkopen, moeten zich volgens dezelfde regels bewegen als Europese bedrijven.

Temu en Shein raken ook aan Belgische handel

Een deel van het debat heeft een rechtstreekse Belgische component. Volgens Vautmans komt een groot aantal goedkope pakjes van platformen zoals Temu en Shein via de luchthaven van Luik de Europese markt binnen. Zij wijst op het verschil tussen Belgische winkels die aan Europese regels inzake productveiligheid, arbeidsvoorwaarden en andere verplichtingen moeten voldoen en buitenlandse verkopers die vanuit derde landen goederen rechtstreeks naar consumenten sturen. Haar rapport vraagt daarom dat bestaande Europese handelsinstrumenten consequenter worden toegepast. De bedoeling is niet om de handel met China stop te zetten. De inzet ligt volgens Vautmans bij wederkerige markttoegang en het vermijden dat Europese producenten door staatssteun of afwijkende marktvoorwaarden uit eigen sectoren worden gedrukt.

Elektrische wagens en openbare aanbestedingen

Europa beschikt al over instrumenten waarmee het tegen marktverstoringen kan optreden. Sinds 2024 gelden extra invoerheffingen voor bepaalde Chinese elektrische voertuigen wegens Chinese staatssteun. In datzelfde jaar trok een Chinese treinbouwer zich terug uit een openbare aanbesteding in Bulgarije nadat de Europese Commissie een onderzoek naar de ontvangen staatssteun had geopend. Europa sloot Chinese bedrijven ook uit van bepaalde grote aanbestedingen voor medische apparatuur nadat was vastgesteld dat Europese ondernemingen op de Chinese markt niet over vergelijkbare toegang beschikken. Vautmans wil dat zulke instrumenten vaker worden gebruikt wanneer er geen gelijke voorwaarden zijn. Ook het Europese verbod op producten die met dwangarbeid zijn vervaardigd, komt in haar rapport aan bod. Dat verbod is reeds goedgekeurd, maar wordt pas eind 2027 toegepast. Vautmans wil dat sneller zien gebeuren.

Havens, energienetten en gegevens krijgen aandacht

Chinese investeringen in havens, energienetten, telecommunicatie en grondstoffen behoren eveneens tot de punten waarop het Parlement strengere controle vraagt. België komt daarbij opnieuw rechtstreeks in beeld door zijn havens, de luchthaven van Luik en zijn energie-infrastructuur. Het gaat volgens Vautmans om sectoren waarin buitenlandse investeringen ook een veiligheidsvraag kunnen meebrengen. Het rapport vraagt betere bescherming tegen spionage en aandacht voor gegevens die via toepassingen en technologie kunnen worden verzameld. Daarbij worden Chinese elektrische voertuigen en TikTok genoemd. Vautmans vraagt geen verbod op TikTok. Haar uitgangspunt is dat Europese gegevens in Europa moeten blijven en dat de Unie zelf regels moet bepalen over de verwerking ervan.

Chinese bedrijven en de oorlog tegen Oekraïne

Het rapport koppelt de relatie met China eveneens aan de Russische oorlog tegen Oekraïne. Chinese ondernemingen die goederen leveren waarmee de Russische oorlogsindustrie kan worden ondersteund, zouden volgens de aangenomen tekst op Europese sanctielijsten moeten kunnen terechtkomen. Vautmans vindt dat economische samenwerking met China niet los kan worden gezien van de Europese veiligheidspositie. De Europese Unie moet volgens haar kunnen optreden wanneer bedrijven uit derde landen de Russische oorlogsvoering helpen voortzetten.

Taiwan en de Europese chipvoorziening

Ook Taiwan krijgt een plaats in het rapport. Het Europees Parlement verzet zich tegen pogingen om de bestaande toestand rond Taiwan met geweld of dwang te wijzigen. De kwestie raakt volgens Vautmans Europa rechtstreeks doordat Taiwan een zeer groot aandeel van de meest geavanceerde halfgeleiders produceert. Die chips zitten onder meer in auto’s, smartphones en medische apparatuur. Een militair conflict in of rond de Straat van Taiwan zou daardoor niet enkel regionale gevolgen hebben. Het zou ook Europese bevoorradingsketens raken. Vautmans verwijst in haar redenering naar de Russische invasie van Oekraïne in 2022 en wil voorkomen dat Europa bij een nieuwe geopolitieke crisis opnieuw afhankelijk blijkt van leveranciers of productieketens waarop het weinig vat heeft.

Xinjiang, Tibet en Hongkong

Het China-rapport gaat eveneens over mensenrechten. Het veroordeelt repressie in Xinjiang en Tibet, dwangarbeid en de aantasting van vrijheden in Hongkong. Economische relaties mogen volgens Vautmans niet betekenen dat dergelijke dossiers buiten beeld blijven. Zij pleit voor één Europese koers tegenover Peking in plaats van 27 uiteenlopende nationale strategieën. De Europese interne markt telt ongeveer 450 miljoen consumenten. Vautmans ziet die markt als een hefboom wanneer de Europese lidstaten gezamenlijk onderhandelen.

Europees handelsbeleid richting Peking

De stemming viel samen met verschillende contacten tussen Europese en Chinese vertegenwoordigers. Europees commissaris voor Handel Maroš Šefčovič reist naar Peking. China staat ook op de agenda van de Europese top van 15 en 16 oktober 2026 en later volgt een strategische dialoog tussen Kaja Kallas en Wang Yi. Vautmans vraagt bij die contacten resultaten rond het handelstekort, markttoegang voor Europese ondernemingen en de toegang tot grondstoffen. Zij wil de Europese afhankelijkheid van China voor zeldzame aardmetalen, batterijen, geneesmiddelen en halfgeleiders verkleinen. Dat betekent in haar visie geen volledige economische loskoppeling van China. Handel moet mogelijk blijven, maar met afspraken die wederkerig worden toegepast.

Parlement kan handelsbeleid mee sturen

Het aangenomen China-rapport is niet juridisch bindend. Het Parlement beschikt bij het Europese handelsbeleid wel over bevoegdheden die verder gaan dan politieke verklaringen. Handelsakkoorden hebben parlementaire goedkeuring nodig en bij verschillende handelsinstrumenten beslist het Parlement mee als wetgever. Vautmans verwijst naar 2021, toen China sancties oplegde aan Europese parlementsleden. Het Europees Parlement bevroor daarop het investeringsakkoord tussen de Europese Unie en China. Dat akkoord is nog steeds niet van kracht. De stemming van 7 oktober geeft daarom aan welke richting een ruime meerderheid in het Parlement voor de relaties met China voorstaat.

Oekraïense landbouw krijgt aparte plaats in uitbreidingsdebat

Een tweede dossier draait rond een eventuele toekomstige toetreding van Oekraïne tot de Europese Unie. Eurocommissaris voor Uitbreiding Marta Kos maakte in Straatsburg bekend dat bij een toekomstige toetreding specifieke regelingen kunnen worden gebruikt voor de Oekraïense landbouw. De omvang, structuur en hoge productiviteit van die sector maken volgens de Europese Commissie een aparte regeling mogelijk voor financiële steun en toegang tot de Europese markt voor gevoelige landbouwproducten. Vautmans steunt die benadering. Zij blijft voorstander van Oekraïens EU-lidmaatschap, maar vindt dat de gevolgen voor Europese landbouwers vooraf in afspraken moeten worden gegoten.

Landbouwbudget mag niet uit evenwicht raken

Vautmans verwijst naar een Europees landbouwbudget van ongeveer 55 miljard euro per jaar. Oekraïne beschikt over een landbouwsector die qua oppervlakte en productie veel groter is dan die van veel bestaande lidstaten. Een volledige toegang tot hetzelfde subsidiesysteem zonder overgangsregels zou volgens haar grote gevolgen kunnen hebben voor de verdeling van Europese landbouwmiddelen. Zij vraagt daarom overgangsperiodes, grenzen aan bepaalde vormen van landbouwsteun en bescherming voor gevoelige producten. Voor landbouwers en fruittelers in regio’s zoals Haspengouw moet concurrentie volgens haar plaatsvinden onder vergelijkbare voorwaarden inzake voedselveiligheid, dierenwelzijn en milieu.

Ervaring sinds de Russische invasie speelt mee

Na de Russische invasie in 2022 schortte de Europese Unie invoerheffingen en quota voor Oekraïense producten op om de Oekraïense economie te helpen. Daardoor kwamen onder andere graan, suiker, pluimvee en eieren in grotere hoeveelheden op de Europese markt. In Polen, Hongarije, Roemenië en Slovakije ontstonden boerenprotesten en werden grensovergangen geblokkeerd. Ook in andere Europese landen protesteerden landbouwers. Europa voerde vervolgens een noodrem in en paste de handelsregeling met Oekraïne opnieuw aan. Vautmans gebruikt die ervaring als argument om landbouwvoorwaarden vooraf vast te leggen bij toekomstige toetredingsonderhandelingen.

Traditionele exportmarkten opnieuw bereiken

Voor Vautmans hoeft steun aan Oekraïne niet uitsluitend via de Europese interne landbouwmarkt te lopen. Zij wil dat Europa Oekraïne helpt om landbouwproducten opnieuw te verkopen op markten waar het land voor de oorlog een grote positie had, waaronder Noord-Afrika, het Midden-Oosten en Azië. De Russische invasie verstoorde een deel van die handelsroutes. Een herstel daarvan zou volgens haar inkomsten naar de Oekraïense economie brengen zonder dezelfde druk op de Europese landbouwmarkt te leggen. Zij koppelt dit ook aan de geopolitieke strijd om voedselmarkten, waar Rusland zijn eigen positie probeert uit te bouwen.

Uitbreiding vraagt veranderingen binnen de Europese Unie

De toetreding van Oekraïne staat niet los van een derde dossier: de manier waarop de Europese Unie zelf functioneert wanneer zij richting 30 of 35 lidstaten groeit. De Europese Commissie presenteerde op dinsdag 6 oktober 2026 in Straatsburg voorstellen ter voorbereiding van toekomstige uitbreidingen. Daarbij worden nieuwe beschermingsmechanismen besproken voor kandidaat-lidstaten die na toetreding afspraken rond de rechtsstaat of democratie terugdraaien. In ernstige gevallen zouden Europese middelen of stemrechten sneller kunnen worden beperkt. De Commissie wil ook vaker afstappen van unanimiteit bij dossiers waar de Europese verdragen daarvoor ruimte bieden.

Vautmans wil geen toetreding zonder interne hervorming

Vautmans steunt uitbreiding, maar koppelt die aan veranderingen binnen de besluitvorming van de Unie. Haar redenering is dat een systeem dat bij 27 lidstaten al geregeld vastloopt door veto’s nog moeilijker werkbaar wordt met 30 of 35 leden. Zij verwijst daarbij naar Hongarije en premier Viktor Orbán, die Europese beslissingen meermaals met een veto blokkeerde terwijl Hongarije Europese middelen ontving. Voor Vautmans moet worden vermeden dat toekomstige lidstaten na hun toetreding hetzelfde kunnen doen.

Rechtsstaat moet ook na toetreding meetellen

Een kandidaat-lidstaat moet tijdens de toetredingsprocedure aan een lange reeks voorwaarden voldoen. Vautmans vindt dat die voorwaarden ook na de toetreding afdwingbaar moeten blijven. Wanneer een nieuwe lidstaat de rechtsstaat of de democratische regels terugdraait, wil zij dat stemrechten of Europese middelen sneller kunnen worden beperkt. De huidige procedures kunnen worden geblokkeerd wanneer unanimiteit nodig is. Zij wil daarom mechanismen die niet afhankelijk zijn van toestemming van de lidstaat waarop de sanctie betrekking heeft of van een bevriende regering die de maatregel tegenhoudt.

Servië komt in discussie over Europese koers

Vautmans noemt Servië als voorbeeld bij haar pleidooi. Servië onderhandelt al jaren over toetreding tot de Europese Unie, maar sloot zich niet aan bij de Europese sancties tegen Rusland. Voor Vautmans kan een toekomstige lidstaat niet tegelijk toegang krijgen tot volledige Europese besluitvorming en zich bij grote onderdelen van het buitenlands beleid buiten de Europese lijn plaatsen. Zij wil daarom dat het buitenlands beleid, sancties en defensie minder afhankelijk worden van nationale veto’s.

Cora-werknemers krijgen Europese steun

Naast de dossiers over geopolitiek en uitbreiding nam het Europees Parlement op woensdag 7 oktober 2026 ook een beslissing met directe gevolgen voor voormalige werknemers in België. Er werd 3,82 miljoen euro vrijgemaakt uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers. De steun is bestemd voor 1.257 mensen die hun baan verloren nadat Cora België in december 2025 de activiteiten stopzette na jaren van financiële problemen.

Steunpakket bedraagt ongeveer 4,5 miljoen euro

Het totale programma voor de voormalige Cora-werknemers bedraagt ongeveer 4,5 miljoen euro. Het Europese fonds financiert daarvan ongeveer 85 procent. De middelen zijn bedoeld voor begeleiding naar ander werk, opleiding, erkenning van vaardigheden en andere trajecten die werknemers opnieuw richting arbeidsmarkt moeten brengen. Voor mensen die als zelfstandige willen beginnen, zijn eveneens steunmaatregelen voorzien. Het resterende deel van het programma wordt via Belgische middelen gedragen. De Europese Commissie had in juli 2026 voorgesteld om de Europese bijdrage vrij te maken. Het Parlement zette op 7 oktober de parlementaire stap in dat dossier.

Vier dossiers lopen samen in Straatsburg

De vier dossiers tonen hoe breed de agenda van het Europees Parlement in Straatsburg deze week is. De ene stemming raakt 1.257 voormalige Cora-werknemers rechtstreeks, terwijl het China-rapport handelt over een handelsrelatie waarin het Europese tekort volgens de meegedeelde cijfers richting 360 miljard euro per jaar gaat. Oekraïne staat tegelijk centraal in discussies over landbouw en toekomstige toetreding, terwijl de Unie zelf onderzoekt hoe besluitvorming en sanctiemechanismen moeten werken wanneer het aantal lidstaten verder stijgt. Vautmans legt bij elk van die thema’s eenzelfde toets aan: Europese samenwerking moet volgens haar gepaard gaan met afdwingbare afspraken over markttoegang, landbouw, rechtsstaat, veiligheid en besluitvorming.

Bronnen:
Persdienst Hilde Vautmans, berichten van 6 en 7 oktober 2026
Europese Commissie, Preparing for a wider Union, 6 oktober 2026 Enlargement and Eastern Neighbourhood
Europees Parlement, dossier 2025/2117(INI), politieke relaties tussen EU en China EPRS Website
Europees Parlement, dossier 2026/0197(BUD), EGF-steun voor Cora België Legislative Observatory
Europese Commissie, steun voor 1.257 ontslagen Cora-werknemers in België Représentation en Belgique

Wil je onze redactie ondersteunen? Dat kan hieronder.
https://ko-fi.com/andyvermaut
https://buymeacoffee.com/andyvermaut

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)