Protest in de dodengang
16 oktober 2025
In de Iraanse Ghezel Hesar-gevangenis in Karaj houden honderden gevangenen al twee dagen een hongerstaking en sit-in protest. Zij keren zich tegen het toenemende aantal executies in het land. De actie begon nadat tot zestien gedetineerden in eenzame opsluiting werden geplaatst, vaak het voorstadium van hun executie. Volgens de mensenrechtenorganisatie IHR is het aantal voltrokken doodstraffen dit jaar opgelopen tot 1.128, het hoogste aantal sinds de start van de registraties in 2008.
Een systeem onder druk
Familieleden van de gevangenen demonstreren eveneens bij de gevangenispoort en eisen een einde aan de doodvonnissen. Een verklaring, die namens de gedetineerden op sociale media circuleert, stelt: “Ons geduld is op. Wij zijn de onderdrukking en het nemen van levens zat. Elke dag en elke week zien wij medegevangenen naar de galg gaan.” Gevangenisdirecties trachten via gesprekken met vertegenwoordigers het protest te sussen, maar de stakers zouden hebben aangevolen door te zetten tot aan hun eisen is voldaan.
Een lange schaduw van geweld
De huidige golf van executies en protesten staat niet op zichzelf. Zij werpt een schaduw terug naar de zomer van 1988, toen het regime in een paar maanden tijd naar schatting 30.000 politieke gevangenen executeerde. Deze daad, gebaseerd op een fatwa van toenmalig leider Khomeini, is een van de zwartste bladzijden in de moderne Iraanse geschiedenis. De VN en mensenrechtenorganisaties bestempelen deze massale moordpartij als een misdaad tegen de menselijkheid. Veel van de daders uit die tijd bekleden nog altijd hoge posities binnen het regime. De recente protesten in de gevangenissen tonen aan dat de roep om gerechtigheid, zowel voor de misdaden van het verleden als die van vandaag, onverminderd doorklinkt.
Andy Vermaut +32499357495
