Russische troepen gebruiken mist en wapens op afstand om Oekraïne onder druk te zetten
16 november 2025
De recente gevechten in Oekraïne tonen een oorlog waarin technologische middelen, productiecijfers en zelfs het weer een doorslaggevende rol spelen. Russische troepen proberen aan verschillende fronten kleine terreinwinsten te boeken, terwijl Oekraïne zoekt naar manieren om zijn verdediging te versterken en de logistiek van de tegenstander te raken. Midden november 2025 komt een beeld naar voren van een frontlijn die slechts beperkt verschuift, maar waarin de druk op het Oekraïense leger en de burgerbevolking stevig oploopt. De onderliggende militaire rapportage waarop deze stand van zaken is gebaseerd, sloot af op zaterdag 15 november 2025, om 12.30 uur (uur van vaststelling) Eastern Time in de Verenigde Staten.
Mist als wapen rond Novopavlivka
In de omgeving van Novopavlivka, ten zuidoosten van Pokrovsk, maakten Russische eenheden op donderdag 14 november 2025 gebruik van dichte mist om Oekraïense verdedigingslijnen te testen. Een gemechaniseerde aanval, waarbij pantservoertuigen in golven werden ingezet, verliep grotendeels buiten het zicht van Oekraïense drones. Geolokaliseerde beelden tonen hoe Oekraïense eenheden alsnog Russische voertuigen uitschakelen op de noordoostelijke rand van Novopavlivka, maar Russische militair-bloggers spreken over een opmars tot aan de noordwestelijke buitenwijken van de plaats.
Een Oekraïense vrijwilliger, Serhii Sternenko, beschreef hoe Russische troepen meerdere keren Novopavlivka binnentrokken en daarbij gebruikmaakten van een geïmproviseerde brug over de rivier de Vovcha. Tussen Yalta, ten zuiden van Novopavlivka, en Dachne, ten oosten van Yalta, zou een pontonbrug zijn aangelegd waarlangs ongeveer tien voertuigen naar de overkant werden gebracht. Volgens deze lezing reageerde de Oekraïense verdediging te laat, maar werden uiteindelijk twee tanks en vijf infanteriegevechtsvoertuigen geraakt. Russische bronnen schrijven de aanval toe aan onderdelen van het 80ste Tankregiment, dat onder de 90ste Tankdivisie en het 41ste Leger valt.
Opvallend is dat het front rond Novopavlivka de afgelopen weken relatief weinig bewoog, terwijl de nadruk lag op de strijd om Pokrovsk en de pogingen om de Pokrovsk-Myrnohrad-boog af te sluiten. Net daarom illustreert deze aanval hoe Russische bevelhebbers het slechte weer zien als kans om een zwak punt in de Oekraïense verdediging te benutten: drones functioneren minder goed in mist en regen, en Oekraïne heeft niet overal voldoende traditionele systemen, zoals artillerie en luchtverdediging, om die leemte op te vangen.
Oekraïne probeert luchtinterdictie op kleine schaal
Tegelijk werkt Oekraïne aan eigen aanvallen in de diepte, gericht op de aanvoerlijnen van de tegenstander. Het 7de Snelreactiekorps van de luchtlandingstroepen meldde op zaterdag 15 november 2025 een luchtbombardement op de M-30, de weg tussen Pokrovsk en Selydove in de Russische achtergebieden. Die route speelde eerder een rol bij infiltraties in de richting van Pokrovsk, waarbij Russische troepen onder dichte mist met motorfietsen, terreinwagens en vrachtwagens naar voren werden gebracht.
Beelden tonen dat de M-30 werd geraakt tussen Pokrovsk en Novopavlivka, wat het gebruik van deze weg voor lichte ondersteuningsvoertuigen bemoeilijkt. Daarnaast voerde de Oekraïense luchtmacht gerichte aanvallen uit met GBU-62 Joint Direct Attack Munition-Extended Range-bommen, onder meer op een Russische transportinfrastructuur bij Shevchenko, ten zuiden van Pokrovsk, en op een brug in bezet oblast Zaporizja die door Russische troepen voor logistiek werd gebruikt.
Die acties passen in een bredere poging om een vorm van luchtinterdictie op te zetten, naar het voorbeeld van de Russische campagne waarbij achtergebieden, bruggen en knooppunten systematisch onder vuur liggen. Waar Rusland daar al maandenlang grootschalige middelen voor inzet, staat de Oekraïense variant nog in de kinderschoenen en wordt deze beperkt door het beschikbare aantal vliegtuigen, precisiewapens en bemanningen.
Glijbommen en drones op industriële schaal
Een belangrijk verschil tussen beide kampen schuilt in de productiecapaciteit. De Oekraïense militaire inlichtingendienst schetst een beeld van een Russische defensie-industrie die in 2025 fors opschaalt. Volgens plaatsvervangend chef Vadym Skibitskyi plant Rusland de productie of modernisering van tot 120.000 glijbommen in 2025, waaronder minstens 500 varianten met een bereik tot ongeveer 200 kilometer. De Russische industrie werkt daarnaast aan versies die tot naar schatting 400 kilometer kunnen vliegen.
Skibitskyi gaf aan dat Russische troepen momenteel dagelijks ongeveer 200 tot 250 glijbommen inzetten, een duidelijke stijging ten opzichte van het gemiddelde van 170 per dag in oktober 2025. Het gaat om een combinatie van nieuw geproduceerde wapens en omgebouwde conventionele bommen. Parallel wil Rusland in 2025 ongeveer 70.000 langeafstandsdrones bouwen, waarvan naar schatting 30.000 van het Shahed-type. Eerdere schattingen van de Oekraïense inlichtingendienst gingen uit van ongeveer 2.700 Shahed-achtige drones per maand.
Die bewapende drones en glijbommen worden inmiddels op grote schaal ingezet tegen Oekraïense steden en verdedigingslinies, onder andere in de richtingen Kursk, Kostjantynivka, Dobropillja, Pokrovsk, Velykomykhailivka en Huljaipole. Door tactische drones te combineren met zwaardere glijbommen en Shahed-aanvallen, kunnen Russische eenheden munitieopslagplaatsen, versterkte bunkers en knooppunten raken die voorheen lastiger te treffen waren.
Noord-Korea verschuift van artillerie naar drones
De Russische vuurkracht aan het front hangt niet alleen af van binnenlandse productie. Noord-Korea speelt volgens de Oekraïense inlichtingendienst al geruime tijd een rol in de bevoorrading. Skibitskyi verklaarde dat Rusland in 2024 zijn vuursnelheid mede op peil hield dankzij Noord-Koreaanse artilleriegranaten, maar dat die voorraden nu beginnen te slinken. In totaal zouden sinds 2023 ongeveer 6,5 miljoen granaten naar Rusland zijn verscheept.
In 2025 halveerden de leveringen, en in september zouden tijdelijk geen nieuwe partijen zijn aangekomen, waarna de verzending in oktober opnieuw werd opgepakt. Ongeveer de helft van de aangeleverde munitie zou eerst naar Russische fabrieken moeten om te worden opgewaardeerd, omdat het om verouderde granaten gaat. Tegelijkertijd zet Noord-Korea in eigen land grootschalige productie op van korteafstandsdrones van het first-person view-type en van middellangeafstandsdrones met een grotere lading.
Daarnaast zijn er plannen om tot eind 2025 ongeveer 12.000 Noord-Koreaanse werknemers naar de speciale economische zone van Alabuga in de Russische deelrepubliek Tatarstan te laten komen, waar Shahed-achtige drones worden geassembleerd. Eerder was er al sprake van tienduizenden Noord-Koreanen die daar aan het werk zouden gaan. Door mee te draaien in de productie van deze drones, verzamelt Pyongyang kennis die het later ook voor eigen systemen kan gebruiken, terwijl Rusland zijn aanvalscapaciteit verder uitbreidt.
Spoorwegen en gasinfrastructuur in de vuurlinie
Oekraïense achtergebieden krijgen steeds vaker te maken met gerichte aanvallen op infrastructuur. De Oekraïense vicepremier Oleksiy Kuleba meldde dat Russische troepen sinds juli 2025 ongeveer drie keer zo vaak spoorinfrastructuur raken als daarvoor. Sinds januari 2025 zouden al 800 aanvallen zijn uitgevoerd op spoorlijnen, stations en aanverwante installaties, waarbij meer dan 3.000 objecten schade opliepen en de totale schade oploopt tot ongeveer een miljard dollar.
Volgens Kuleba zijn er drie doelstellingen. Ten eerste probeert Rusland de spoorverbindingen naar havens in het zuiden te verstoren, zodat de export van onder meer graan wordt bemoeilijkt. Ten tweede wil Moskou spoorverbindingen naar frontgebieden afsnijden, zodat de bevoorrading van Oekraïense troepen stagneert. Ten derde worden de spoorwegen in de oblasten Donetsk en Loehansk zodanig aangevallen dat het netwerk in die regio’s grotendeels onbruikbaar dreigt te worden.
De topman van de Oekraïense spoorwegmaatschappij Ukrzaliznytsia, Oleksandr Pertsovsky, wees erop dat Russische troepen Shahed-achtige drones inzetten om individuele locomotieven te treffen. Een stationschef in Lozova, in oblast Charkiv, gaf aan dat zijn station onder vuur kwam omdat het een knooppunt is met verbindingen naar Dnipro, Slovjansk, Poltava en Charkiv. Eerder werden al Shahed-achtige drones met warmtebeeldcamera’s en videostream gebruikt om rijdende treinen in de oblasten Tsjernihiv en Soemy op te sporen en aan te vallen.
Naast het spoor richt Rusland zich nadrukkelijk op de Oekraïense gassector. De directeur van het staatsbedrijf Naftogaz, Serhii Koretskyi, verklaarde dat Rusland begin 2025 begon met gerichte aanvallen op gasinfrastructuur, kort nadat Oekraïne op woensdag 1 januari 2025 het doorvoeren van Russische gasleveringen naar Europa had stopgezet. Aan het einde van de winter van 2024-2025 lag naar schatting 40 procent van de Oekraïense gasproductiecapaciteit stil door aanvallen.
In de zomer van 2025 werden installaties hersteld, maar in oktober volgde een nieuwe reeks gerichte aanvallen. Europese bronnen gaan ervan uit dat in oktober alleen al zeven keer gasinstallaties van Naftogaz zijn geraakt, waardoor ongeveer 60 procent van de productiecapaciteit wegviel. Russische raketten en drones kunnen de diepe ondergrondse gasopslagplaatsen niet direct treffen, maar richten zich op compressorstations en pijpleidingen die gas naar woningen en bedrijven brengen. Het resultaat is een energievoorziening die in de komende wintermaanden verder onder druk komt te staan.
Reservisten richting de bezette gebieden
Intussen probeert Rusland ook zijn personeelsbestand te verbreden. In de oblast Loehansk meldde oblastbestuurder Oleksiy Khartsjenko dat het Russische ministerie van Defensie een eerste groep actief opgeroepen reservisten heeft samengebracht. Formeel is het doel om kritieke infrastructuur binnen Rusland te beschermen, maar de betrokken reservisten worden naar trainingscentra gestuurd voor een opleiding van ongeveer twee maanden.
Op papier zijn de reservisten bedoeld voor inzet in Russische regio’s, bijvoorbeeld langs de grens met Oekraïne, voor bewaking, evacuaties en zogenoemde antiterroristische operaties. Omdat Rusland de bezette Oekraïense oblasten formeel als eigen grondgebied bestempelt, groeit de vrees dat deze reservisten in de praktijk in bezet Oekraïne zullen belanden, waar zij kunnen worden ingezet in directe gevechtsoperaties.
Tegelijk laten sommige eenheden zien hoe ver het geweld tegen gevangen genomen militairen kan gaan. De extreemrechtse Russische Rusitsj-eenheid meldde openlijk dat drie Oekraïense militairen zijn geëxecuteerd in een niet nader genoemde sector van het front. De leider van de groep, Alexej Miltsjakov, staat bekend om zijn openlijke verheerlijking van nazistische symboliek. Volgens Oekraïense waarnemers is de groep verbonden aan de 42ste Gemotoriseerde Divisie, die eerder actief was in het westen van oblast Zaporizja. Het openlijk toegeven van dergelijke executies bevestigt dat oorlogsmisdaden niet langer worden verhuld, maar in sommige gevallen zelfs worden gebruikt als propagandamiddel.
Een langgerekte strijdlijn van Soemy tot Cherson
In het noorden van Oekraïne gaan de gevechten door zonder grote verschuivingen van de frontlijn. In oblast Soemy proberen Russische troepen hun positie te verbeteren, onder andere rond Bezsalivka, ten noordwesten van de stad Soemy. Russische berichten suggereren dat een ingesloten eenheid gedeeltelijk is ontzet, maar dat aanvoerproblemen blijven spelen en dat gewonden toch weer naar voren worden gestuurd. Ten noorden van Soemy, in de buurt van Nova Sich, zouden Russische luchtlandingsregimenten Oekraïense stellingen bestoken met drones.
Verder naar het oosten, in oblast Charkiv, vinden aanvallen plaats in de omgeving van Synelnykove en Vovtsjansk. Beelden duiden op Russische infiltratiepogingen, maar er zijn geen duidelijke aanwijzingen dat de controle over dorpen ingrijpend verschuift. Rond Velykyi Boerluk meldde een Russische blogger een beperkte opmars in de richting van Khatnie, terwijl Geran-2-drones zouden zijn ingezet nabij Mychailivka.
In de richting van Koepjansk melden beide partijen aanvallen en tegenaanvallen. Russische troepen zouden op sommige plaatsen naar voren zijn geschoven, onder meer bij Koepjansk-Voezlovyi, maar een Oekraïense commandant van een drone-eenheid stelt dat Oekraïense troepen bezig zijn de noordwestelijke buitenwijken van Koepjansk te zuiveren en Russische verkenningsgroepen af te snijden van hun belangrijkste aanvoerroutes naar de Oskil-rivier. Het slechte weer, met regen en mist, bemoeilijkt ook daar de inzet van drones voor verkenning.
Ten westen van Lyman zijn er aanwijzingen dat Russische troepen de oostelijke buitenrand van Novoselivka hebben bereikt. Er wordt gevochten rond plaatsen als Drobysjeve, Sjandryholove, Karpivka en Zaritsjne, terwijl Russische bronnen melding maken van een aanval op Slovjansk die tot stroomuitval zou hebben geleid. In de omgeving van Siversk gaat het om gevechten bij onder meer Dronivka, Serebrjanka en Fedorivka, met berichten over beperkte Russische vorderingen die nog niet onafhankelijk zijn bevestigd.
In de tactische zone Kostjantynivka–Droezjkivka, ten westen van het al zwaar getroffen Bachmoet, zouden Russische troepen volgens beelden zijn opgeschoven ten noorden van Kleban-Byk. Aanvallen vinden plaats rond Kostjantynivka zelf en in dorpen zoals Mayske, Markove en Predtetsjne. Ook bij Dobropillja, oostelijk daarvan, duiken meldingen op van gevechten rond Sjachove en Zapovidne, waarbij kamikazedrones Oekraïense voertuigen treffen.
Rond Pokrovsk en Myrnohrad blijft de situatie gespannen. Russische eenheden vallen aan in en nabij Pokrovsk, richting Rodynske, Krasny Lyman en Lysivka, en langs de hele boog tot Novopidhorodne en Molodetske. Eenheden die gespecialiseerd zijn in first-person view-drones proberen Oekraïense posities rond Myrnohrad te treffen, terwijl een Russisch centrum voor onbemande technologie naar eigen zeggen de toevoerwegen in de zogenoemde Pokrovsk-Myrnohrad-pocket onder vuur kan nemen.
Zuidelijker, in de richting Velykomykhailivka, wordt gevochten rond dorpen als Oleksandrohrad, Sosnivka en Stepove. Russische bloggers doen melding van vorderingen aan de zuidoostelijke rand van Velykomykhailivka, maar ook hier zijn onafhankelijke bevestigingen schaars.
In de sector Huljaipole, in oblast Zaporizja, is er een zichtbaar terreinverlies voor Oekraïne. Beelden tonen dat Russische troepen de vlag hebben gehesen in Jabloekove, ten noordoosten van Huljaipole, wat erop wijst dat het dorp in Russische handen is. De woordvoerder van het Oekraïense zuidelijke commando, kolonel Vladyslav Volosjyn, gaf aan dat Oekraïense troepen zich hebben teruggetrokken uit Novovasylivske nadat Russische aanvallen alle schuilplaatsen en versterkingen in het dorp hadden vernield. Russische eenheden proberen volgens hem door te stoten richting Vesele en Zelenyi Hai.
Verder naar het westen, rond Orihiv, wordt zwaar gevochten in de omgeving van Mala Tokmaktsjka, Novodanylivka, Novoandriivka, Stepnohirske en Stepove. Het Oekraïense nucleaire energiebedrijf meldde dat de kerncentrale van Zaporizja tijdelijk een belangrijke externe elektriciteitslijn verloor, wat het risico op stroomuitval op de site vergrootte. Oekraïense troepen voerden op hun beurt een aanval uit op een Russische basis in Tokmak, een belangrijk logistiek knooppunt.
In het zuiden, aan de oevers van de Dnipro in oblast Cherson, blijven Russische troepen proberen om Oekraïense bruggenhoofden op de oostelijke oever terug te dringen. Er zijn gevechten gemeld in de richting van de Antonivski-brug, waarbij gespecialiseerde drone-eenheden worden ingezet om Oekraïense posities te lokaliseren en te bestoken.
Oekraïense aanval op raffinaderij in Rusland
Oekraïne richt zich ondertussen ook op economische doelen in Rusland. In de nacht van donderdag 14 november 2025 op vrijdag 15 november 2025 werden aanvallen uitgevoerd op de grote olieraffinaderij in de stad Rjazan. De raffinaderij produceert onder meer benzine van de types A-92, A-95, A-98 en A-100, dieselbrandstof, vliegtuigkerosine en andere olieproducten, waaronder jaarlijks naar schatting 840.000 ton TS-1 kerosine.
Beelden uit de nacht tonen branden en explosies op het terrein. De gouverneur van oblast Rjazan stelde dat Russische luchtverdediging en elektronische oorlogvoering 25 drones zouden hebben neergehaald en dat neerstortende brokstukken een brand veroorzaakten bij een bedrijf in de regio. Russische militair-bloggers erkennen echter dat de raffinaderij zelf doelwit was en leggen de nadruk op de kwetsbaarheid van dergelijke installaties. Voor Oekraïne is het raken van raffinaderijen een manier om de Russische brandstofvoorziening te verstoren en de kosten van de oorlog voor Moskou op te drijven.
Nieuwe golf raketten en drones tegen Oekraïne
Tijdens dezelfde nacht lanceerde Rusland een brede aanval met raketten en drones op Oekraïens grondgebied. Volgens de Oekraïense luchtmacht werden drie hypersonische Kh-47M2 Kinzjal-raketten afgevuurd vanuit het luchtruim boven oblast Tambov, samen met 135 drones van het Shahed-type en andere varianten. Die drones kwamen uit verschillende richtingen: vanuit de steden Brjansk, Koersk en Orjol, vanuit Millerovo in oblast Rostov, vanuit Primorsko-Achtarsk in kraj Krasnodar en vanaf bezet gebied in de Krim.
De Oekraïense luchtverdediging geeft aan dat twee van de drie Kinzjal-raketten en 91 drones zijn neergehaald. Eén raket en 41 drones bereikten hun doel of zorgden via brokstukken voor schade op in totaal dertien locaties. Neerstortende resten zouden in vier andere plaatsen extra vernielingen hebben veroorzaakt.
In een ruimer tijdsbestek schildert de nationale netbeheerder Ukrenergo een zorgwekkend beeld. Sinds oktober en begin november 2025 zouden Russische troepen in vier grote golfaanvallen meer dan 1.500 raketten en ongeveer 2.000 aanvalsdrones hebben ingezet tegen kritieke infrastructuur in Oekraïne. Daarbij worden elektriciteitscentrales, hoogspanningsstations, distributienetten en gasinstallaties geraakt. Volgens Ukrenergo-voorzitter Vitaly Zaichenko gaat het om zulke grote aantallen wapens per doelwit dat de schade niet altijd snel kan worden hersteld.
Een oorlog van lange adem
Wanneer de verschillende gevechtsontwikkelingen naast elkaar worden gelegd, tekenen zich enkele lijnen af. Rusland probeert met grootschalige productie van glijbommen en drones, steun van landen als Noord-Korea en slim gebruik van mist en slecht weer zijn voordeel te halen op het slagveld. Oekraïne reageert met gerichte aanvallen op wegen, spoorlijnen, energie-infrastructuur en doelwitten op Russisch grondgebied, maar blijft afhankelijk van aanvoer van artillerie en klassieke wapensystemen vanuit het buitenland om de verdediging over een front van ongeveer 1.200 kilometer geloofwaardig te houden.
De gevechten rond plaatsen als Novopavlivka, Pokrovsk, Huljaipole en Koepjansk leveren meestal geen grote verschuivingen op de kaart op, maar de gevolgen voor de logistiek, de energievoorziening en de leefomstandigheden van burgers zijn groter dan de beperkte terreinwinst doet vermoeden. Wie deze ontwikkelingen van nabij bekijkt, ziet vooral een oorlog waarin beide partijen voortdurend hun tactiek aanpassen, en waarin tijd, productiecapaciteit en het vermogen om infrastructuur te herstellen minstens zo belangrijk zijn geworden als de klassieke gevechtslinies.
Bronnen:
Institute for the Study of War – Russian Offensive Campaign Assessment, 15 november 2025
Oekraïense overheid en militaire woordvoerders
Naftogaz
Ukrenergo
Oekraïense spoorwegmaatschappij Ukrzaliznytsia
Openbare verklaringen van Oekraïense en Russische functionarissen en militair-bloggers
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)
