SBU meldt minstens honderd geslaagde aanvallen op Russische doelen in veertig dagen

7 augustus 2026

De Oekraïense veiligheidsdienst SBU heeft op dinsdag 4 augustus 2026 bekendgemaakt dat zijn drone-eenheden sinds vrijdag 26 juni 2026 minstens honderd geslaagde aanvallen hebben uitgevoerd op strategische doelen in Rusland en in de door Rusland bezette Krim. De operatie duurde op het moment van de bekendmaking veertig dagen en was gericht tegen militaire ondernemingen, luchtmachtbases, luchtverdedigingssystemen, commandoposten, oorlogsschepen, vrachtschepen, olietankers, raffinaderijen, elektriciteitsvoorzieningen, bruggen en andere transport- en militaire infrastructuur. Een volledige lijst van honderd afzonderlijke doelwitten werd niet gepubliceerd. De beschikbare gegevens benoemen wel alle doelcategorieën, verschillende aangevallen locaties, vernietigde vliegtuigen, veertien geraakte raffinaderijen, twee vrachtschepen en twee tankers uit de Russische schaduwvloot. Daarnaast liep een ruimere Oekraïense aanvalscampagne tegen Russische pakhuizen, scheepvaart, olievoorziening en infrastructuur.

Eén campagne met verschillende strategische doelen

De honderd door de SBU als geslaagd omschreven aanvallen vormden geen reeks acties tegen één type infrastructuur. De Oekraïense veiligheidsdienst koos doelwitten die elk een ander onderdeel van de Russische oorlogscapaciteit ondersteunen. Militaire productiebedrijven maken of herstellen wapens, onderdelen en uitrusting. Luchtmachtbases bieden onderdak aan vliegtuigen die Oekraïense steden en militaire posities kunnen aanvallen. Luchtverdedigingssystemen beschermen Russische bases, fabrieken en olie-installaties tegen Oekraïense drones en raketten. Commandoposten sturen troepen en operaties aan. Raffinaderijen verwerken ruwe olie tot onder andere diesel, benzine en vliegtuigbrandstof. Havens, schepen, bruggen, magazijnen en spoor- of wegverbindingen houden de bevoorrading tussen de Russische achtergebieden en het front op gang. Door verschillende onderdelen van dat netwerk in dezelfde periode aan te vallen, probeert Oekraïne Rusland voor meerdere problemen tegelijk te plaatsen. Moskou moet schade herstellen, personeel en materieel verplaatsen, extra bewaking inzetten en luchtverdediging over een zeer groot gebied verdelen.

De SBU publiceerde geen lijst met honderd afzonderlijke adressen

De mededeling van de SBU en de analyse van het Institute for the Study of War bevatten geen volledige opsomming van alle honderd geraakte doelwitten. Daardoor kan niet voor iedere aanval worden vastgesteld waar die plaatsvond, welk wapensysteem werd gebruikt en hoeveel schade werd veroorzaakt. Het zou onjuist zijn om ontbrekende locaties zelf in te vullen of eerdere Oekraïense aanvallen zonder bevestiging aan deze veertigdaagse operatie toe te voegen. De beschikbare gegevens maken wel duidelijk welke locaties en resultaten uitdrukkelijk door de SBU werden genoemd. Het gaat om de vliegtuigfabriek in Jevpatorija, vier luchtmachtbases op de bezette Krim, de luchtmachtbasis Engels in de oblast Saratov, de luchtmachtbasis Khanskaya in de republiek Adygea, vijf vernietigde militaire vliegtuigen, veertien raffinaderijen, andere olie-installaties, twee vrachtschepen en twee olietankers uit de Russische schaduwvloot. Daarnaast bevestigde de SBU aanvallen tegen niet nader genoemde ondernemingen uit de Russische defensie-industrie, luchtverdedigingsmiddelen, commandoposten, oorlogsschepen en militaire logistiek.

Vliegtuigfabriek in Jevpatorija aangevallen

Een van de uitdrukkelijk genoemde doelen was de vliegtuigfabriek in Jevpatorija op de bezette Krim. De beschikbare gegevens beschrijven niet welke gebouwen of productieonderdelen werden geraakt en geven evenmin een afzonderlijke schadebalans voor de fabriek. De vermelding is toch relevant omdat een vliegtuigfabriek een rol kan spelen bij onderhoud, reparatie of ondersteuning van militaire luchtvaart. Een aanval hoeft een dergelijke site niet geheel buiten werking te stellen om gevolgen te hebben. Schade aan werkplaatsen, elektriciteitsvoorzieningen, opslagruimten, onderdelen of gespecialiseerde apparatuur kan werkzaamheden vertragen. Rusland moet dan herstelteams inzetten, onderdelen naar een andere locatie brengen of vliegtuigen voor onderhoud naar verder gelegen installaties sturen. Dat veroorzaakt bijkomende logistieke druk en kan de beschikbaarheid van toestellen beïnvloeden.

Luchtmachtbasis Saky op de bezette Krim geraakt

De SBU noemde ook de Russische luchtmachtbasis bij Saky als doelwit. Deze basis op de westelijke Krim maakt deel uit van de Russische militaire infrastructuur op het schiereiland. De precieze schade tijdens de veertigdaagse operatie werd niet afzonderlijk bekendgemaakt. De aanval past binnen de Oekraïense poging om Russische vliegtuigen, munitieopslag, brandstofvoorziening en grondondersteuning op de Krim onder druk te zetten. Een luchtmachtbasis bestaat niet alleen uit start- en landingsbanen. Ook hangars, radarinstallaties, communicatieapparatuur, onderhoudsplaatsen, brandstofdepots en opslagruimten zijn nodig om operaties uit te voeren. Zelfs wanneer een startbaan snel kan worden hersteld, kan schade aan ondersteunende infrastructuur de inzet van vliegtuigen vertragen.

Ook Hvardiiske opgenomen in de aanvalscampagne

Een tweede expliciet genoemde luchtmachtbasis op de Krim was Hvardiiske. De plaats ligt ten noorden van Simferopol en wordt door Rusland voor militaire luchtvaart gebruikt. De SBU gaf geen afzonderlijk overzicht van de getroffen onderdelen op deze basis. De opname van Hvardiiske in de campagne toont wel dat Oekraïne zich niet tot één kustzone of één militair vliegveld beperkte. Door verschillende bases op de Krim te bedreigen, kan Oekraïne Rusland dwingen vliegtuigen en munitie te verspreiden. Een grotere spreiding vermindert het risico dat meerdere toestellen op één locatie worden geraakt, maar maakt onderhoud, beveiliging en bevoorrading moeilijker. Iedere extra beschermde locatie vraagt radarcapaciteit, luchtverdedigingssystemen, personeel en technische ondersteuning.

Belbek eveneens getroffen

De luchtmachtbasis Belbek bij Sevastopol werd eveneens door de SBU genoemd. Belbek heeft een belangrijke plaats binnen de Russische luchtverdediging en luchtmachtinfrastructuur op de bezette Krim. Vanuit het gebied kunnen Russische toestellen en radars een groot deel van de Zwarte Zee en het zuiden van Oekraïne bestrijken. De beschikbare gegevens vermelden niet welke installaties tijdens deze operatie werden beschadigd. De aanval past wel in een terugkerend Oekraïens patroon waarbij niet alleen vliegtuigen, maar ook ondersteunende systemen worden geviseerd. Wanneer Rusland extra luchtverdediging naar Belbek verplaatst, ontbreken die middelen mogelijk bij raffinaderijen, commandoposten of bases elders. Wanneer Rusland de aanwezige systemen niet versterkt, blijft de basis kwetsbaar voor nieuwe aanvallen.

Baherove als vierde luchtmachtbasis op de Krim

Ook de luchtmachtbasis Baherove in het oosten van de Krim werd als geraakt doel genoemd. Baherove ligt niet ver van Kertsj en bevindt zich in een gebied dat van betekenis is voor de Russische verbinding tussen het schiereiland en het Russische vasteland. De aanval op Baherove verbreedde de geografische reikwijdte van de campagne op de Krim. Saky en Belbek liggen aan de westelijke en zuidwestelijke zijde, Hvardiiske bevindt zich centraler en Baherove ligt in het oosten. Daardoor ontstaat voor Rusland geen eenvoudige veilige zone waar vliegtuigen en militair materieel zonder risico kunnen worden samengebracht. De SBU maakte niet bekend welke schade in Baherove werd veroorzaakt, maar rekende de aanval wel tot de geslaagde acties van de operatie.

Luchtmachtbasis Engels diep in Rusland aangevallen

Buiten de Krim werd de luchtmachtbasis Engels in de oblast Saratov geraakt. Engels ligt diep op Russisch grondgebied en is verbonden met de Russische strategische luchtvaart. Rusland gebruikt strategische bommenwerpers om langeafstandsraketten tegen Oekraïne af te vuren. Een Oekraïense aanval op deze basis heeft daarom niet alleen symbolische betekenis. Ze toont dat militaire installaties op grote afstand van de Oekraïense grens niet automatisch buiten bereik liggen. Rusland kan vliegtuigen verder verspreiden of tijdelijk naar andere bases verplaatsen, maar dat verlengt vluchten, bemoeilijkt onderhoud en vergroot de logistieke belasting. Ook moet Rusland luchtverdedigingssystemen inzetten rond een basis die zich ver van de frontlinie bevindt.

Khanskaya in Adygea eveneens geraakt

De SBU nam ook de luchtmachtbasis Khanskaya in de republiek Adygea op in de lijst van aangevallen locaties. Khanskaya ligt in het zuiden van Rusland. De basis wordt gebruikt voor militaire luchtvaart en opleiding. De beschikbare informatie zegt niet welke gebouwen, vliegtuigen of ondersteunende installaties daar werden geraakt. Het feit dat Khanskaya deel uitmaakte van de campagne wijst opnieuw op een brede geografische spreiding. Oekraïne beperkte zijn acties niet tot de bezette gebieden of de Russische grensregio’s, maar bereikte ook doelen verder in het Russische achtergebied. Dat dwingt Rusland om een steeds groter deel van zijn grondgebied tegen drones te bewaken.

Strategische Tu-95MS-bommenwerper vernietigd

De zwaarste afzonderlijk benoemde vliegtuigschade betrof een Russische Tu-95MS. Volgens de SBU werd één toestel van dit type vernietigd. De Tu-95MS is een strategische bommenwerper die kruisraketten kan dragen en afvuren. Rusland gebruikt zulke toestellen bij langeafstandsluchtaanvallen op Oekraïne. Een vernietigde Tu-95MS is niet snel te vervangen. Het ontwerp dateert uit de Sovjetperiode en de bestaande vloot is beperkt. Rusland kan toestellen onderhouden en moderniseren, maar beschikt niet over een eenvoudige productielijn waarmee op korte termijn nieuwe Tu-95MS-bommenwerpers kunnen worden gebouwd. Het verlies treft daardoor een wapensysteem dat Rusland gebruikt om vanaf grote afstand raketten te lanceren zonder het toestel zelf dicht bij het Oekraïense luchtruim te brengen.

Twee Su-35-gevechtsvliegtuigen vernietigd

De SBU meldde daarnaast de vernietiging van twee Su-35-gevechtsvliegtuigen. De Su-35 is een modern Russisch gevechtsvliegtuig dat kan worden gebruikt voor luchtgevechten, begeleiding van andere toestellen en aanvallen op gronddoelen. Twee vernietigde toestellen betekenen niet dat Rusland dit vliegtuigtype niet langer kan inzetten, maar ieder verlies vermindert de beschikbare vloot en vraagt vervanging, reparatieplanning of een herschikking van operationele eenheden. Naast het vliegtuig zelf zijn ook de opleiding van piloten, onderhoudstechnici, reserveonderdelen en gespecialiseerde wapens kostbaar. Wanneer vliegtuigen op de grond worden geraakt, kan een relatief goedkope drone schade veroorzaken aan een toestel met een veel hogere financiële en militaire waarde.

Twee L-39-toestellen buiten werking gesteld

Ook twee L-39-vliegtuigen werden volgens de SBU vernietigd. De L-39 wordt gebruikt als opleidingsvliegtuig en kan ook voor beperkte gevechtstaken worden ingezet. Het verlies van opleidingstoestellen heeft een andere invloed dan het verlies van een strategische bommenwerper of een Su-35. Opleidingsvliegtuigen zijn nodig om piloten te trainen en vlieguren op te bouwen zonder steeds kostbare operationele gevechtsvliegtuigen te gebruiken. Wanneer dergelijke toestellen verdwijnen, kan dat de opleidingscapaciteit verminderen of Rusland verplichten andere vliegtuigen voor training in te zetten. De vernietiging van twee L-39-toestellen past daardoor in een aanpak die niet alleen actuele gevechtsoperaties, maar ook de voorbereiding van toekomstig luchtmachtpersoneel raakt.

Vijf vliegtuigen vormen de concreet genoemde luchtvaartverliezen

De SBU identificeerde in totaal vijf vernietigde vliegtuigen binnen de veertigdaagse operatie: één Tu-95MS, twee Su-35-gevechtsvliegtuigen en twee L-39-opleidings- en lichte gevechtsvliegtuigen. De beschikbare analyse vermeldt niet op welke van de genoemde luchtmachtbases elk toestel precies werd vernietigd. Ook wordt niet aangegeven of er daarnaast beschadigde vliegtuigen waren die later konden worden hersteld. De vijf toestellen vormen daarom de concreet bevestigde resultaten die de SBU zelf naar voren bracht, niet noodzakelijk de volledige schade aan de Russische luchtvaart gedurende de campagne.

Aanvallen op Russische luchtverdedigingsmiddelen

De Oekraïense veiligheidsdienst meldde eveneens geslaagde aanvallen op Russische luchtverdedigingsmiddelen. De specifieke systemen, aantallen en locaties werden in de beschikbare gegevens niet genoemd. Deze doelcategorie is van groot belang voor het verloop van verdere aanvallen. Russische luchtverdedigingssystemen beschermen militaire bases, steden, olie-installaties en commandoposten. Wanneer een radar, lanceerinrichting of commandovoertuig wordt beschadigd, kan tijdelijk een opening ontstaan waarlangs volgende drones een doel gemakkelijker bereiken. Rusland moet het getroffen systeem herstellen of vervangen en kan andere luchtverdediging uit een naburige regio verplaatsen. Daardoor kan een aanval op luchtverdediging een volgende aanval op een raffinaderij of luchtmachtbasis ondersteunen.

Commandoposten eveneens in het doelwitpakket

Ook Russische commandoposten maakten deel uit van de honderd geslaagde aanvallen. De SBU gaf geen namen of exacte locaties vrij. Commandoposten zijn plaatsen van waaruit militaire eenheden informatie ontvangen, bevelen geven en operaties coördineren. Ze bevatten vaak communicatieapparatuur, kaarten, gegevensverbindingen en personeel met operationele kennis. Een aanval kan de bevelvoering tijdelijk verstoren, officieren dwingen te verhuizen en communicatiekanalen onderbreken. Rusland kan mobiele of reservecommandoposten activeren, maar ook dat vraagt tijd en voorbereiding. Het doel van dergelijke aanvallen is doorgaans niet alleen fysieke vernietiging, maar ook het vertragen van besluitvorming en het veroorzaken van onzekerheid binnen de militaire organisatie.

Ondernemingen uit de defensie-industrie geraakt

De SBU bevestigde aanvallen op Russische ondernemingen uit de defensie-industrie, maar maakte in de samenvatting niet bekend om welke fabrieken het ging. Deze bedrijven kunnen onderdelen produceren voor drones, vliegtuigen, raketten, pantservoertuigen, communicatieapparatuur of andere militaire systemen. Een fabriek hoeft niet geheel te worden vernietigd om de productie te beïnvloeden. Schade aan een gespecialiseerde machine, energievoorziening, magazijn of productielijn kan vertraging veroorzaken. Sommige onderdelen zijn moeilijk te vervangen doordat slechts een beperkt aantal bedrijven over de nodige apparatuur en geschoolde werknemers beschikt. Aanvallen op defensiebedrijven moeten de Russische productie vertragen en het herstel van beschadigd materieel bemoeilijken.

Veertien Russische raffinaderijen geraakt

De SBU meldde dat binnen de eerste veertig dagen veertien Russische olieraffinaderijen werden getroffen. De beschikbare mededeling somt de namen van die veertien raffinaderijen niet afzonderlijk op. Daardoor kan niet zonder aanvullende bevestiging worden vastgesteld welke installaties precies tot deze SBU-operatie behoorden en welke door andere Oekraïense eenheden werden aangevallen. Het aantal veertien toont wel hoe sterk de campagne op de Russische brandstofketen was gericht. Raffinaderijen zetten ruwe olie om in producten die nodig zijn voor transport, industrie, luchtvaart en militaire operaties. Schade aan distillatie-eenheden, pompen, opslagtanks of leidingen kan de productie verminderen, zelfs wanneer een deel van de site operationeel blijft.

Andere olie-infrastructuur naast raffinaderijen

Behalve veertien raffinaderijen werden volgens de SBU ook andere olie-installaties geraakt. De beschikbare informatie specificeert niet hoeveel afzonderlijke opslagplaatsen, pompstations, terminals of leidingsystemen binnen de honderd aanvallen vielen. De bredere Oekraïense campagne richtte zich in dezelfde periode op minstens 24 olie- en benzine-installaties. Dat ruimere aantal mag niet zonder verdere gegevens volledig aan de SBU worden toegeschreven, omdat ook andere Oekraïense strijdkrachten en diensten langeafstandsaanvallen uitvoeren. De gezamenlijke druk op de olievoorziening kan echter leiden tot productieverlies, hogere transportkosten en een grotere behoefte aan bescherming. Rusland moet beslissen welke van zijn vele energie-installaties voorrang krijgen bij de inzet van luchtverdediging.

Russische olieproductie en raffinage zijn niet hetzelfde

De aanvallen betekenen niet dat Rusland geen ruwe olie meer kan winnen of uitvoeren. Het probleem ligt vooral bij de verwerking. Wanneer raffinaderijen minder produceren, kan Rusland grotere hoeveelheden ruwe olie uitvoeren, maar het beschikt dan over minder capaciteit om zelf diesel, benzine en vliegtuigbrandstof te maken. Geraffineerde producten hebben een andere economische en strategische functie dan ruwe olie. De Russische krijgsmacht heeft brandstof nodig op plaatsen waar tanks, vliegtuigen, vrachtwagens en generatoren worden ingezet. Wanneer productie of distributie wordt verstoord, moet brandstof vanuit andere regio’s worden aangevoerd. Langere afstanden vergroten de druk op spoorwegen, vrachtwagens, opslagplaatsen en beveiliging.

Raffinage zakte naar 3,6 miljoen vaten per dag

De Russische verwerking van ruwe olie bedroeg in juli 2026 gemiddeld ongeveer 3,6 miljoen vaten per dag. Dat lag ongeveer een derde onder het gebruikelijke niveau voor die tijd van het jaar en vormde het laagste verwerkingsniveau sinds mei 2002. De daling werd in de analyse gekoppeld aan de Oekraïense aanvallen en de daaruit voortvloeiende uitval van raffinagecapaciteit. Rusland voerde daardoor bijna een recordhoeveelheid ruwe olie uit. Die verschuiving kan inkomsten opleveren zolang buitenlandse kopers beschikbaar blijven, maar lost het verlies aan binnenlandse verwerking niet op. Bovendien blijven tankers, havens en verzekeringen kwetsbaar voor verdere verstoring.

Twee vrachtschepen getroffen

De SBU meldde geslaagde aanvallen op twee vrachtschepen. De namen van deze schepen en de exacte plaats van de aanvallen werden in de beschikbare samenvatting niet genoemd. Vrachtschepen kunnen uiteenlopende ladingen vervoeren, van civiele goederen tot materiaal dat de Russische economie of militaire bevoorrading ondersteunt. Een aanval op een schip heeft ook gevolgen buiten de directe materiële schade. Reders kunnen andere routes kiezen, verzekeraars kunnen hun voorwaarden aanpassen en havens moeten extra veiligheidsmaatregelen nemen. Wanneer schepen tijdelijk uit dienst zijn, vermindert de beschikbare transportcapaciteit en moeten ladingen op andere vaartuigen worden overgebracht.

Twee tankers uit de Russische schaduwvloot geraakt

Naast de twee vrachtschepen werden twee olietankers uit de Russische schaduwvloot getroffen. Rusland gebruikt deze vloot om olie te vervoeren onder omstandigheden waarbij eigendom, verzekering, registratie en uiteindelijke bestemming niet altijd helder zijn. De schepen helpen Moskou om internationale beperkingen op de oliehandel te omzeilen of de controle daarop moeilijker te maken. Aanvallen op zulke tankers kunnen niet alleen een schip beschadigen, maar ook de bereidheid van bemanningen, eigenaars en tussenpersonen verminderen om Russische olie te vervoeren. De financiële gevolgen lopen op wanneer verzekeringen duurder worden of wanneer havens strengere controles invoeren.

Oorlogsschepen waren eveneens doelwit

De SBU vermeldde oorlogsschepen als een van de aangevallen doelcategorieën. De beschikbare samenvatting noemt echter geen namen, aantallen of schadegevallen van specifieke oorlogsschepen binnen deze operatie. Het onderscheid met de twee vrachtschepen en twee olietankers is belangrijk. De vier genoemde commerciële vaartuigen vormen afzonderlijke resultaten, terwijl de aanvallen op oorlogsschepen slechts als categorie werden bevestigd. Russische oorlogsschepen in de Zwarte Zee en de Zee van Azov kunnen worden gebruikt voor raketaanvallen, luchtverdediging, bewaking en logistiek. De dreiging van Oekraïense drones en andere wapens heeft Rusland eerder al gedwongen schepen te verplaatsen en havens sterker te beveiligen.

Minstens tweehonderd aanvallen op scheepvaart in bredere campagne

Buiten de specifieke veertigdaagse SBU-operatie voerden Oekraïense eenheden volgens de analyse minstens tweehonderd aanvallen uit tegen Russische vrachtschepen en olietankers in de Zwarte Zee en de Zee van Azov. Dat cijfer mag niet worden verward met tweehonderd vernietigde schepen. Het gaat om aanvallen, waarbij hetzelfde vaartuig of dezelfde route mogelijk herhaaldelijk kan zijn geviseerd en waarbij de schade per actie verschilt. De aanhoudende dreiging heeft wel gevolgen voor scheepvaartbedrijven en verzekeraars. Iedere reis door een risicogebied vraagt een nieuwe beoordeling van bemanning, route, lading en mogelijke schade.

Russische verzekeraars beperken dekking

Russische verzekeringsmaatschappijen zouden de dekking van oorlogs-, militaire en terroristische risico’s voor vrachtschepen in de Zwarte Zee en de Zee van Azov in de praktijk hebben stopgezet. Buitenlandse verzekeraars verhoogden ondertussen hun tarieven voor oorlogsrisico’s. Die ontwikkeling volgde op een Russische navigatiewaarschuwing voor de wateren en op de aanhoudende Oekraïense aanvallen tegen schepen. Zonder voldoende verzekering kunnen scheepseigenaars grote financiële verliezen lijden wanneer een schip wordt beschadigd of een lading verloren gaat. Sommige bedrijven kunnen daardoor besluiten niet langer naar bepaalde havens te varen of alleen tegen aanzienlijk hogere prijzen.

Negentien Wildberries-magazijnen geraakt in ruimere operatie

De bredere Oekraïense aanvalscampagne trof sinds vrijdag 18 juli 2026 minstens negentien magazijnen van de Russische webwinkel Wildberries. De beschikbare analyse schrijft deze negentien aanvallen niet allemaal rechtstreeks toe aan de specifieke SBU-operatie die op 26 juni begon. Ze moeten daarom als een parallel onderdeel van de ruimere Oekraïense druk op Russische logistiek worden beschouwd. Wildberries beschikt over grote distributiecentra die van belang zijn voor opslag en vervoer van goederen. De precieze reden waarom ieder magazijn werd aangevallen, werd niet afzonderlijk toegelicht. Sommige locaties kunnen een militaire of logistieke functie hebben gehad, maar zonder verdere gegevens kan dat niet voor elk gebouw worden bevestigd.

Aanvallen op Wildberries raken ook Russische bedrijven en consumenten

De aanvallen op distributiecentra hebben gevolgen voor handelaars die hun producten via Wildberries verkopen en voor consumenten die afhankelijk zijn van de leveringsketen. Schade aan een magazijn kan bestellingen vertragen, voorraden vernietigen en verkopers dwingen goederen naar een andere regio te sturen. Daardoor worden de gevolgen van de oorlog zichtbaarder in Russische steden en bij bedrijven die niet rechtstreeks tot de defensiesector behoren. Het Kremlin probeerde lange tijd een groot deel van het dagelijkse economische leven af te schermen van de oorlog. Aanvallen op commerciële logistiek verkleinen die afstand.

Elektriciteitsinfrastructuur op de Krim herhaaldelijk getroffen

Oekraïne voerde ook een intensieve campagne tegen elektriciteitsinfrastructuur op de bezette Krim. Die aanvallen veroorzaakten langdurige stroomonderbrekingen. Elektriciteit is noodzakelijk voor radarinstallaties, commandoposten, havens, vliegvelden, communicatie, spoorwegen en reparatiefaciliteiten. Noodgeneratoren kunnen bepaalde militaire functies tijdelijk ondersteunen, maar hebben brandstof en onderhoud nodig. Langdurige stroomuitval maakt het moeilijker om verschillende installaties gelijktijdig operationeel te houden. De onderbrekingen treffen ook inwoners en civiele voorzieningen, waardoor de druk op het bezettingsbestuur toeneemt.

Bruggen en transportinfrastructuur rond de Krim onder vuur

Naast energievoorzieningen werden bruggen en andere transportverbindingen op en rond de Krim aangevallen. De beschikbare samenvatting noemt geen volledige lijst van deze infrastructuur en maakt niet duidelijk welke acties deel uitmaakten van de honderd SBU-aanvallen. De aanvallen zijn bedoeld om de verplaatsing van brandstof, munitie, voertuigen en personeel te vertragen. Rusland is voor de bevoorrading van zijn troepen op de Krim en in het zuiden van Oekraïne afhankelijk van een beperkt aantal belangrijke routes. Wanneer een brug of spoorverbinding tijdelijk niet bruikbaar is, moet verkeer worden omgeleid. Alternatieve routes kunnen langer, trager of gemakkelijker te volgen zijn.

Transport en militaire logistiek als afzonderlijke doelcategorie

De SBU bevestigde dat transport- en militaire logistieke infrastructuur rechtstreeks deel uitmaakten van de veertigdaagse operatie. De analyse geeft geen afzonderlijke locaties, aantallen of namen. Onder deze categorie kunnen spoorverbindingen, opslagplaatsen, overslagpunten, bruggen, wegen en distributiecentra vallen, maar de bron bepaalt niet welke daarvan precies werden geraakt. De strategische bedoeling is duidelijk: Russische troepen kunnen alleen blijven vechten wanneer munitie, voedsel, brandstof, reserveonderdelen en personeel tijdig aan het front aankomen. Iedere onderbreking veroorzaakt vertraging en maakt andere schakels in de bevoorradingsketen zwaarder belast.

Russische luchtverdediging moet steeds meer plaatsen beschermen

De geografische spreiding van de aanvallen vormt een belangrijk onderdeel van de Oekraïense aanpak. Rusland moet niet alleen de frontgebieden beschermen, maar ook de Krim, luchtmachtbases diep in Rusland, raffinaderijen, militaire fabrieken, havens en grote steden. Het aantal te beschermen locaties is veel groter dan het aantal beschikbare moderne luchtverdedigingssystemen. Wanneer Rusland een systeem rond een raffinaderij plaatst, kan dat systeem niet tegelijk een luchtmachtbasis in een andere regio verdedigen. Een verplaatsing vraagt voorbereiding, transport, personeel en aansluiting op radar- en commandonetwerken. Oekraïne probeert die verdeling te benutten door op verschillende momenten en plaatsen aan te vallen.

Ook onderschepte drones kosten Rusland middelen

Niet iedere gelanceerde Oekraïense drone bereikt zijn doel. Toch kan ook een onderschepte drone gevolgen hebben. Rusland moet radars activeren, personeel inzetten en soms kostbare onderscheppingsraketten gebruiken. Wanneer een relatief goedkoop toestel een dure raket uitlokt, kan Oekraïne de Russische voorraad luchtverdedigingsmunitie onder druk zetten. Herhaalde waarschuwingen verstoren bovendien het werk op vliegvelden, fabrieken en havens. Personeel moet schuilplaatsen opzoeken en vliegtuigen of schepen kunnen preventief worden verplaatst. De economische en militaire kosten beperken zich daardoor niet tot zichtbaar beschadigde gebouwen.

Russische commentatoren erkennen pijnlijke gevolgen

Sommige Russische militaire commentatoren probeerden de Oekraïense aanvalscampagne als ondoeltreffend voor te stellen. Minstens één commentator erkende echter dat de aanvallen pijnlijk waren voor Rusland. Die reactie is betekenisvol omdat pro-Russische militaire kanalen schade vaak proberen te relativeren of uitsluitend spreken over neergehaalde drones. De daling van de raffinagecapaciteit, de hogere verzekeringskosten, de stroomonderbrekingen op de Krim en de behoefte aan extra luchtverdediging tonen dat de invloed niet uitsluitend aan de hand van vernietigde gebouwen kan worden beoordeeld.

Minstens 24 olie- en benzine-installaties in bredere campagne

De ruimere Oekraïense aanvalscampagne raakte volgens de beschikbare analyse minstens 24 olie- en benzine-installaties. Dit aantal omvat niet noodzakelijk uitsluitend de veertien raffinaderijen die de SBU binnen zijn veertigdaagse operatie noemde. De overige doelwitten kunnen andere raffinaderijen, opslagplaatsen of brandstofinfrastructuur betreffen, maar de samenvatting geeft geen volledige lijst. De aanvalsgolf verminderde de Russische raffinagecapaciteit naar schatting met minstens een derde. Dat cijfer beschrijft de bredere invloed op de verwerking van ruwe olie en mag niet worden gelezen als bewijs dat iedere individuele installatie volledig werd vernietigd.

Verschillende Oekraïense diensten voeren langeafstandsaanvallen uit

Niet alle aanvallen diep in Rusland worden door de SBU uitgevoerd. Ook de Oekraïense strijdkrachten, de strijdkrachten voor onbemande systemen en andere militaire diensten beschikken over capaciteit voor langeafstandsaanvallen. Dat maakt de toeschrijving van iedere afzonderlijke explosie of brand moeilijk. De aankondiging van de SBU had specifiek betrekking op minstens honderd geslaagde acties van zijn eigen drone-eenheden sinds 26 juni. De aanvallen op negentien Wildberries-magazijnen, minstens tweehonderd scheepvaartdoelen en minstens 24 olie- en benzine-installaties beschrijven een ruimer geheel waarin ook andere Oekraïense eenheden actief waren.

Volodymyr Zelenskyy keurt nieuwe SBU-operatie goed

Volodymyr Zelenskyy verklaarde op 4 augustus 2026 dat hij een nieuwe operatie van de Oekraïense veiligheidsdienst had goedgekeurd. Volodymyr Zelenskyy maakte niet bekend hoe lang de operatie zal duren, welke doelwitten zijn geselecteerd of welke middelen zullen worden gebruikt. Daardoor is niet duidelijk of het gaat om een rechtstreekse voortzetting van de veertigdaagse campagne of om een afzonderlijke reeks acties. De beslissing bevestigt wel dat aanvallen op Russische militaire, logistieke en economische infrastructuur een vaste plaats hebben gekregen binnen de Oekraïense oorlogsvoering.

Oekraïne probeert verschillende effecten tegelijk te bereiken

De aanvallen moeten de Russische oorlog niet via één beslissende actie beëindigen. De strategie lijkt gericht op een opeenstapeling van gevolgen. Vernietigde vliegtuigen verminderen de beschikbare luchtmachtcapaciteit. Beschadigde raffinaderijen beperken de verwerking van olie. Aanvallen op schepen verhogen risico’s en verzekeringskosten. Schade aan bruggen en spoorverbindingen vertraagt bevoorrading. Aanvallen op luchtverdediging kunnen nieuwe openingen creëren. Stroomonderbrekingen hinderen militaire en bestuurlijke activiteiten op de Krim. Magazijnbranden treffen bedrijven en consumenten. Iedere afzonderlijke aanval kan beperkt lijken, maar samen dwingen ze Rusland om geld, personeel en materieel over een groeiend aantal plaatsen te verdelen.

De militaire uitkomst blijft afhankelijk van volgehouden druk

De honderd door de SBU gemelde geslaagde aanvallen hebben Rusland niet gedwongen zijn oorlog te beëindigen. Rusland beschikt nog steeds over omvangrijke militaire, economische en industriële middelen. Veel beschadigde installaties kunnen geheel of gedeeltelijk worden hersteld. Het strategische resultaat hangt daarom af van de mogelijkheid om belangrijke doelwitten opnieuw te raken, herstelprocessen te verstoren en de Russische luchtverdediging onder druk te houden. Oekraïne moet daarbij voldoende drones produceren, inlichtingen verzamelen en routes vinden die Russische radars en onderscheppingssystemen kunnen passeren.

Frontgevechten en aanvallen op achtergebied lopen naast elkaar

Tijdens dezelfde periode bleven de gevechten aan het front doorgaan. Oekraïense troepen boekten beperkte terreinwinst in de richting van Borova, terwijl Rusland één ballistische raket en ruim honderd langeafstandsaanvals- en afleidingsdrones tegen Oekraïne inzette. De oorlog wordt daardoor op verschillende niveaus tegelijk gevoerd. Aan het front draait de strijd om terrein, posities en bevoorradingsroutes. In het achtergebied proberen beide partijen militaire installaties, energievoorziening en logistiek te raken. De SBU-campagne vormt een Oekraïense poging om de afstand tussen de frontlinie en het Russische achtergebied steeds minder betekenisvol te maken.

Alle expliciet genoemde resultaten samengebracht

De beschikbare gegevens over de veertigdaagse SBU-operatie noemen als geslaagde resultaten de aanval op de vliegtuigfabriek in Jevpatorija, aanvallen op de luchtmachtbases Saky, Hvardiiske, Belbek en Baherove op de bezette Krim, de aanval op de luchtmachtbasis Engels in de oblast Saratov en de aanval op de luchtmachtbasis Khanskaya in de republiek Adygea. De SBU meldde de vernietiging van één Tu-95MS-bommenwerper, twee Su-35-gevechtsvliegtuigen en twee L-39-opleidings- en lichte gevechtsvliegtuigen. Daarnaast werden veertien olieraffinaderijen, andere olie-installaties, twee vrachtschepen en twee olietankers uit de Russische schaduwvloot geraakt. Niet nader genoemde ondernemingen uit de defensie-industrie, luchtverdedigingsmiddelen, commandoposten, oorlogsschepen en transport- en militaire logistiek behoorden eveneens tot de doelwitten. De ruimere Oekraïense campagne omvatte daarnaast aanvallen op minstens negentien Wildberries-magazijnen, minstens tweehonderd acties tegen vrachtschepen en olietankers, minstens 24 olie- en benzine-installaties, elektriciteitsvoorzieningen op de Krim, bruggen en andere transportverbindingen. Deze laatste aantallen kunnen niet integraal aan de honderd SBU-aanvallen worden toegeschreven.

Bronnen:
Institute for the Study of War en AEI’s Critical Threats Project
Russian Offensive Campaign Assessment, August 4, 2026
SBU-mededeling van 4 augustus 2026, zoals verwerkt in de analyse
Grace Mappes, Christina Harward, Samuel Frykholm, Anna Thacker, Nikolai Sundstrom, Jakub Kostka, Natalka Pisnia en Frederick W. Kagan

Andy Vermaut +32499357495