Vleermuizen langs oevers van Nieuwkapelleplas

Foto Cindy van Handenhove
19 augustus 2025
Oevervegetatie is essentieel voor insecteneters bij valavond
In het stille hart van de deelgemeente Nieuwkapelle, op het grondgebied van Diksmuide, ligt de diepe Nieuwkapelleplas. Deze voormalige zandwinningsput is vandaag het onderwerp van een ecologische studie die werd uitgevoerd in opdracht van De Watergroep, in het kader van de geplande aanleg van een drijvend zonnepark op het wateroppervlak. Een opvallende bevinding uit het rapport betreft de aanwezigheid van vleermuizen, die hier gebruik maken van structuurrijke zones langs de oevers als foerageergebied.
Insectenconcentraties lokken jagers uit de lucht
De aanwezigheid van vleermuizen wijst op voldoende voedsel – vooral insecten – in bepaalde delen van de plas. Die voedselrijkdom komt niet zomaar: de onderzoekers stellen vast dat vleermuizen zich vooral ophouden nabij plaatsen waar nog natuurlijke oeverstructuur aanwezig is, met overhangende struiken, rietkragen en begroeiing tot aan de waterlijn. Dit zijn net de plekken waar insecten zich ’s avonds verzamelen. Soorten als de watervleermuis en gewone dwergvleermuis maken hiervan gebruik om op lage hoogte boven het wateroppervlak te jagen.
Verlichting kan het patroon ernstig verstoren
Een opvallende risicofactor is kunstmatige verlichting. De studie waarschuwt dat een toename van lichtinstallaties, in het bijzonder ten behoeve van het zonnepark of de beveiliging ervan, het gedrag van deze nachtdieren negatief zou beïnvloeden. Lichtgevoelige soorten mijden verlichte zones, waardoor een deel van hun habitat verloren gaat. Bovendien kan overmatig licht de natuurlijke insectendynamiek verstoren, waardoor voedselbronnen verdwijnen.
Beheer van oevers en licht als sleutelfactor
Het rapport beveelt daarom aan om zones met structuurrijke oevervegetatie te behouden én te versterken, en tegelijk beleid te voeren rond gerichte, ecologisch verantwoorde verlichting. De combinatie van habitatbescherming en beperking van verstoring vormt volgens de studie een noodzakelijke voorwaarde voor het voortbestaan van de functie van de plas als foerageergebied.
Ecologische meerwaarde overstijgt onzichtbare aanwezigheid
Hoewel vleermuizen zelden gezien worden, onderstrepen de onderzoekers dat hun aanwezigheid een indicator is van bredere ecologische gezondheid. Door maatregelen te nemen ten voordele van deze soorten, wordt tegelijk een grote reeks andere soorten ondersteund die afhankelijk zijn van insectenrijke, rustige oeverzones.
Bronnen
- Ecologische waardebepaling van de Nieuwkapelleplas, in opdracht van De Watergroep (INBO, 2025)
- https://www.facebook.com/share/g/16bQQL1itm/
Andy Vermaut
???? +32 499 35 74 95


