Weinig leven op de bodem van Nieuwkapelleplas

Foto Xavier Rambour

19 augustus 2025

Gebrek aan slakken, larven en kreeftachtigen wijst op ecologische verarming

In de Nieuwkapelleplas, gelegen in de deelgemeente Nieuwkapelle op het grondgebied van Diksmuide, blijkt het onderwaterleven opvallend arm. Een ecologisch onderzoek, uitgevoerd in opdracht van De Watergroep in het kader van de geplande aanleg van een drijvend zonnepark, toont aan dat het aantal macro-invertebraten – zoals slakken, libellenlarven en kleine kreeftachtigen – bijzonder laag ligt. Dit wijst op een verstoord ecosysteem.

Bodemleven blijft onder de verwachtingen

Tijdens bemonsteringen met een standaard handhark werden slechts 52 individuen geteld, verdeeld over amper 10 verschillende soorten. Dat is uitzonderlijk laag voor een watertype als deze diepe plas. Bovendien bestond het grootste deel uit wormen en niet-bijtende muggenlarven – soorten die goed bestand zijn tegen zuurstofarme omstandigheden en vervuiling.

Gebrek aan variatie duidt op slechte waterkwaliteit

Normaal gezien is een rijk macro-invertebratenbestand een goede indicator van een gezond ecosysteem. Slakken, libellenlarven, schietmotten en vlokreeften zijn daarbij belangrijk. Hun afwezigheid in de Nieuwkapelleplas wijst op structurele problemen zoals zuurstoftekort, troebel water en gebrek aan geschikte leefzones.

Koppeling met andere problemen in de plas

De beperkte aanwezigheid van macro-invertebraten staat niet op zichzelf. Door de sterke fytoplanktonbloei is het water troebel en daalt het zuurstofgehalte in de onderste waterlagen. Daarenboven ontbreken onderwaterplanten en is de oevervegetatie sterk gedegradeerd. Samen vormen deze factoren een vijandige omgeving voor bodemorganismen.

Herstel vraagt brede aanpak

Om het onderwaterleven opnieuw kansen te geven, is meer nodig dan enkel visbeheer. Ook de lichtdoorlaatbaarheid van het water, het fosfaatgehalte, de zuurstofverdeling en de habitatstructuur moeten aangepakt worden. Enkel zo ontstaat er opnieuw ruimte voor meer soortenrijkdom op de bodem van de plas.

Bronnen

  • Onderzoek naar de ecologische waarde en het functioneren van Nieuwkapelleplas (Diksmuide), INBO, 2025 in opdracht van De Watergroep
  • Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2025
  • https://www.facebook.com/share/g/16bQQL1itm/

Andy Vermaut
📞 +32 499 35 74 95