West-Vlaanderen pioniert met stikstofmetingen in varkensstallen

28 april 2025

West-Vlaanderen neemt het voortouw in de strijd tegen stikstofuitstoot. Als eerste Vlaamse provincie heeft het een unieke meetcampagne gelanceerd om de uitstoot van ammoniak in varkensstallen gedetailleerd in kaart te brengen. Op een varkensbedrijf in de provincie is een geavanceerde meetinstallatie operationeel, die sinds kort continu gegevens verzamelt. Dit initiatief, dat op 8 februari 2024 werd goedgekeurd als onderdeel van het provinciaal stikstofactieplan, markeert een cruciale stap naar een duurzamere landbouwsector.

Een primeur voor Vlaanderen

De meetcampagne is een samenwerking tussen de Provincie West-Vlaanderen, Inagro en Agro Heugebaert, met advies van het Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO). In enkele varkensstalcompartimenten is een gespecialiseerde installatie geplaatst die ammoniak in de lucht meet, het gedrag van varkens volgt en uiterst nauwkeurige gegevens verzamelt. Gedeputeerde Bart Naeyaert, bevoegd voor landbouw, benadrukt het belang van deze aanpak. Volgens hem biedt alleen nauwkeurige data de mogelijkheid om innovatieve technieken te ontwikkelen en de sector te begeleiden naar effectieve stikstofreductie.

De metingen, die 17 maanden zullen lopen, zijn uniek in Vlaanderen. Ze richten zich niet alleen op de hoeveelheid ammoniak, maar ook op de oorzaken en patronen van de uitstoot. Factoren zoals dierenwelzijn en staltechnieken worden nauwlettend onderzocht om te begrijpen hoe deze de emissies beïnvloeden. De verzamelde informatie moet leiden tot nieuwe oplossingen die passen binnen het Vlaams stikstofbeleid, ook bekend als het Programmatisch Aanpak Stikstof (PAS).

Geavanceerde technologie in actie

De meetinstallatie bestaat uit drie onderdelen die samen een geïntegreerd systeem vormen. Een eerste component meet de ammoniakconcentratie in de stallucht. Daarnaast volgen sensoren het gedrag van de varkens, wat inzicht geeft in hoe hun activiteit de uitstoot beïnvloedt. Ten slotte zorgen mobiele, uiterst gevoelige sensoren voor gedetailleerde meetwaarden. Inagro en Agro Heugebaert beheren de installatie in nauwe samenwerking met de betrokken varkenshouders, die een sleutelrol spelen in dit project.

Deze aanpak maakt het mogelijk om niet alleen de omvang van de stikstofuitstoot te kwantificeren, maar ook de omstandigheden waaronder deze ontstaat. Door deze factoren te analyseren, hoopt West-Vlaanderen gerichte maatregelen te ontwikkelen die zowel de uitstoot verminderen als het welzijn van de dieren bevorderen. Het project legt hiermee een stevige basis voor toekomstige innovaties in de varkenshouderij.

Toekomstgerichte landbouw

West-Vlaanderen profileert zich met deze campagne als een voortrekker in duurzame landbouw. Door te investeren in betrouwbare data wil de provincie niet alleen de stikstofproblematiek aanpakken, maar ook de landbouwsector ondersteunen in haar transitie naar een milieuvriendelijkere toekomst. De resultaten van de metingen zullen naar verwachting leiden tot praktische oplossingen die varkenshouders kunnen toepassen om hun uitstoot te verminderen zonder in te boeten aan productiviteit.

De komende 17 maanden zullen cruciaal zijn om een volledig beeld te krijgen van de stikstofdynamiek in varkensstallen. Deze inzichten zullen niet alleen West-Vlaanderen, maar ook andere Vlaamse provincies en mogelijk zelfs andere landen helpen om effectieve strategieën te ontwikkelen. Het project onderstreept de ambitie van de provincie om verantwoordelijkheid te nemen als leidende landbouwregio.