Een halvering die het hart van Vlaanderen verminkt: Minister Gennez, dit is culturele sabotage! (opinie)

Beste minister Gennez,

Stel u voor: een icoon van Vlaamse veerkracht, opgetrokken uit de bloederige velden van de Westhoek, nu op de knieën gedwongen door uw eigen begrotingsbijl. De IJzertoren in Diksmuide – 84 of is het 83 meter puur symbool van vrede, ontvoogding en de Vlaamse ziel – ziet zijn subsidie gehalveerd van 400.000 naar 200.000 euro. Dit is geen ‘noodzakelijke besparing’, zoals uw coalitiepartner Ben Weyts het bagatelliseert met zijn holle frasen over ‘moeilijke boodschappen’. Dit is cultureel vandalisme, een dolkstoot in de rug van ons erfgoed. Als minister van Cultuur voor Vooruit, zou u de hoedster moeten zijn van wat ons bindt. In plaats daarvan kiest u voor amputatie. Minister, denk hier driemaal over na – voordat u de geschiedenisboeken ingaat als de sloper van Vlaamse iconen.

Eerste overweging: deze knip is een regelrechte aanval op educatie en vrede in een wereld die schreeuwt om beide. De IJzertoren is geen stoffig relikwie; het is een levend museum met 22 verdiepingen tentoonstellingen over oorlogstrauma, vredesidealen en de Vlaamse strijd voor zelfbeschikking. Jaarlijks trekt het duizenden bezoekers, inclusief schoolgroepen die hier leren over tolerantie en eenheid. De IJzerbedevaart? Dat is geen nostalgisch feestje, maar een essentieel ritueel van herdenking. Door de subsidie te halveren, dreigt u onderhoud te verwaarlozen en projecten te schrappen, waarschuwt de directie al. In een tijd van globale conflicten – Oekraïne brandt, het Midden-Oosten kookt – durft u te besparen op een monument dat ‘Nooit meer oorlog’ schreeuwt? Dit is niet kortzichtig; dit is crimineel onverantwoord. Wat is uw excuus? Dat Vlaanderen armlastig is? Terwijl miljarden naar prestigeprojecten vloeien, kiest u voor dit symbool. Schaam u!

Tweede gedachte: uw beslissing stinkt naar politieke hypocrisie en een verborgen agenda. Weyts bazelt over ‘de grootste besparing ooit’, maar waarom altijd cultuur als eerste slachtoffer? Waarom niet de vetpotten bij multinationals of overbodige infrastructuur? Nee, u richt uw vizier op de IJzertoren, hét baken van Vlaamse identiteit. En dit past perfect in uw patroon: kijk naar hoe u subsidies dreigt af te nemen van het Festival van Vlaanderen omdat ze een Israëlische dirigent uitnodigden, wat een storm van kritiek opriep van Joodse organisaties die uw ontslag eisen. Of uw dreigementen rond ‘superdiversiteit’ voor subsidies aan de Vlaamse Volksbeweging. Is dit toeval? Of bent u, als socialistische minister, bezig met een ideologische zuivering van alles wat ruikt naar traditionele Vlaamse waarden? Vooruit predikt inclusie en rechtvaardigheid, maar hier verraadt u die principes door erfgoed te verkwanselen. Als alternatieve financiering uitblijft – en waarom zou dat lukken in uw begrotingswoestijn? – laat u dit monument verkommeren. Dit is geen beleid; dit is sabotage.

Derde en doorslaggevende reflectie: de backlash zal u verpletteren, en terecht. Deze halvering zal wekenlange discussies opleveren, en het zal alleen maar escaleren. Families van WOI-slachtoffers, vredesactivisten, Vlaamse patriotten – ze zien dit als een belediging aan hun nalatenschap. De IJzertoren raakt aan de kern van wie we zijn: een volk dat opstond uit as, vechtend voor vrijheid en vrede. Door hierop te besparen, halveert u niet alleen het budget; u halveert de Vlaamse ziel. En in een regering die al kraakt onder controverses – uw Israël-boycot ontplofte al in het gezicht van de regering – riskeert u een nieuwe politieke aardbeving. Minister Gennez, u heeft de kans om dit recht te zetten. Heroverweeg, investeer in eenheid in plaats van verdeeldheid. Want als u doorgaat, wordt u niet herinnerd als visionair, maar als de minister die Vlaanderen liet bloeden.

Denk driemaal na, minister. De IJzertoren zal zeer uw beleid overleven? Vlaanderen verdient beter – en u weet het.

Andy Vermaut +32499357495