Nationale Mars tegen Jodenhaat op 22 november 2026: België wil krachtig signaal geven tegen antisemitisme en voor vreedzaam samenleven
Vrijdag 23 oktober 2026 – Op zondag 22 november 2026 wordt in België een nieuwe Nationale Mars aangekondigd onder de boodschap ‘Tegen Jodenhaat – Voor Samenleven’. Van 13.30 tot 17.00 uur willen de initiatiefnemers aandacht vragen voor de strijd tegen antisemitisme en voor een samenleving waarin mensen ongeacht hun afkomst, geloof of overtuiging in veiligheid en met wederzijds respect kunnen leven. De oproep komt op een moment waarop de veiligheid van Joodse gemeenschappen en de toenemende maatschappelijke polarisatie opnieuw onderwerp zijn van publieke en politieke bezorgdheid. Volgens cijfers van Unia werden in België in 2024 maar liefst 277 antisemitische incidenten gemeld, tegenover 57 in 2022. De aangekondigde mars wil het thema opnieuw zichtbaar maken in de publieke ruimte. De precieze verzamelplaats en de route zijn voorlopig nog niet bekendgemaakt.
Een nationale oproep tegen Jodenhaat en voor samenleven
De Nationale Mars 2026 wordt aangekondigd met twee korte boodschappen die de inhoud van de bijeenkomst samenvatten: ‘Tegen Jodenhaat’ en ‘Voor Samenleven’. De organisatoren plaatsen daarmee de bestrijding van antisemitisme naast een bredere oproep tot maatschappelijke verbondenheid. De bijeenkomst is gepland op zondag 22 november, tussen 13.30 en 17.00 uur. De oproep richt zich op mensen die aandacht willen vragen voor de veiligheid, waardigheid en rechten van Joodse burgers en voor het belang van vreedzame verhoudingen tussen verschillende bevolkingsgroepen. De organisatoren nodigen ook personen en organisaties uit om samenwerking aan te bieden. Concrete details over het programma, de sprekers, het aantal verwachte deelnemers en de te volgen route zijn nog niet gepubliceerd. Het gaat voorlopig om een aankondiging waarbij geïnteresseerden worden gevraagd de datum vrij te houden.
Waarom antisemitisme opnieuw nadrukkelijk op de Belgische maatschappelijke agenda staat
De aanleiding voor de aandacht voor antisemitisme beperkt zich niet tot één gebeurtenis of één internationaal conflict. Belgische Joodse gemeenschappen worden al jarenlang geconfronteerd met uiteenlopende vormen van vijandigheid, waaronder bedreigingen, haatspraak, beledigingen en discriminatie. Sinds de terreuraanvallen van Hamas op 7 oktober 2023 en de daaropvolgende oorlog in Gaza is de maatschappelijke spanning rond het Israëlisch-Palestijnse conflict sterk toegenomen. Belgische instellingen wijzen erop dat internationale gebeurtenissen kunnen doorwerken in de behandeling van mensen die hier wonen. Daarbij ontstaat een fundamenteel probleem wanneer individuele Joodse burgers persoonlijk verantwoordelijk worden gehouden voor beslissingen van de Israëlische regering. Antisemitisme betreft vijandigheid, vooroordelen en discriminatie tegenover Joden als Joden. Die vormen van haat mogen niet worden verward met legitieme kritiek op het beleid van een staat. Het onderscheid is belangrijk om zowel de strijd tegen discriminatie als de vrijheid van meningsuiting te beschermen.
Van 57 meldingen in 2022 naar 277 in 2024: cijfers maken de bezorgdheid concreet
Volgens het Europees Bureau voor de grondrechten, dat Belgische gegevens van Unia verwerkt, werden in 2022 in België 57 antisemitische incidenten gemeld. In 2023 waren dat er 121 en in 2024 steeg het aantal naar 277. Deze cijfers beschrijven geregistreerde meldingen en mogen niet worden gelijkgesteld aan het aantal strafrechtelijk bewezen misdrijven. Ook kunnen veranderingen in meldingsbereidheid en registratiemethoden de vergelijkbaarheid tussen jaren beïnvloeden. Toch wijzen de aantallen op een ernstige maatschappelijke bezorgdheid. In de Vlaamse Commissie voor Binnenlands Bestuur en Inburgering werd op 28 april 2026 bovendien verwezen naar 192 geregistreerde gevallen in 2025. Die cijfers tonen waarom de bescherming van Joodse burgers onderwerp blijft van parlementaire vragen en publieke initiatieven. Achter iedere melding kan een concrete ervaring schuilgaan van iemand die zich bedreigd, beledigd, buitengesloten of onveilig heeft gevoeld.
Joodse gemeenschap blijft volgens OCAD een belangrijk doelwit van dreigingen
Het Belgische Coördinatieorgaan voor de Dreigingsanalyse, OCAD, meldde in mei 2026 dat de Joodse gemeenschap in 2025 opnieuw de meest geviseerde doelgroep was in de dreigingsmeldingen die de dienst behandelde. In totaal ontving OCAD 157 meldingen van terroristische of extremistische dreigingen in 2025, tegenover 213 in 2024. Hoewel het totale aantal meldingen dus afnam, bleef de Joodse gemeenschap volgens de analyse bovenaan staan bij de groepen waarop mogelijke aanvallen en gewelddaden waren gericht. OCAD vermeldde daarnaast ook bedreigingen tegenover politieke autoriteiten, de algemene bevolking, openbare gebouwen en veiligheidsdiensten. De cijfers van OCAD hebben betrekking op een andere categorie meldingen dan die van Unia. Ze kunnen daarom niet eenvoudig bij elkaar worden opgeteld. Samen tonen ze wel aan dat antisemitisme niet uitsluitend een probleem van kwetsende uitspraken of online discussies is, maar ook een veiligheidsdimensie heeft.
Belgische Coalitie voor Israël betrokken bij aankondiging van Nationale Mars
De uitnodiging wordt verspreid door de Belgische Coalitie voor Israël, een organisatie die zich inzet voor betere betrekkingen tussen België en Israël en die nadrukkelijk aandacht vraagt voor de strijd tegen antisemitisme. Volgens haar eigen voorstelling wil de organisatie ook het vreedzaam samenleven tussen Joden en Arabieren bevorderen. De Belgische Coalitie voor Israël heeft een christelijke achtergrond en legt vanuit die overtuiging de nadruk op verbondenheid met het Joodse volk. Het initiatief staat daarmee niet los van een eigen maatschappelijke en levensbeschouwelijke visie. De organisatoren verbinden hun oproep voor 22 november aan de Alliance for Peace in the Middle East, die samenwerking en dialoog tussen Joodse en christelijke gemeenschappen nastreeft. Op de website van die alliantie worden onder meer verdraagzaamheid, vrijheid van meningsuiting en de bescherming van kwetsbare minderheden als doelstellingen genoemd.
De vrijheid om Joods te leven mag geen vanzelfsprekendheid verliezen
Een belangrijk uitgangspunt bij het debat over antisemitisme is dat Joodse burgers hun religieuze, culturele en maatschappelijke leven moeten kunnen uitoefenen zonder bedreigingen of vijandigheid. Dat betreft het bezoeken van synagogen, deelnemen aan religieuze bijeenkomsten, onderhouden van tradities, dragen van herkenbare religieuze symbolen en het uitkomen voor de eigen identiteit. Wanneer mensen zich om veiligheidsredenen genoodzaakt voelen dergelijke uitingen te verbergen, raakt dat niet alleen de betrokken gemeenschap. Het stelt ook vragen bij de mate waarin een democratische samenleving haar grondrechten werkelijk kan waarborgen. Vrijheid van godsdienst betekent immers meer dan het formele recht om een overtuiging te hebben. Ze veronderstelt ook dat mensen zonder intimidatie aan het openbare leven kunnen deelnemen. Het beschermen van die vrijheid vraagt zowel aandacht voor strafbare feiten als voor de maatschappelijke omstandigheden waarin vijandbeelden kunnen ontstaan.
Kritiek op Israëlisch beleid is niet hetzelfde als Jodenhaat
De maatschappelijke discussie over antisemitisme wordt geregeld bemoeilijkt doordat politieke kritiek en vijandigheid tegenover bevolkingsgroepen door elkaar worden gehaald. Het is mogelijk het beleid van een Israëlische regering scherp te bekritiseren, op te komen voor de rechten van Palestijnse burgers of onderzoek te vragen naar mogelijke schendingen van het internationaal recht, zonder zich antisemitisch uit te drukken. Omgekeerd is het onaanvaardbaar om Joodse mensen verantwoordelijk te stellen voor politieke of militaire beslissingen waarop zij geen invloed hebben. Ook collectieve beschuldigingen, antisemitische stereotypen en bedreigingen kunnen niet worden gelegitimeerd door te verwijzen naar internationale conflicten. Een democratisch debat vereist dat kritiek zich richt op concrete beleidskeuzes, handelingen en verantwoordelijke instellingen. De oproep tot samenleven krijgt pas werkelijk betekenis wanneer dat uitgangspunt consequent wordt toegepast en wanneer ook de rechten en de waardigheid van andere bevolkingsgroepen worden erkend.
Samenleven vraagt meer dan de afwezigheid van geweld
Het tweede deel van de centrale boodschap van de mars, ‘Voor Samenleven’, verwijst naar een uitdaging die verder reikt dan de bescherming tegen afzonderlijke haatincidenten. Samenleven betekent dat mensen met uiteenlopende religies, achtergronden en politieke overtuigingen dezelfde openbare ruimte kunnen delen, elkaar kunnen ontmoeten en van mening kunnen verschillen zonder elkaar te bedreigen of te ontmenselijken. Dat vraagt een maatschappelijke cultuur waarin conflicten bespreekbaar blijven en burgers niet worden herleid tot de gemeenschap waartoe zij behoren. In een land als België, waar verschillende levensbeschouwelijke en culturele tradities naast elkaar bestaan, speelt wederzijds respect een belangrijke rol bij het onderhouden van vertrouwen. Scholen, verenigingen, religieuze organisaties, lokale besturen en burgers kunnen daarbij elk een bijdrage leveren. De geplande mars biedt de organisatoren een gelegenheid om die boodschap publiek naar voren te brengen.
Onderwijs en kennis van de geschiedenis blijven belangrijk in de strijd tegen antisemitisme
De bestrijding van antisemitisme vraagt volgens gelijkheidsinstellingen ook aandacht voor onderwijs, bewustmaking en historische kennis. Antisemitische denkbeelden bestaan al eeuwen en hebben in Europa geleid tot discriminatie, uitsluiting, vervolging en uiteindelijk de Holocaust. Kennis van die geschiedenis is van belang om hedendaagse vormen van Jodenhaat te herkennen. Het gaat daarbij niet uitsluitend om openlijke bedreigingen of het verheerlijken van geweld. Antisemitisme kan ook voorkomen in complottheorieën, ontkenning of vergoelijking van de Holocaust en voorstellingen waarbij Joodse gemeenschappen als collectieve machtsgroep worden afgeschilderd. Unia benadrukt in zijn onderzoek naar antisemitisme in België dat haatspraak en haatmisdrijven een belangrijk aandeel uitmaken van de behandelde dossiers. De instelling wijst daarbij op de noodzaak van een gerichte aanpak die rekening houdt met de bijzondere kenmerken van antisemitisme.
Sociale media kunnen vooroordelen sneller verspreiden
Het internet speelt een grote rol in de manier waarop internationale conflicten en maatschappelijke discussies worden beleefd. Beelden, uitspraken en berichten worden via sociale media vaak in korte tijd verspreid, soms zonder voldoende context of controle van de herkomst. Daardoor kunnen onjuiste beschuldigingen en vijandige stereotypen een groot publiek bereiken. Antisemitische boodschappen worden bovendien niet altijd rechtstreeks als haat geformuleerd. Ze kunnen worden verpakt als historische verdraaiingen, suggestieve vragen of samenzweringsverhalen. Het herkennen van dergelijke patronen vraagt kritische aandacht voor bronnen, feiten en taalgebruik. Tegelijk moet ruimte blijven bestaan voor scherpe politieke meningsverschillen en kritiek op regeringen. Het bestrijden van haat mag niet betekenen dat ieder moeilijk debat onmogelijk wordt gemaakt. Juist het onderscheid tussen legitieme kritiek, desinformatie, beledigingen en strafbare bedreigingen is noodzakelijk voor een vrije samenleving.
Nationale Mars bouwt voort op eerdere bijeenkomst in Brussel
De Alliance for Peace in the Middle East verwijst op haar website naar een Nationale Mars die op zondag 12 oktober 2025 in Brussel werd georganiseerd. Die bijeenkomst werd aangekondigd op het Poelaertplein en had aandacht voor antisemitisme, de gebeurtenissen van 7 oktober 2023, de Israëlische gijzelaars en het verlangen naar vrede in het Midden-Oosten. In de nieuwe uitnodiging wordt opnieuw verwezen naar de eerdere editie. De organisatoren bieden een video van de mars van 2025 aan, zodat geïnteresseerden een indruk kunnen krijgen van het voorgaande initiatief. De editie van 2026 krijgt in de verspreide aankondiging de centrale boodschap ‘Tegen Jodenhaat – Voor Samenleven’. Over de precieze overeenkomsten en verschillen in programma, deelnemende organisaties en verwachte opkomst is nog geen volledig overzicht bekendgemaakt.
Organisatoren zoeken samenwerking met personen en verenigingen
De uitnodiging voor 22 november bevat naast de aankondiging van de datum ook een oproep aan mensen en organisaties die willen samenwerken of hun aanwezigheid willen bevestigen. Daarmee proberen de initiatiefnemers de voorbereiding niet uitsluitend te beperken tot de eigen organisatie. Belangstellenden kunnen contact opnemen om te vragen hoe zij aan de mars kunnen deelnemen of een bijdrage kunnen leveren aan de organisatie. De aankondiging vermeldt geen lijst van reeds bevestigde partners of sprekers voor 2026. Het is daarom nog niet mogelijk vast te stellen welke maatschappelijke, religieuze of andere verenigingen officieel zullen deelnemen. De organisatoren benadrukken wel het nationale karakter van de bijeenkomst. De verdere bekendmaking van de locatie, route en mogelijke praktische afspraken zal belangrijk zijn voor mensen die vanuit verschillende delen van België naar de mars willen komen.
Plaats en route van de mars worden later bekendgemaakt
De Nationale Mars 2026 staat gepland voor zondag 22 november van 13.30 tot 17.00 uur. De exacte verzamelplaats en de route worden volgens de uitnodiging later meegedeeld. Wie overweegt deel te nemen, doet er daarom goed aan de officiële informatiekanalen te volgen voor eventuele wijzigingen. Ook gegevens over het programma, de toegankelijkheid van het parcours, bereikbaarheid met het openbaar vervoer en mogelijke veiligheidsmaatregelen zijn op basis van de huidige aankondiging nog niet bekend. De organisatoren verwijzen voor verdere informatie naar allianceforpeace.be. Voor vragen over deelname of samenwerking kan gebruik worden gemaakt van het e-mailadres info@nationalmarch2026.be. Omdat het vertrekpunt nog onbekend is, kan op dit ogenblik ook niet worden bevestigd in welke stad de mars zal plaatsvinden.
Nationale Mars 2026
Zondag 22 november 2026
13.30 tot 17.00 uur
Locatie en route nog niet bekendgemaakt
info@nationalmarch2026.be
Vrijwillige bijdragen voor de organisatie van de mars
De Belgische Coalitie voor Israël vermeldt in haar uitnodiging dat mensen de Nationale Mars financieel kunnen ondersteunen. Voor bijdragen wordt verwezen naar de rekening van Koinonia, met IBAN BE79 9734 1441 3033 en BIC ARSPBE22. Als mededeling bij een overschrijving wordt ‘Nationale Mars 2026’ gevraagd. Hetzelfde rekeningnummer komt voor op de website van de Alliance for Peace in the Middle East, waar Koinonia Ministries als begunstigde wordt vermeld. De organisatie verstrekt in de aangeleverde aankondiging geen gedetailleerd overzicht van de verwachte uitgaven of de besteding van de bijdragen voor deze editie. Geïnteresseerden kunnen daarover rechtstreeks informatie opvragen. Deelname aan de mars en financiële ondersteuning zijn afzonderlijke keuzes.
Een oproep tot vreedzame betrokkenheid in een gepolariseerde samenleving
Met de Nationale Mars van 22 november 2026 willen de initiatiefnemers aandacht vragen voor een probleem dat niet uitsluitend de Joodse gemeenschap raakt, maar ook betrekking heeft op fundamentele democratische waarden. Het recht om zonder discriminatie te leven, de vrijheid van godsdienst, de vrijheid van meningsuiting en het recht op vreedzame vergadering hangen met elkaar samen. Een samenleving die die rechten wil beschermen, moet ruimte bieden aan uiteenlopende overtuigingen en tegelijk duidelijke grenzen stellen aan bedreigingen en geweld. Het tegengaan van antisemitisme verdient daarom aandacht van overheden, maatschappelijke organisaties en burgers. De aangekondigde mars is één manier waarop deelnemers dat standpunt publiek kunnen uitdrukken. De betekenis van de bijeenkomst zal mede afhangen van de mate waarin de oproep tot samenleven concreet wordt ingevuld en hoe verschillende gemeenschappen zich bij het gesprek betrokken voelen.
Op 22 november draait het om de vraag hoe België met verschil en verbondenheid omgaat
De Nationale Mars 2026 vindt plaats in een periode waarin internationale conflicten ook binnen België regelmatig leiden tot felle maatschappelijke discussies. Die verschillen verdwijnen niet door één manifestatie. Evenmin kunnen veiligheidsproblemen of diepgewortelde vooroordelen uitsluitend door publieke verklaringen worden opgelost. Maar de aangekondigde bijeenkomst vestigt wel de aandacht op een belangrijke vraag: hoe kan een samenleving ervoor zorgen dat burgers met uiteenlopende overtuigingen zich vrij en veilig blijven voelen? De centrale boodschap van de organisatoren maakt duidelijk welk antwoord zij willen uitdragen: Jodenhaat moet worden bestreden en het samenleven moet worden beschermd. Op zondag 22 november krijgen deelnemers de gelegenheid dat publiek uit te drukken. Tot de route en het programma definitief worden bekendgemaakt, blijft de uitnodiging vooral een oproep om de datum vrij te houden en het maatschappelijke gesprek over antisemitisme, veiligheid en wederzijds respect verder te voeren.
Andy Vermaut +32499357495
Bronnen
De aankondiging van de Nationale Mars 2026 door de Belgische Coalitie voor Israël, met datum, uren, informatie over samenwerking en vrijwillige bijdragen; Alliance for Peace in the Middle East; Belgische Coalitie voor Israël; Europees Bureau voor de grondrechten, overzicht antisemitisme 2026; Unia, antisemitisme in België; Belga, dreigingsmeldingen tegenover de Joodse gemeenschap, mei 2026.
Steun de onafhankelijke journalistiek van indegazette.be
Onafhankelijke journalistiek is noodzakelijk om maatschappelijke kwesties, mensenrechten, discriminatie en internationale conflicten grondig te blijven onderzoeken. indegazette.be blijft aandacht besteden aan onderwerpen die mensen raken, ongeacht hun afkomst, geloof of overtuiging.
Dit journalistieke werk vraagt dagelijks veel tijd, onderzoek, inzet en financiële middelen. Wie onafhankelijke berichtgeving belangrijk vindt en wil helpen om dit werk voort te zetten, kan een vrijwillige bijdrage leveren.
Steun indegazette.be via:
Iedere bijdrage, groot of klein, helpt om onafhankelijke journalistiek mogelijk te maken. Met jouw steun kan indegazette.be kritische vragen blijven stellen, belangrijke maatschappelijke ontwikkelingen onderzoeken en nieuws toegankelijk maken voor lezers in België en daarbuiten.
Alvast hartelijk bedankt aan iedereen die dit journalistieke werk ondersteunt.
Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel. AI wordt gebruikt als redactioneel hulpmiddel. De journalist controleerde de inhoud en feiten.)
