Russische sluipaanvallen op Oekraïense grens: Waarom Moskou nu toeslaat en wat het betekent voor de winter

Foto door Dmytro Shyian

Kleine groepen Russen dringen door in Dnipropetrovsk, terwijl de energie-infrastructuur onder vuur ligt. Intussen distantieert een cruciale bondgenoot zich openlijk van het Kremlin

28 augustus 2025

De afgelopen dagen probeerden Russische soldaten voet aan de grond te krijgen in twee piepkleine grensdorpen in de oblast Dnipropetrovsk. Het gaat om Zaporizske, amper 3,75 kilometer van de administratieve lijn met Donetsk, en Novoheorhiivka, dat op slechts 730 meter van die grens ligt. Oekraïense militairen, gesteund door de Generale Staf, melden dat ze de opmars hebben weten te stuiten. Kolonel Viktor Trehubov, woordvoerder van de Dnipro Groep van Troepen, benadrukt dat de Russen weliswaar in de dorpen aanwezig zijn, maar geen stevige posities hebben ingenomen. Oekraïense tegenaanvallen lijken vooralsnog effectief.

Aan Russische zijde klinken andere geluiden. Het ministerie van Defensie in Moskou claimde al op 20 augustus jl. dat delen van de 57e Gemotoriseerde Infanterie Brigade Novoheorhiivka hadden veroverd. Vijf dagen later volgde eenzelfde claim voor Zaporizske. Maar laten we helder zijn: dit is geen grote doorbraak. Het zijn infiltraties op beperkte schaal, meer een test van de Oekraïense verdediging dan een strategische overwinning. En het is niet eens de eerste keer; al in juni en juli toonden beelden met geolocatie dat Russische eenheden oprukten in Dachne en Maliivka, iets noordoostelijker. Op 25 augustus bleek uit nieuw beeldmateriaal een opmars in Vorone, ten westen van Maliivka.

Analisten zagen dit komen. Al in november 2024 voorspelden zij dat Russische commandanten dit gebied zouden binnentrekken om cruciale Oekraïense aanvoerlijnen naar Donetsk te blokkeren. Door die levensaders af te snijden, hopen ze Oekraïense troepen in een tang te nemen. Of dit de opmaat is naar grotere operaties? Dat is nog koffiedik kijken, maar het past wel in een zorgwekkend patroon van geleidelijk opgevoerde druk.

Kolonel Trehubov wees erop dat de Russen hier methodes gebruiken die we eerder zagen bij Dobropillya, begin augustus. Kleine teams van zo’n vijf man sluipen achter de linies, houden zich schuil, bouwen hun krachten op en slaan dan toe vanuit verschillende hoeken. Het is een sluwe tactiek, maar niet nieuw. Langs het hele front duiken zulke verhalen op. Bij Dobropillya drongen ze oost- en noordoostwaarts door, maar wisten ze geen vaste voet aan de grond te krijgen. Goed gecoördineerde Oekraïense tegenacties maken deze infiltraties bijzonder kwetsbaar.

Kaarten die Russische vooruitgang tonen, schetsen vaak een misleidend beeld. Ze tonen enkel de voorste linie en maken geen onderscheid tussen daadwerkelijk veroverd terrein en tijdelijke doorbraken. Russische propagandakanalen grijpen dergelijke kaarten gretig aan om hun aanwezigheid groter te doen lijken dan zij is. Het resultaat? Een beeld van een constante, allesoverheersende dreiging, terwijl de realiteit aan het front een stuk genuanceerder ligt.

Terwijl de grondgevechten sudderen, slaat het Kremlin genadeloos toe vanuit de lucht. In de nacht van 26 op 27 augustus lanceerden Russische troepen 95 Shahed-drones en lokvogels vanaf bases in Koersk, Orjol, Millerovo en de bezette Krim. De Oekraïense luchtverdediging schoot er 74 neer, maar eenentwintig wisten hun doel te raken op negen verschillende locaties.

President Volodymyr Zelensky meldde stroomuitval in de oblasten Poltava, Soemy en Tsernihiv, waar meer dan 100.000 huishoudens in het duister zaten. Het ministerie van Energie bevestigde schade aan een cruciaal elektriciteitsstation in de stad Soemy en aan gaspijpleidingen in Poltava. Dit is geen toevalstreffer; officials in Kiev zien het als het startschot van een nieuwe campagne om de Oekraïense energie-infrastructuur te vernietigen, precies op het moment dat het stookseizoen voor de deur staat.

De gevolgen zijn tastbaar: waterbedrijven in Soemy raakten ontregeld, een station in Novhorod-Siverskyi liep averij op, een school in Charkiv oblast werd geraakt en een flatgebouw in Cherson. DTEK, Oekraïnes grootste private energiebedrijf, verloor op 26 augustus zelfs een kolenverrijkingsfabriek in Donetsk oblast door een aanval – een faciliteit die essentieel is voor de verwarming van huishoudens. Het doel van het Kremlin lijkt ijskoud: de Oekraïners demoraliseren door hen deze winter in kou en duisternis te hullen.

Ondertussen probeert Moskou ook westerse plannen voor naoorlogse veiligheid te torpederen. Dmitry Peskov, woordvoerder van het Kremlin, liet op 27 augustus weten dat Rusland niet publiekelijk wil debatteren over westerse veiligheidsgaranties voor Oekraïne. Hij noemde het nutteloos en wees Europese ideeën resoluut af. Europese troepen in een naoorlogs Oekraïne? Dat zou niets minder zijn dan NAVO-uitbreiding, waarschuwde hij. Deze uitspraken volgden op een bericht in de Financial Times over Amerikaanse bereidheid om Europese troepen met materieel te steunen. Peskovs woorden lijken vooral bedoeld om Rusland een vetorecht te geven in elke toekomstige veiligheidsregeling en om Europese bondgenoten van Oekraïne buitenspel te zetten tijdens vredesgesprekken.

Peskov herhaalde ook dat Vladimir Poetin geen onvoorbereide ontmoeting wenst met Volodymyr Zelensky. Contact op het hoogste niveau vereist grondige voorbereiding, aldus de woordvoerder. Onderhandelaars praten nog wel, maar een nieuwe ronde is niet gepland. Hiermee schuift het Kremlin de bal nadrukkelijk terug naar Kiev, door te eisen dat Kiev eerst wederzijds begrip toont.

In een opvallende ontwikkeling haalde Ilham Aliyev, de president van Azerbeidzjan, flink uit naar Moskou in een interview met Al Arabiya. Hij veroordeelde het Sovjet Rode Leger voor de invasie en bezetting van zijn land in 1920. “De Bolsjewieken hebben onze staat beroofd,” zei hij. Hij noemde de Russische acties in Oekraïne ronduit een invasie en herhaalde zijn steun voor de Oekraïense grenzen zoals die waren in 2022. De relaties tussen Bakoe en Moskou koelen verder af, voegde hij eraan toe; Azerbeidzjan pikt geen agressie. Een dieptepunt was het neerhalen van een Azerbaijan Airlines-vlucht in december 2024 door Russische luchtafweer, met een crash in Kazachstan tot gevolg. Een zaak die volgens Aliyev door Moskou in de doofpot wordt gestopt. Incidenten laaiden ook recentelijk op: Russische aanvallen troffen begin augustus een gascompressor in Odessa die Azerbeidzjaans gas vervoert, en een oliedepot van SOCAR in de stad Odessa.

Russische troepen boekten de afgelopen tijd bescheiden terreinwinst nabij Borova, Toretsk, Pokrovsk en in het oosten van de oblast Zaporizja. Beelden met geolocatie tonen opmarsen ten noorden van Borivska Andriivka bij Borova, langs spoorlijnen bij Toretsk, ten noorden van Hrodivka bij Pokrovsk, en ten zuiden van Temyrivka in Zaporizja.

Ook op Russisch grondgebied is het onrustig. Onbekenden sloegen op 26 augustus toe bij een pijpleiding in de oblast Rjazan die Moskou van brandstof voorziet. Lokale bronnen meldden een explosie en brand bij Bozhatkovo. Bronnen binnen de Oekraïense inlichtingendienst GUR meldden dat Transneft, een belangrijke leverancier aan het Russische leger, de lijn sinds 2018 gebruikte voor benzine. De leveringen aan Moskou liggen stil.

De Oekraïense tegenacties in Rusland en de Russische druk op de noordelijke, oostelijke en zuidelijke fronten houden aan. In de oblast Soemy zijn geen bevestigde terreinwinsten, maar woedende gevechten bij Bezsalivka en elders. In de oblast Charkiv gaan offensieven door bij Vovtsjansk en Velykyi Burluk. In de oblast Loegansk is het onrustig bij Koepjansk, Borova en Lyman, waar de Russen opnieuw kleine groepen inzetten. Siversk, Tsjasiv Jar, Toretsk, Pokrovsk, Novopavlivka, Velykomykhailivka, Zaporizja en Cherson blijven hete hangijzers. In de stad Cherson raakten drones infrastructuur, waaronder de cruciale M-14-snelweg.

https://twitter.com/GloOouD/status/1958103279600107962

Deze ontwikkelingen tonen een oorlog die onverminderd woedt. Russische infiltraties en energieaanvallen bouwen de spanning op richting een grimmige winter. Hoe reageert het Westen op Moskou’s spel met garanties? En wat betekenen de geluiden uit Bakoe? Het front verschuift meter voor meter, maar de impact op burgers is immens. Volg de diepgaande analyses op indegazette.be om te zien hoe dit uitpakt – mogelijk de sleutel tot de volgende fase.

Andy Vermaut +32499357495