Negen jaar na de moord op Daphne Caruana Galizia kreeg haar naam in het Europees Parlement opnieuw internationale betekenis. De prijsuitreiking was tegelijk een eerbetoon aan een vermoorde journaliste, een erkenning van uitzonderlijk onderzoekswerk en een publieke waarschuwing dat democratische rechten bescherming nodig hebben. De toespraken van Pina Picierno en Roberta Metsola benadrukten de politieke verantwoordelijkheid van Europese instellingen. Vera Politkovskaja herinnerde eraan dat journalisten geen helden moeten worden genoemd om vervolgens zonder bescherming te worden achtergelaten. Matthew Caruana Galizia stelde de verantwoordelijkheid van de staat en de blijvende strijd tegen straffeloosheid centraal. De ouders van Ján Kuciak en hun advocaat maakten duidelijk hoe langdurige gerechtelijke procedures het leven van nabestaanden blijven beheersen. De internationale finalisten toonden hoe journalisten met documenten, gegevens, bronnen, samenwerking en vasthoudendheid proberen verborgen feiten aan het licht te brengen. De bekroning van Maite Vermeulen en Giacomo Zandonini van De Correspondent vormde het officiële hoogtepunt, maar de betekenis van de dag was veel breder. Voor de Belgische finalist Andy Vermaut betekende Straatsburg een internationale erkenning van zijn onderzoek naar Russische energiehandel via Zeebrugge en een gelegenheid om zijn vragen rechtstreeks onder de aandacht van Europese journalisten en vertegenwoordigers te brengen. De dag eindigde met felicitaties, groepsfoto’s en een receptie, maar de belangrijkste vragen bleven overeind: wie beschermt journalisten wanneer hun onderzoek machtige belangen raakt, wie neemt verantwoordelijkheid wanneer gerechtigheid uitblijft, en hoe geloofwaardig blijft een democratie wanneer zij de waarheid wel publiekelijk eert, maar niet altijd bereid blijkt om de gevolgen ervan onder ogen te zien?
