In Brussel zat op maandag 10 november 2025 een opmerkelijk gezelschap samen: een Joodse jongen die ooit uit een deportatietrein sprong, een barones die als kleuter werd verstopt achter cafédeuren, een Amerikaanse educatieve stem, een Duitse veiligheidschef en Hessische politici rond dezelfde tafel. Hun verhalen schuiven in elkaar en laten zien hoe het verleden zich opnieuw laat voelen in de tijd van livestreams en slogans op universiteitspleinen.
De getuigenissen van dr. Simon Gronowski en barones Regina Suchowolski-Sluszny doorbreken elke neiging om antisemitisme als een abstract begrip te zien. Een elfjarige die in het donker langs een rijdende treinwand naar beneden glijdt omdat zijn moeder hem dat influistert, zegt meer over de prijs van haat dan een stapel rapporten. Tegelijk tonen de analyses uit Hessen en de Europese instellingen hoe die haat vandaag in nieuwe gedaanten verschijnt: in taal die geweld vergoelijkt, in online-platformen die moeilijk te sturen zijn, in academische debatten waar Joden zich steeds minder thuis voelen.
Wie het verloop van de avond bekijkt, merkt dat er niet enkel waarschuwingen klinken. Er zijn ook duidelijke voorstellen: betere juridische bescherming, consequente handhaving tegen gevaarlijke leuzen, gerichte beveiliging rond synagogen, en vooral onderwijs dat jongeren leert wat schuilgaat achter ogenschijnlijk eenvoudige slogans. Voor lezers van indegazette.be ligt daar een ongemakkelijke maar belangrijke vraag: welke rol willen zij zelf spelen in een tijd waarin overlevenden nog altijd moeten uitleggen waarom antisemitisme geen mening, maar een bedreiging is voor iedere democratie?
