Poolse stem over Joodse veiligheid opent tweede conferentiedag in Brussel

16 april 2026

Op donderdag 16 april 2026, in Brussel, België, is de tweede dag van de European Jewish Association Annual Conference van start gegaan met een eerste inhoudelijke sessie onder leiding van David Lega, secretaris-generaal van de European Jewish Association en voormalig lid van het Europees Parlement. In dat gesprek gaf de Poolse Europarlementariër Arkadiusz Mularczyk zijn visie op de positie van Joden in Polen en Europa, op de bewaring van de herinnering aan de Holocaust en op de vraag wie in Europa verantwoordelijkheid draagt voor veiligheid en historische waarheid.

Eerste sessie van de tweede dag

Nog voor het gesprek begon, werd toegelicht hoe de deelnemers over zes breakoutgroepen zouden worden verdeeld. Daarna opende David Lega de eerste sessie van de dag met Arkadiusz Mularczyk, lid van de ECR-fractie uit Polen, vast lid van de Commissie buitenlandse zaken van het Europees Parlement en vicevoorzitter van de Subcommissie mensenrechten. Lega stelde hem voor als een bondgenoot van Israël en van het Joodse leven in Europa binnen de Europese instellingen.

Polen en de Joodse geschiedenis

Arkadiusz Mularczyk schetste Polen als een land waar Joden gedurende eeuwen veiligheid, waardigheid en kansen vonden. Hij herinnerde eraan dat vóór de Tweede Wereldoorlog ongeveer 3,3 miljoen Joden in Polen leefden, op dat ogenblik de grootste Joodse aanwezigheid in Europa. Vandaag zijn dat er volgens hem nog ongeveer 10.000. Hij stelde dat de vernietiging van het Joodse leven in Polen niet alleen een wonde uit de nationale geschiedenis is, maar ook een blijvende opdracht om identiteit, erfgoed en herinnering te bewaren.

In dat verband verwees hij naar een tentoonstelling die hij samen met de ECR-fractie in het Europees Parlement organiseerde over Polen die tijdens de Duitse bezetting Joden hielpen. Daarbij haalde hij aan dat Polen het hoogste aantal personen telt dat door Yad Vashem is erkend als Rechtvaardigen onder de Volkeren. Ook Jan Karski, Aleksander Ładoś en de Ulma-familie kwamen in zijn tussenkomst aan bod.

Last van herinneringsplekken

Mularczyk stelde verder dat Polen vandaag een groot deel van de kosten draagt voor het behoud van voormalige nazikampen en andere herinneringsplekken op zijn grondgebied. Volgens hem gaat het niet om een taak die bij één land alleen kan blijven liggen. Hij pleitte ervoor dat ook de Europese Unie en Duitsland daarin een grotere rol opnemen, omdat het volgens hem gaat om een wezenlijk deel van het Europese geheugen.

Hij wees er ook op dat veel Joden Polen bezoeken om sporen van hun familiegeschiedenis terug te vinden, graven van voorouders te bezoeken en hulde te brengen aan slachtoffers van de nazikampen. Daarbij noemde hij onder meer Kraków, Nowy Sącz, Tarnów, Lublin, Gorlice en Bochnia.

Veiligheid en politiek debat

In het gesprek koppelde Arkadiusz Mularczyk de veiligheid van Joden in Europa aan het bredere migratie- en veiligheidsdebat. Hij stelde dat antisemitische incidenten in delen van Europa opnieuw toenemen en bracht dat in verband met radicalisering en extremistische netwerken. Volgens hem heeft Polen met een strenger grensbeleid en een veiligheidsgerichte aanpak een koers gevolgd die ertoe heeft bijgedragen dat Joden zich er vandaag veiliger kunnen voelen dan in verschillende West-Europese landen.

Tegelijk zei hij dat de bescherming van Joden in Europa niet alleen een Poolse zaak is. Volgens hem moet Europa gezamenlijk optreden om veiligheid te waarborgen, de historische waarheid te bewaren en het openbare debat niet los te zien van de gevolgen van politieke keuzes.

Vraag naar de rol van de samenleving

David Lega trok het gesprek vervolgens open naar een ruimere vraag. Hij legde voor of het toenemende beroep op politiebeveiliging en andere veiligheidsmaatregelen rond Joods leven in Europa moet worden gezien als een geslaagd beleid dan wel als een tekort van de samenleving. In zijn slotbedenking gaf hij aan dat het volgens hem een ernstig probleem is wanneer bescherming alleen nog mogelijk lijkt door Joden als het ware af te schermen.

Arkadiusz Mularczyk sloot af met een oproep tot open, eerlijke en transparante gesprekken tussen Polen en de Joodse diaspora in Europa en daarbuiten. Volgens hem is dit het moment om die uitwisseling verder uit te bouwen.

Bronnen:
European Jewish Association Annual Conference, Brussel, 16 april 2026
Sessie met moderator David Lega en panellid Arkadiusz Mularczyk
Transcript van de eerste sessie van donderdag 16 april 2026

Andy Vermaut +32499357495 (Als je een probleem hebt met de inhoud van een artikel, kan je me altijd mailen op info@indegazette.be – best zo weinig mogelijk mensen in cc zetten, want anders komt dit in de spamfilter terecht. Voor elk artikel geldt een recht op antwoord van betrokkenen tot 3 maanden na publicatie van het artikel)